Theo đánh giá của Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC), tăng trưởng tín dụng tiêu dùng là cánh cửa cho tăng trưởng tín dụng. Trong ngắn hạn, dư địa tăng trưởng lĩnh vực này vẫn còn rất rộng mở khi quy mô tín dụng tiêu dùng chỉ khoảng 19% GDP năm 2017.
Đáng chú ý, VDSC cho rằng dòng vốn này sẽ tạo động lực cho tổng cầu của nền kinh tế và tác động tích cực tới tăng trưởng GDP trong các năm tới.
Bên cạnh đó, rủi ro tài chính cũng lớn dần khi tâm lý chi tiêu và vay mượn để chi tiêu của khu vực hộ gia đình cởi mở hơn trong bối cảnh tỷ lệ tiết kiệm khá thấp so với các quốc gia khác trong khu vực.
Một công ty tài chính chào mời khách vay mua sắm tại một trung tâm mua sắm ở TP.HCM. Ảnh: Tuổi trẻ
Theo VDSC, rủi ro đáng quan ngại nhất chính là khả năng người dân vay mượn vượt qua khả năng chi trả của bản thân. Trong năm 2017, tăng trưởng tín dụng tiêu dùng Việt Nam tăng đột biến gần 60% so với năm 2016 và dự đoán trong 3 năm tới, tốc độ tăng trưởng bình quân của lĩnh vực này lên tới 29-30%/năm.
Trong khi đó, tính tới năm 2016, tỷ lệ tiết kiệm của Việt Nam chỉ đạt 29% GDP, khá thấp trong tương quan so sánh với các quốc gia trong khu vực.
Với những xu hướng hành vi tiêu dùng, VDSC nhận thấy tâm lý lạc quan thái quá vào khả năng thu nhập trong tương lai và họ sẵn sàng đánh đổi, vay mượn nhiều hơn cho chi tiêu ở thời điểm hiện tại.
Điều này làm gia tăng quan ngại về khả năng trả nợ của người dân. Hơn nữa, nếu tăng chi tiêu dùng không gắn với tăng trưởng kinh tế thì sức khỏe của nền kinh tế sẽ yếu đi trong dài hạn.
Cũng từng bàn về vay tiêu dùng, ông Nguyễn Tú Anh, Phó vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ, Ngân hàng Nhà nước - công nhận lĩnh vực cho vay tiêu dùng tại Việt Nam trong 5 năm trở lại đây tăng trưởng vượt bậc, bình quân tới 29%/năm.
Điều này phản ánh xu hướng tất yếu trong bối cảnh của Việt Nam khi kinh tế tăng trưởng đều ở mức trên 6%, dân số trẻ có nhu cầu vay lớn.
Tuy nhiên, Luật sư Trương Thanh Đức, giám đốc Công ty luật BASICO, khuyến cáo trước khi đặt bút ký hợp đồng, người vay cần cân nhắc kỹ khả năng trả nợ.
Bởi vay tiêu dùng, nếu chậm trả nợ lãi sẽ tăng nhanh, sau một thời gian lãi có thể nhiều hơn tiền gốc.
