Thực trạng và giải pháp bổ sung Can-xi cho đất lúa vùng Đồng bằng Sông Cửu Long

In bài viết

Từ chương trình Canh tác lúa thông minh, phân Đầu Trâu Bio-Canxi ra đời, giúp cải thiện độ phì đất, đuổi mặn, hạ phèn, phân giải rơm rạ, giảm phát thải.

Thực trạng và giải pháp bổ sung Can-xi cho đất lúa vùng Đồng bằng Sông Cửu Long- Ảnh 1.

Thu thập 76 mẫu đất vào đầu 2 vụ lúa Đông Xuân và Hè Thu tại 38 điểm ở Đồng Bằng Sông Cửu Long (số liệu và thông tin trước 30/6/2025)

Đối với đất, can-xi (Ca) giúp gia tăng độ bão hòa base của đất, đuổi mặn, tạo cấu trúc và kìm giữ chất hữu cơ trong đất. Còn đối với lúa, Ca là dưỡng chất quan trọng, giúp cứng cây, đứng lá, kháng sâu bệnh, chống chịu điều kiện bất lợi của môi trường như mặn, phèn, ngộ độc hữu cơ… Để tạo ra một tấn hạt, cây lúa cần hấp thụ đến 4kg Ca, nhiều hơn cả lân (chỉ 3kg P/tấn hạt). Ngoài ra Ca còn là dưỡng chất chủ yếu của vi sinh vật trong đất.

Để đánh giá một số đặc tính về độ phì nhiêu đất trong đó có Ca, năm 2022 chương trình "Canh tác lúa thông minh" (là chương trình hợp tác giữa Trung tâm Khuyến nông Quốc gia và Công ty Cổ phần Phân bón Bình Điền) đã thu thập 76 mẫu đất vào đầu 2 vụ lúa Đông Xuân và Hè Thu tại 38 điểm ở Đồng Bằng Sông Cửu Long. Mỗi mẫu đất được lấy 5 điểm theo đường chéo gốc ở độ sâu 0-20 cm.

Kết quả phân tích đất cho thấy hàm lượng Ca trao đổi của tất cả các mẫu đất ở ĐBSCL đều đủ cho nhu cầu của cây lúa (Ca >1 meq/100g đất). Còn Mg trao đổi cũng vậy, hầu hết đều đủ cho cây lúa, ngoại trừ những điểm ở phía thượng lưu sông Cửu Long thuộc 2 tỉnh An Giang và Đồng Tháp dưới ngưỡng đủ (Mg <3 meq/100g đất).

Tiểu vùng

Ca trao đổi

Mg trao đổi

Tì lệ Ca/Mg

Meq/100g đất

1

5,33

8,00

0,69

2

6,90

4,63

1,67

3

7,46

2,20

3,41

Trung bình

6,56

4,94

1,92


Tuy nhiên, sự hấp thụ Ca của cây lúa còn tùy thuộc vào tỷ số Ca/Mg. Để cây hấp thụ được đầy đủ Ca thì tỷ số Ca/Mg trong đất phải từ 3-4. Dựa trên sự phân bố của tỷ số Ca/Mg cho thấy ĐBSCL có 3 tiểu vùng sinh thái, phù hợp với quy luật trầm tích sông/ biển của quá trình hình thành đất ĐBSCL, và có thể được sử dụng trong quản lý độ phì nhiêu đất. Vùng 1 là vùng ven biển (trầm tích nước mặn) có Ca/Mg <1; Vùng trung châu thổ (trầm tích nước mặn ngọt hổn hợp) có tỷ số Ca/Mg từ 1-3; Vùng thượng lưu (trầm tích nước ngọt) có tỷ số Ca/Mg > 3.

Thực trạng và giải pháp bổ sung Can-xi cho đất lúa vùng Đồng bằng Sông Cửu Long- Ảnh 2.

3 tiểu vùng sinh tháiphù hợp với quy luật trầm tích sông/ biển của quá trình hình thành đất ĐBSCL (số liệu và thông tin trước 30/6/2025)

Hàm lượng dưỡng chất Ca trong đất tăng dần từ Vùng 1 (Trầm tích biển) đến vùng 3 (trầm tích sông). Còn Mg thì ngược lại giảm dần từ vùng 1 đến vùng 3. Quy luật này đã gây ra sự mất cân đối Ca/Mg (<3) ở vùng 1 và vùng 2. Vì vậy cần bón phân có bổ sung Ca cho 2 vùng này. Nhiều thí nghiệm bón Ca đã làm tăng năng suất lúa có ý nghĩa ở ĐBSCL. Ngoài ra, Ca còn làm vững chắc vách tế bào giúp lúa cứng cây, giảm đổ ngã.

