Thực trạng và giải pháp bổ sung Can-xi cho đất lúa vùng Đồng bằng Sông Cửu Long

In bài viết

Từ chương trình Canh tác lúa thông minh, phân Đầu Trâu Bio-Canxi ra đời, giúp cải thiện độ phì đất, đuổi mặn, hạ phèn, phân giải rơm rạ, giảm phát thải.

Thực trạng và giải pháp bổ sung Can-xi cho đất lúa vùng Đồng bằng Sông Cửu Long- Ảnh 1.

Thu thập 76 mẫu đất vào đầu 2 vụ lúa Đông Xuân và Hè Thu tại 38 điểm ở Đồng Bằng Sông Cửu Long (số liệu và thông tin trước 30/6/2025)

Đối với đất, can-xi (Ca) giúp gia tăng độ bão hòa base của đất, đuổi mặn, tạo cấu trúc và kìm giữ chất hữu cơ trong đất. Còn đối với lúa, Ca là dưỡng chất quan trọng, giúp cứng cây, đứng lá, kháng sâu bệnh, chống chịu điều kiện bất lợi của môi trường như mặn, phèn, ngộ độc hữu cơ… Để tạo ra một tấn hạt, cây lúa cần hấp thụ đến 4kg Ca, nhiều hơn cả lân (chỉ 3kg P/tấn hạt). Ngoài ra Ca còn là dưỡng chất chủ yếu của vi sinh vật trong đất.

Để đánh giá một số đặc tính về độ phì nhiêu đất trong đó có Ca, năm 2022 chương trình "Canh tác lúa thông minh" (là chương trình hợp tác giữa Trung tâm Khuyến nông Quốc gia và Công ty Cổ phần Phân bón Bình Điền) đã thu thập 76 mẫu đất vào đầu 2 vụ lúa Đông Xuân và Hè Thu tại 38 điểm ở Đồng Bằng Sông Cửu Long. Mỗi mẫu đất được lấy 5 điểm theo đường chéo gốc ở độ sâu 0-20 cm.

Kết quả phân tích đất cho thấy hàm lượng Ca trao đổi của tất cả các mẫu đất ở ĐBSCL đều đủ cho nhu cầu của cây lúa (Ca >1 meq/100g đất). Còn Mg trao đổi cũng vậy, hầu hết đều đủ cho cây lúa, ngoại trừ những điểm ở phía thượng lưu sông Cửu Long thuộc 2 tỉnh An Giang và Đồng Tháp dưới ngưỡng đủ (Mg <3 meq/100g đất).

Tiểu vùng

Ca trao đổi

Mg trao đổi

Tì lệ Ca/Mg

Meq/100g đất

1

5,33

8,00

0,69

2

6,90

4,63

1,67

3

7,46

2,20

3,41

Trung bình

6,56

4,94

1,92


Tuy nhiên, sự hấp thụ Ca của cây lúa còn tùy thuộc vào tỷ số Ca/Mg. Để cây hấp thụ được đầy đủ Ca thì tỷ số Ca/Mg trong đất phải từ 3-4. Dựa trên sự phân bố của tỷ số Ca/Mg cho thấy ĐBSCL có 3 tiểu vùng sinh thái, phù hợp với quy luật trầm tích sông/ biển của quá trình hình thành đất ĐBSCL, và có thể được sử dụng trong quản lý độ phì nhiêu đất. Vùng 1 là vùng ven biển (trầm tích nước mặn) có Ca/Mg <1; Vùng trung châu thổ (trầm tích nước mặn ngọt hổn hợp) có tỷ số Ca/Mg từ 1-3; Vùng thượng lưu (trầm tích nước ngọt) có tỷ số Ca/Mg > 3.

Thực trạng và giải pháp bổ sung Can-xi cho đất lúa vùng Đồng bằng Sông Cửu Long- Ảnh 2.

3 tiểu vùng sinh tháiphù hợp với quy luật trầm tích sông/ biển của quá trình hình thành đất ĐBSCL (số liệu và thông tin trước 30/6/2025)

Hàm lượng dưỡng chất Ca trong đất tăng dần từ Vùng 1 (Trầm tích biển) đến vùng 3 (trầm tích sông). Còn Mg thì ngược lại giảm dần từ vùng 1 đến vùng 3. Quy luật này đã gây ra sự mất cân đối Ca/Mg (<3) ở vùng 1 và vùng 2. Vì vậy cần bón phân có bổ sung Ca cho 2 vùng này. Nhiều thí nghiệm bón Ca đã làm tăng năng suất lúa có ý nghĩa ở ĐBSCL. Ngoài ra, Ca còn làm vững chắc vách tế bào giúp lúa cứng cây, giảm đổ ngã.

