Ngôi nhà 80 m2 nằm trên mảnh đất gồm cả sân vườn rộng 240 m2 ở đường Nguyễn Văn Đậu, quận Bình Thạnh, TP HCM. Nếu như công trình này xây mới sẽ là một "điểm vàng" cho kiến trúc sư có thể tự do phóng tay sáng tác. Ngược lại, sẽ là bài toán hóc búa khi chủ nhân chỉ muốn cải tạo một ngôi nhà gần 20 năm tuổi còn khá mới, phong cách không hẳn là lỗi thời.

Hiện trạng ngôi nhà 20 năm tuổi ở quận Bình Thạnh (trước khi cải tạo).

Ngôi nhà sau khi cải tạo từ ngoài nhìn vào đã trở nên thoáng đãng hơn mà vẫn giữ được những kỷ vật, cây cối gắn liền với tuổi thơ của gia chủ.

Là người trực tiếp tham gia cải tạo công trình này, kiến trúc sư Đỗ Trung Châu cho biết với lối kiến trúc cách đây vài chục năm, không gian nhà thường bị chia nhỏ bởi tường chắn, cửa và vách trang trí. Trong khi đó, quan điểm ngăn chia các không gian đã không còn phù hợp với lối sống hiện đại, bởi việc ngăn chia không hẳn làm tăng tính riêng tư hay tiện nghi cho một ngôi nhà.

Xu hướng thiết kế hiện đại có nhiều ưu việt hơn, với kiểu bố trí mở, các không gian chức năng được lồng vào nhau và hưởng chung nhiều tiện ích. Một vách trang trí đặt ở phòng bếp sẽ phát huy tác dụng tối đa khi chủ nhân có thể nhìn thấy được từ phòng khách, phòng ăn hay thậm chí sân vườn bên ngoài. Việc bố trí không gian mở đan xen nhau, tận dụng ưu thế lẫn nhau sẽ mang lại cảm giác rộng rãi, khoáng đãng hơn.

Tuy nhiên, đòi hỏi khắt khe nhất của lối kiến trúc hiện đại là phải tổ chức các vị trí chức năng thật khéo léo sao cho vẫn đảm bảo tính riêng tư, tạo sự thoải mái cho từng không gian sử dụng. Chẳng hạn, phải đảm bảo khách ngồi ở phòng khách không nhìn thấy người rửa chén, nấu ăn...

Một không gian hiện đại phải có tính đa năng. Trước đây, phòng ăn chỉ để ăn, ngày nay, khu vực này còn phải đảm đương nhiều công năng khác, chẳng hạn chủ nhà có thể ngồi đọc sách hoặc làm việc ngay tại bàn ăn.

Để có thể đáp ứng những yêu cầu của gia chủ, đòi hỏi kiến trúc sư phải chú trọng chọn lựa vật liệu, khéo léo xử lý từng mảng nhỏ trong ngôi nhà, trên tinh thần tận dụng tối đa những gì còn sót lại. Theo đó, việc sửa chữa dù là nhỏ nhất vẫn phải tăng thêm sự thoải mái, tiện nghi mà ở thiết kế cũ chưa làm được.

Khu vực phòng ăn trước khi cải tạo

Phòng ăn sau khi cải tạo được bố trí vách ngăn và hệ đèn chiếu sáng tinh tế, mang đến cảm giác ấm cúng hơn.

Trong công trình cải tạo này, sự tỉ mỉ của người thiết kế thể hiện rõ nhất ở khu vực bàn ăn và bếp. Kiến trúc sư vẫn dùng lại hệ thống cửa cũ, chỉ cơi nới lại tường ngăn chia, chỉnh sửa cách thức chia khung cửa. Với cách bố trí này, chủ nhân có thể ngồi cả ngày đọc sách bên khung cửa ngắm nhìn khu vườn khoe sắc, trong khi bên cạnh vẫn là chiếc bàn chứa nhiều ký ức của gia đình.

Sân trước nhà trước khi cải tạo.

Sân trước sau khi cải tạo, vẫn giữ nguyên các cây trồng từ rất lâu, xen kẽ thêm những cây chuối mỏ két cho phù hợp với cảnh quan sân sau.

Phòng khách trước khi cải tạo không quá cũ nhưng bí bách, vật liệu hoàn thiện cũng không đặc sắc.

Phòng khách sau khi cải tạo vẫn giữ nguyên kết cấu, chỉ thay đổi một số hạng mục nhỏ và hệ đèn chiếu sáng giúp không gian ấm úng, sang trọng hơn.

Khu vực để xe bên hông nhà trước cải tạo.

Khu vực để xe bên hông nhà trước cải tạo.

Khu vực nhà bếp trước cải tạo.

Khu vực bếp sau khi cải tạo mang một diện mạo mới, thoáng hơn, cảm giác rộng mở hơn. Việc đầu tư chọn lựa vật liệu kỹ lưỡng giúp cho chi phí đầu tư không quá đắt mà vẫn đạt được chủ đích làm mới không gian rõ rệt. Màu sắc khu vực này cũng phù hợp với phòng khách và không gian chung.

Khu vực dưới cầu thang trước khi cải tạo.

Sau cải tạo, chủ nhà có thể bố trí chỗ ngồi thư giãn dưới cầu thang uốn lượn mềm mại.