Ngày 28-5, Liberty Reserve - website chuyển tiền tại Mỹ đã phải đóng cửa ngay lập tức sau cáo buộc rửa tiền với giá trị lên tới 6 tỉ USD. Tại Việt Nam, một website đứng tên tổ chức này cũng đang hoạt động và cung cấp dịch vụ chuyển tiền.
Giao diện trang web tự nhận là đối tác trung chuyển tiền của Liberty Reserve tại Việt Nam. Ảnh chụp màn hình.
Qua hệ thống thanh toán online Liberty Reserve, người dùng sẽ chuyển từ USD hoặc euro sang một loại tiền ảo để giao dịch trên Internet. Hệ thống Liberty Reserve gọi loại tiền này là "tiền LR".
Ngay trang chủ của website này có phần hỗ trợ cho phép người dùng mua và bán tiền LR và theo giới thiệu, việc chuyển tiền sẽ được gửi qua một trong 4 ngân hàng của Việt Nam là Vietcombank, Vietinbank, Đông Á và Á Châu.
Trên website này không có địa chỉ, trụ sở làm việc cũng như những thông tin liên quan đến chủ sở hữu và giới thiệu về tôn chỉ, mục đích hoạt động của một trang web chuyển tiền thông thường. Trang web được xây dựng từ cuối năm 2012 và những tin tức do các quản trị viên bắt đầu đăng tải từ tháng 11-2012.
Chiều 29-5, chúng tôi gọi điện tới đường dây nóng của website này, nam thanh niên trả lời điện thoại xác nhận trước thứ 6 (24-5), webstie có hỗ trợ nhận chuyển tiền từ nước ngoài về qua Liberty Reserve ở Mỹ. "Tuy nhiên, website ở Mỹ bị đánh sập từ thứ 6 và bản thân chúng tôi cũng là nạn nhân bị mất tiền", người này cho biết. Anh cho biết những khách hàng giao dịch qua website mà nhưng chưa kịp rút trước 24-5 chắc chắn sẽ mất hết tiền.
Mặc dù vậy, người này khẳng định trang web tại Việt Nam không phải một chi nhánh của "đại gia" Liberty Reserve ở Mỹ mà chỉ là một "exchanger" (đối tác nhận đổi tiền).
Ngay sau khi website chuyển tiền của Mỹ ngừng hoạt động, website Liberty Resever tại Việt Nam này cũng gửi thông báo dừng mọi hoạt động và "chia buồn" vì sự cố. "Chúng ta đều là những nạn nhân trong sự cố vừa qua. Đây là cú sốc lớn nhưng tôi hi vọng tất cả sẽ không mất hi vọng mà cùng nhau vượt qua khó khăn này. Trong thời gian này mọi hoạt động giao dịch sẽ không thể thực hiện được, kể cả giao dịch đổi tiền liên ngân hàng Việt Nam" - ban quản trị viết.
Website này cũng trưng ra các giao dịch chuyển tiền gần đây (mới nhất là ngày 26-5) liên quan đến các ngân hàng lớn của Việt Nam. Theo giới thiệu, Liberty Reserve tại Việt Nam cũng cung cấp dịch vụ chuyển tiền liên ngân hàng giữa 4 nhà băng: Vietcombank, Vietinbank, Đông Á và Á Châu.
Tuy nhiên, trao đổi với VnExpress.net chiều 29-5, một chuyên gia trong lĩnh vực phòng chống rửa tiền khẳng định không có thông tin về chủ sở hữu của trang web này. Ông cho biết, có thể họ mở các tài khoản thông thường tại những ngân hàng trên mà không khai báo là nhà cung cấp dịch vụ chuyển tiền.
Theo vị chuyên gia, nếu đối chiếu các văn bản quy phạm pháp luật của Việt Nam thì không có sự tồn tại của đồng tiền LR. "Tiền LR không được chấp nhận là một ngoại tệ. Cần phải làm rõ trang web này có phải một điểm thu đổi ngoại tệ hay không" - vị này cho hay.
Các cơ quan chức năng cho biết đã nắm được thông tin liên quan đến trang web và đang theo dõi vụ việc.
Theo cáo buộc được đưa ra hôm qua (28-5) của công tố viên Preet Bharara tại Manhattan, "Liberty Reserve là trung tâm tài chính cho tội phạm, hỗ trợ các hoạt động phi pháp trực tuyến như lừa đảo thẻ tín dụng, ăn trộm thông tin cá nhân, lừa đảo đầu tư, xâm nhập máy tính, khiêu dâm trẻ em và buôn lậu". Website này cũng chuyển hàng chục triệu USD qua các công ty trên giấy đặt tại Síp, Nga, Hong Kong (Trung Quốc), Trung Quốc, Morocco, Tây Ban Nha và Australia.
Trao đổi với VnExpress chiều 29-5, ông Ngô Ngọc Đông, Tổng giám đốc Công ty Chuyển mạch Tài chính Quốc gia (BankNet), khẳng định đơn vị này không có hoạt động nào liên quan đến Liberty Reserve. Theo ông Đông, trong các giao dịch quốc tế, Banknet đều phải kết nối trực tiếp với các công ty chuyển mạch quốc gia của các nước.
Ông Đào Minh Tuấn, Phó tổng giám đốc Vietcombank, cũng nhấn mạnh nhà băng này không có quan hệ giao dịch với Liberty Reserve. "Vietcombank hiện nay chỉ làm đại lý chuyển tiền cho MoneyGram; Công ty chuyển tiền TNMonex của Mỹ và Uniteller" - ông Tuấn thông tin.
Theo ông Tuấn, khách hàng từ nước ngoài muốn chuyển tiền vào tài khoản mở tại Vietcombank chỉ bằng hai cách. Thứ nhất là thông qua ngân hàng nơi khách hàng đang cư ngụ, hoặc sử dụng dịch vụ của ba đối tác nói trên của Vietcombank, chứ không thể qua công ty nào khác.
Phó tổng Vietcombank cho biết thêm khi ngân hàng ký kết hợp tác với công ty chuyển tiền quốc tế, hai bên phải có thỏa thuận về chống rửa tiền theo quy định của mỗi nước.
"Ngoài ra, một ngân hàng muốn làm đại lý chuyển tiền cho một công ty đều phải tìm hiểu rất rõ về nó. Vì nếu không, sau này lỡ họ vướng vào những phi vụ rửa tiền chẳng hạn, ngân hàng mình cũng bị ảnh hưởng nặng. Có thể sẽ bị Chính quyền nước sở tại không cho phép mở bất cứ một ngân hàng nào nữa" - ông Tuấn nói.