Trên cơ sở thực trạng phì nhiêu đất từ kết quả của Chương trình Canh Tác Lúa Thông Minh ở ĐBSCL, một dòng phân bón cải thiện độ phì nhiêu đất "Đầu Trâu Bio-Canxi" đã ra đời nhằm cung cấp Ca và vi sinh vật có lợi cho đất; Giúp đuổi mặn, hạ phèn, gia tăng pH đất; Phân hủy nhanh rơm rạ trên ruộng hoàn trả lại dinh dưỡng cho đất, hạn chế ngộ độc hữu cơ và giảm phát thải; Cố định N và phân giải P trong đất.

Thực trạng và giải pháp bổ sung Can-xi cho đất lúa vùng Đồng bằng Sông Cửu Long- Ảnh 3.

Kết quả các mô hình bón Bio-Canxi ở các tỉnh An Giang, Hậu Giang, Đồng Tháp, Long An, Tây Ninh (số liệu trước 30/6/2025) cho thấy pH dung dịch đất lúa đầu vụ tăng lên, rơm rạ được phân hủy tốt hơn và axit hữu cơ giảm hơn có ý nghĩa so với đối chứng. Năng suất trung bình của các mô hình là 7,62 tấn/ha cao hơn so với đối chứng 1,07 tấn/ha (tăng 16,5 %).

Tỉnh

Năng suất (tấn/ha) *số liệu trước 30/6/2025

Đối chứng

Mô hình

Tăng (%)

An Giang

7.66

9.30

21.40

Hậu giang

7.45

8.38

12.48

Đồng tháp

5.60

7.40

32.14

Long An

5.80

6.40

10.34

Tây Ninh

6.20

6.60

6.45

Trung bình

6.54

7.62

16.51


GS. TS. Nguyễn Bảo Vệ - Phó Chủ tịch HĐKH Công ty CP Phân bón Bình Điền
Tổ chức tài chính vi mô CEP thông báo

Tổ chức tài chính vi mô CEP thông báo

Tài chính 11:03

Từ ngày 09-06-2026, Tổ chức tài chính vi mô CEP – Chi nhánh Quận 6 chính thức hoạt động tại trụ sở mới

SAWACO chủ động nhiều giải pháp bảo đảm cấp nước mùa khô 2026

SAWACO chủ động nhiều giải pháp bảo đảm cấp nước mùa khô 2026

Sản xuất - Kinh doanh 09:40

SAWACO triển khai đồng bộ các giải pháp từ nguồn, nhà máy đến mạng lưới phân phối nhằm bảo đảm cấp nước cho người dân TP HCM trong mùa khô năm 2026.

Khởi động “Tiếp sức doanh nghiệp Việt” 2026 cho SMEs Việt phát triển kinh doanh dài hạn trên TMĐT

Khởi động “Tiếp sức doanh nghiệp Việt” 2026 cho SMEs Việt phát triển kinh doanh dài hạn trên TMĐT

Sản xuất - Kinh doanh 08:20

Cuối tháng 3 vừa qua tại Hà Nội, Shopee khởi động chương trình "Tiếp sức doanh nghiệp Việt 2026" với buổi đào tạo đầu tiên

Bảo đảm cung ứng điện tăng trưởng hai con số

Bảo đảm cung ứng điện tăng trưởng hai con số

Doanh nghiệp 08:00

EVN xác định nhiệm vụ quan trọng là bảo đảm cung ứng điện cho nền kinh tế để tăng trưởng hai con số

Agribank và Viettel hợp tác, kết nối sức mạnh vì tương lai số

Agribank và Viettel hợp tác, kết nối sức mạnh vì tương lai số

Doanh nghiệp 21:00

Agribank cùng Viettel hướng tới mục tiêu phục vụ khách hàng ngày càng tốt hơn và góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi số quốc gia

KDI Holdings: Một thập kỷ kiến tạo và phát triển

KDI Holdings: Một thập kỷ kiến tạo và phát triển

Doanh nghiệp 15:47

KDI Holdings đồng loạt tổ chức lễ meeting kỷ niệm 10 năm thành lập trên toàn Tập đoàn, mở đầu cho chuỗi sự kiện tháng 4 với nhiều điểm nhấn tại Nha Trang.

Yến sào Khánh Hòa: 17 năm giữ danh hiệu Hàng Việt Nam chất lượng cao

Yến sào Khánh Hòa: 17 năm giữ danh hiệu Hàng Việt Nam chất lượng cao

Doanh nghiệp 15:46

Công ty Yến sào Khánh Hòa đã vinh dự nhận giải thưởng Hàng Việt Nam chất lượng cao năm 2026 do Hội doanh nghiệp Hàng Việt Nam chất lượng cao công bố.