Trong khi Tổng Công ty Cấp nước Sài Gòn (SAWACO) đang nỗ lực bảo đảm việc cung cấp nước sạch cho người dân TP với hàng trăm kilômét đường ống, đồng hồ nước được lắp mới ở nhiều nơi nhưng trên thực tế, người dân vẫn còn "mặn mà" với nguồn nước giếng tự khoan vì… chi phí rẻ.

9% đồng hồ nước có chỉ số bằng 0

Theo thống kê của SAWACO, tính đến hết tháng 6-2018, hơn 128.000 đồng hồ nước có chỉ số bằng 0 (được gắn mới nhưng không sử dụng), chiếm tỉ lệ 9% trong tổng số đồng hồ nước được lắp đặt, chủ yếu tập trung ở các quận ven và huyện ngoại thành (quận 12, Hóc Môn, Bình Chánh...). Tại địa bàn Hóc Môn, tỉ lệ đồng hồ nước có chỉ số bằng 0 là 33%, tỉ lệ đồng hồ nước sử dụng dưới 4 m3 nước/tháng chiếm 19% trong tổng số đồng hồ nước được lắp đặt. Cũng trong tình trạng tương tự, tỉ lệ đồng hồ nước có chỉ số bằng 0 là 14%, tỉ lệ đồng hồ nước sử dụng dưới 4 m3 nước/tháng chiếm khoảng 19% tổng số đồng hồ nước được lắp đặt tại quận 12.

Công ty Cổ phần Cấp nước Trung An khảo sát nhu cầu sử dụng nước máy tại các phường, xã có tỉ lệ cao hóa đơn tiêu thụ nước từ 0-4m3/tháng nhằm tìm ra nguyên nhân vì sao khách hàng ít (hoặc không) sử dụng nước máy Ảnh: Tâm Nguyễn

Việc khai thác và sử dụng nước ngầm không chỉ gây ảnh hưởng đến sức khỏe mà còn tác động nghiêm trọng đến môi trường sống. Theo kết quả giám sát chất lượng nguồn nước giếng tự khai thác tại các hộ dân TP HCM của Trung tâm Y tế dự phòng, hầu hết nguồn nước giếng đều không đạt tiêu chuẩn về nước dùng cho sinh hoạt (Quy chuẩn QCVN 02:2009/BYT của Bộ Y tế). Đa phần mẫu nước ngầm đều có chỉ số pH thấp mang tính axít, gây ảnh hưởng không tốt đến một số cơ quan nội tạng. Hàm lượng sắt trong nước ngầm thay đổi tùy theo khu vực khảo sát nhưng hầu hết đều vượt ngưỡng cho phép, gây ra hiện tượng ố vàng và đóng cặn trong các thiết bị. Quá trình kiểm tra còn ghi nhận ở một vài khu vực, hàm lượng amoni trong nước giếng cao vượt giới hạn cho phép (biểu thị nước bị ô nhiễm chất hữu cơ có nguồn gốc nitơ), lâu ngày sẽ chuyển hóa thành nitrit, nitrat - những chất có khả năng gây ung thư.

Công ty Cổ phần Cấp nước Trung An tuyên truyền thông báo không thu tiền nước tại nhà, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân sử dụng nước máy có thể linh hoạt trong việc thanh toán tiền nước

Việc khai thác nguồn nước ngầm tràn lan là một trong những nguyên nhân gây sụt lún nền đất, gia tăng đáng kể khả năng xâm nhập mặn vào sâu trong thành phố, ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường sống và cạn kiệt tài nguyên nước.

Quá trình khảo sát còn ghi nhận nhận thức của người dân về tác hại của nước ngầm

Nỗ lực cung cấp nước sạch

Trong công tác đầu tư hệ thống mạng lưới cấp nước, SAWACO ưu tiên phát triển tại những vùng cấm hoặc hạn chế khai thác nước ngầm. Nhiều giải pháp đưa nguồn nước sạch đến với người dân, đặc biệt là các quận ven, huyện ngoại thành, như: gắn đồng hồ tổng cho cụm khách hàng cùng sử dụng, đặt những bồn chứa để người dân lấy nước sạch; triển khai chính sách giá nước sạch theo cơ chế linh hoạt đối với các khu công nghiệp, khu chế xuất...

Nước sạch được sản xuất từ các nhà máy nước thuộc SAWACO được xử lý theo quy trình công nghệ hoàn chỉnh, kiểm tra nghiêm ngặt để loại bỏ các thành phần ô nhiễm như cặn lơ lửng, độ đục, vi sinh vật... và được châm chlorine để kiểm soát tái nhiễm khuẩn. Trong quá trình cung cấp đến người dân, nước sạch tiếp tục được các cơ quan chức năng kiểm tra chặt chẽ về chất lượng, bảo đảm đạt chuẩn quy định của Bộ Y tế, an toàn cho sức khỏe của người sử dụng. Việc sử dụng nguồn nước sạch từ hệ thống cấp nước tập trung một cách hợp lý, hiệu quả không chỉ góp phần tiết kiệm chi phí trong đầu tư phát triển hệ thống cấp nước, giảm chi phí sử dụng nước sạch của người dân mà còn là hành động thiết thực bảo vệ môi trường, góp phần bảo đảm cho mọi người cùng sử dụng nước sạch bền vững.

Bên cạnh các chương trình vận động, khuyến khích người dân sử dụng nguồn nước máy, SAWACO còn phối hợp với Trung tâm Y tế dự phòng TP trong việc kiểm tra, giám sát chất lượng nước giếng để cảnh báo mức độ ô nhiễm cho người dân; tham gia đề án xây dựng bản đồ quy hoạch vùng cấm và hạn chế khai thác nước dưới đất do Sở Tài nguyên và Môi trường TP chủ trì...