Cách đây 1 tuần, chúng tôi tìm gặp anh Sơn – một người có nhiều năm mối giới cổ phiếu tự do (OTC). Anh Sơn cho biết nhiều tháng trước, cổ phiếu PNB chỉ có giá khoảng 6.000-8.000 đồng và gần như không có người mua. Thế nhưng đến đầu tháng 3-2014, Sacombank tuyên bố sẽ sáp nhập NH Phương Nam, lập tức giá cổ phiếu PNB leo lên 9.500 - 9.800 đồng/cổ phiếu.
Ém hàng làm giá?
Sáng 26-3, trong vai nhà đầu tư tìm mua cổ phiếu PNB, chúng tôi tiếp xúc với một người môi giới chứng khoán và được biết giá mỗi cổ phiếu PNB hiện đã lên tới 10.500 đồng, tức đã tăng thêm khoảng 1.000 đồng so với cách đây 1 tuần. Người này cho biết ngay khi đại hội cổ đông của Sacombank thông qua chủ trương sáp nhập NH Phương Nam, nhiều người đã đổ xô tìm mua cổ phiếu PNB để chờ cơ hội hoán đổi với cổ phiếu Sacombank (STB). Bởi xét về quy mô và giá cả thì STB hơn PNB về mọi mặt. Cổ phiếu PNB đang hút hàng nên giá cả tăng hàng ngày. Môi giới này cho biết thêm là hiện có người muốn bán 100.000 cổ phiếu PNB, nếu mua ngay sẽ có giá ưu đãi, còn đợi thêm vài ngày nữa chắc chắn giá sẽ thay đổi.
Tại Công ty Chứng khoán Phương Đông (ORS), khi biết chúng tôi cần mua 50.000 cổ phiếu PNB, nhân viên môi giới lập tức liên lạc với nhiều đầu mối rồi báo giá khoảng 9.600 – 9.700 đồng/cổ phiếu nhưng chưa có hàng ngay. Theo nhân viên này, do vài ngày gần đây giá cổ phiếu PNB tăng đột biến nên người chưa muốn bán. Chúng tôi chỉ cần để lại số điện thoại, khi có người bán cổ phiếu, công ty sẽ chủ đông liên lạc.
Hầu hết những môi giới cổ phiếu PNB đều vẽ ra viễn cảnh hết sức “tươi sáng” cho người mua, rằng chỉ trong 1 năm là hai NH sẽ hoàn tất sáp nhập. Khi đó, 1,2 hoặc 1,5 cổ phiếu PNB sẽ đổi được 1 cổ phiếu STB. Như thế, người mua cổ phiếu PNB sẽ cầm chắc lãi vì cổ phiếu STB hiện có giá hơn 20.000 đồng.
Rủi ro khó lường
Theo các nhà phân tích, với thông tin NH Phương Nam sáp nhập vào Sacombank, giới đầu cơ có thể làm giá rồi đẩy cổ phiếu PNB lên cao, tạo điều kiện cho những người đã mua trước đây với giá thấp chốt lời hoặc các cổ đông lớn của NH dễ dàng thoái vốn, nhằm giải quyết các vấn đề cấp bách về tài chính. Tương tự, giới kinh doanh chứng khoán cũng cho rằng nhà đầu tư dồn vốn vào cổ phiếu PNB thời điểm này là cực kỳ rủi ro, bởi cổ phiếu của NH này từng có thời gian dài mất thanh khoản. Mặt khác, quá trình sáp nhập hai NH chưa biết khi nào mới hoàn tất.
Trong khi đó, dư luận lại bàn tán rằng thực chất kế hoạch sáp nhập NH Phương Nam vào Sacombank đã có từ vài năm trước, tức là khi nhóm cổ đông lớn bắt đầu thâu tóm Sacombank. Những cổ đông lớn của NH Phương Nam hiện nay đều có chân trong Hội đồng quản trị Sacombank. Hầu hết họ đều sở hữu cổ phiếu PNB khi giá còn trên 10.000 đồng. Vì vậy, họ có thể tận dụng cơ hội tăng giá của cổ phiếu PNB để bán ra rồi mới công bố lộ trình sáp nhập hai NH. Tác giả bài viết từng chứng kiến bên lề đại hội cổ đông Sacombank diễn ra vào ngày 26-5-2012, một cổ đông nắm quyền chi phối NH Phương Nam cho biết sẵn sàng thu mua cổ phiếu PNB với giá tối đa 7.000 đồng và không hạn chế số lượng khi nhận được lời ngỏ ý từ các cổ đông khác của NH này.
Một số người tính toán việc mua cổ phiếu PNB hiện nay là “năm ăn năm thua” bởi chưa ai biết được lộ trình và tỉ lệ sáp nhập hai NH sẽ ra sao. Giả sử các thành viên HĐQT Sacombank quyết định tỉ lệ chuyển đổi là 3 cổ phiếu PNB thành 1 cổ phiếu STB thì người mua phải bỏ ra khoảng 30.000 đồng để nắm giữ 1 cổ phiếu STB, trong khi giá cổ phiếu STB trên sàn hiện chỉ xoay quanh 20.000 đồng. Còn nếu tỉ lệ chuyển đổi là 1 hoặc 2 cổ phiếu PNB thành 1 cổ phiếu STB thì nhà đầu tư thắng lớn hoặc hòa vốn.
