Theo Chi cục QLTT tỉnh Khánh Hòa, trong 10 tháng đầu năm 2016, đơn vị này kiểm tra 290 cơ sở thì có đến 213 trường hợp vi phạm kinh doanh thuốc lá nhập lậu, chiếm tỉ lệ 73%.
Thuốc lá lậu, hỏi là có!
Mới đây, tại tỉnh Long An, các đối tượng buôn lậu thuốc lá đã manh động tổ chức bao vây cướp hàng bị lực lượng QLTT thu giữ. Tại tỉnh Tây Ninh, cơ quan chức năng cũng bắt một vụ buôn bán thuốc lá “khủng” với 11 xuồng máy chở hơn 100 thùng thuốc lá điếu nhập lậu với số lượng lên tới hơn 90.000 bao thuốc lá Jet và Hero.
Còn tại TP Nha Trang, việc mua thuốc lá lậu rất dễ dàng. Theo ghi nhận của phóng viên, đi bất kỳ tiệm tạp hóa, quán cà phê hay tiệm bán thuốc lá lớn nhỏ thì các loại thuốc lá nhập lậu như Jet, Hero, 555, Esse, Camel… đều có bán. Tại một tiệm vỉa hè trên đường Lê Thánh Tôn, giá thuốc lá nhập lậu cao ngất ngưởng: 25.000 đồng một gói Jet; thuốc 555 nhập lậu không có tem, không in hình cảnh báo giá 45.000 đồng/gói. Người chủ tiệm cho biết: “Cứ vài ngày lại có người mang thuốc lá ngoại đến hỏi, thích thì mình lấy bán lại kiếm lời, không thì thôi. Những người này không để lại địa chỉ, số điện thoại. Có hỏi xin họ cũng không cho. Họ nói có gì họ ghé cứ từ từ đợi là có hàng”.
Ông Trương Hải Đắc, Trưởng Phòng Nghiệp vụ - Tổng hợp Chi cục QLTT tỉnh Khánh Hòa, cho biết trong 10 tháng đầu năm 2016, chi cục đã xử phạt gần 500 triệu đồng các cơ sở tiêu thụ thuốc lá lậu và tịch thu hàng ngàn bao thuốc nhập lậu các loại. Theo chi cục này, thủ đoạn kinh doanh thuốc lá nhập lậu ngày càng tinh vi, cất giấu trong khu vực nhà ở không phải muốn khám xét lúc nào cũng được; chủ các tủ thuốc lá thường trốn tránh nộp phạt và nghỉ bán hoặc chuyển địa điểm khác...
Độc hại khó kiểm soát
Theo kết quả khảo sát của Viện Kinh tế Kỹ thuật thuốc lá Việt Nam, khi phân tích đánh giá chất lượng và sự an toàn của các sản phẩm thuốc lá nhập lậu cho thấy 2 mẫu thuốc lá Jet và Hero có chứa các chất độc hại đặc biệt nguy hiểm (nhóm Coumarin có trong thuốc diệt chuột). Các chất độc hại này có hàm lượng cao mà cơ quan chức năng không thể kiểm soát vì nhập lậu.
Ông Nguyễn Đình Thạch, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Khatoco, cho biết ngành sản xuất và kinh doanh thuốc lá phải tuân thủ nghiêm ngặt Luật Phòng chống tác hại thuốc lá mà Quốc hội đã ban hành. Trong khi đó, thuốc lá nhập lậu chưa được kiểm soát chặt chẽ làm thất thu ngân sách, chảy máu ngoại tệ, mất cơ hội việc làm cho người lao động... Vẫn biết hút thuốc lá có hại cho sức khỏe nhưng trong điều kiện số người hút vẫn chưa giảm nhiều và bỏ ngay được nên Khatoco đã chủ động nghiên cứu giảm các chất nicotin, tar... trong sản phẩm của mình đồng thời sản xuất những sản phẩm có kích thước nhỏ (điếu demi) để giảm bớt tác hại cho người tiêu dùng.
Ông Trương Hải Đắc cho biết Chi cục QLTT sẽ tăng cường kiểm tra, tiêu hủy các sản phẩm thuốc lá lậu. Theo nghị định 124/2015/NĐ-CP, với hành vi buôn bán thuốc lá lậu có số lượng từ 500 bao trở lên, người vi phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự; số tiền phạt hành chính có thể lên đến 100 triệu đồng.
Muốn giữ được ngành thuốc lá trong nước thì phải đấu tranh chống thuốc lá lậu. Cuộc chiến thuốc lá lậu sẽ còn cam go cần sự chung tay của không chỉ cơ quan chức năng, doanh nghiệp mà cả cộng đồng, ý thức của từng người dân.