Trên cơ sở thực trạng phì nhiêu đất từ kết quả của Chương trình Canh Tác Lúa Thông Minh ở ĐBSCL, một dòng phân bón cải thiện độ phì nhiêu đất "Đầu Trâu Bio-Canxi" đã ra đời nhằm cung cấp Ca và vi sinh vật có lợi cho đất; Giúp đuổi mặn, hạ phèn, gia tăng pH đất; Phân hủy nhanh rơm rạ trên ruộng hoàn trả lại dinh dưỡng cho đất, hạn chế ngộ độc hữu cơ và giảm phát thải; Cố định N và phân giải P trong đất.

Thực trạng và giải pháp bổ sung Can-xi cho đất lúa vùng Đồng bằng Sông Cửu Long- Ảnh 3.

Kết quả các mô hình bón Bio-Canxi ở các tỉnh An Giang, Hậu Giang, Đồng Tháp, Long An, Tây Ninh (số liệu trước 30/6/2025) cho thấy pH dung dịch đất lúa đầu vụ tăng lên, rơm rạ được phân hủy tốt hơn và axit hữu cơ giảm hơn có ý nghĩa so với đối chứng. Năng suất trung bình của các mô hình là 7,62 tấn/ha cao hơn so với đối chứng 1,07 tấn/ha (tăng 16,5 %).

Tỉnh

Năng suất (tấn/ha) *số liệu trước 30/6/2025

Đối chứng

Mô hình

Tăng (%)

An Giang

7.66

9.30

21.40

Hậu giang

7.45

8.38

12.48

Đồng tháp

5.60

7.40

32.14

Long An

5.80

6.40

10.34

Tây Ninh

6.20

6.60

6.45

Trung bình

6.54

7.62

16.51


GS. TS. Nguyễn Bảo Vệ - Phó Chủ tịch HĐKH Công ty CP Phân bón Bình Điền
Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn chung tay chăm sóc sức khỏe cho người dân phường Cầu Kiệu, TPHCM

Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn chung tay chăm sóc sức khỏe cho người dân phường Cầu Kiệu, TPHCM

Thị trường 17:10

Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn vừa đóng góp 200 triệu đồng vào ngân sách Quỹ Xã hội phường Cầu Kiệu và trao tặng 500 suất khám bệnh miễn phí cho người dân địa phương

Vingroup đồng loạt khởi động, khai trương 11 công trình trọng điểm trên toàn quốc

Vingroup đồng loạt khởi động, khai trương 11 công trình trọng điểm trên toàn quốc

Sản xuất - Kinh doanh 16:32

Ngày 19-12-2025, Chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Tập đoàn Vingroup đồng loạt xúc tiến 11 công trình

PVOIL là Trung tâm doanh thu và là lực kéo trong hệ sinh thái Petrovietnam

PVOIL là Trung tâm doanh thu và là lực kéo trong hệ sinh thái Petrovietnam

Sản xuất - Kinh doanh 16:11

Trong hệ sinh thái Petrovietnam, PVOIL vừa là trung tâm doanh thu, vừa là lực kéo thúc đẩy sản xuất, kinh doanh của Tập đoàn.

MM Mega Market Việt Nam lan tỏa lối sống xanh qua sự kiện “Rác sạch – Quà xinh”

MM Mega Market Việt Nam lan tỏa lối sống xanh qua sự kiện “Rác sạch – Quà xinh”

Hoạt động cộng đồng 14:00

Thể hiện cam kết phát triển bền vững, MM Mega Market Việt Nam phối hợp các đối tác tổ chức sự kiện “Rác sạch – Quà xinh”, khuyến khích phân loại và tái chế rác.

HVC liên tiếp trúng thầu, tăng trưởng đột phá trong năm 2025

HVC liên tiếp trúng thầu, tăng trưởng đột phá trong năm 2025

Thị trường 13:30

Liên tiếp trúng thầu tại nhiều dự án quy mô lớn trên toàn quốc, HVC Group (mã CK: HVH) đang bước sang chương mới với sự tăng trưởng đột phá trong năm 2025.

EVNGENCO3: Vạn trái tim, một tấm lòng

EVNGENCO3: Vạn trái tim, một tấm lòng

Doanh nghiệp 13:26

Hưởng ứng Tuần lễ Hồng EVN lần thứ XI, EVNGENCO3 đã vận động CB-CNV Cơ quan Tổng Công ty và các đơn vị thành viên, liên kết tham gia hiến máu tình nguyện

HĐQT Công ty CP phân bón Bình Điền bổ nhiệm lại Tổng Giám đốc Ngô Văn Đông

HĐQT Công ty CP phân bón Bình Điền bổ nhiệm lại Tổng Giám đốc Ngô Văn Đông

Sản xuất - Kinh doanh 13:25

Quyết định này thể hiện sự tín nhiệm, đồng thời giao trọng trách thuyền trưởng dẫn dắt Bình Điền bước vào giai đoạn phát triển bền vững, gắn với chuyển đổi xanh