05/10/2016 10:28

Làng dệt cổ lỗ sĩ ở Sài Gòn thấp thỏm tan rã

Dù đã sử dụng máy móc hiện đại cho năng suất cao nhưng làng dệt Bảy Hiền nức tiếng Sài Gòn lại đang thấp thỏm trước nguy cơ tan rã.

Làng dệt Bảy Hiền nức tiếng một thời ở TP.HCM nằm tập trung trên một số tuyến đường như Võ Thành Trang, Năm Châu, Nguyễn Bá Tòng... bên góc ngã tư Bảy Hiền, thuộc địa bàn phường 11 (quận Tân Bình). Ảnh: Google Maps.
Làng dệt Bảy Hiền nức tiếng một thời ở TP.HCM nằm tập trung trên một số tuyến đường như Võ Thành Trang, Năm Châu, Nguyễn Bá Tòng... bên góc ngã tư Bảy Hiền, thuộc địa bàn phường 11 (quận Tân Bình). Ảnh: Google Maps.

Làng dệt hình thành từ quá trình di cư vào Sài Gòn lập nghiệp của người dân huyện Duy Xuyên, Điện Bàn (Quảng Nam) trong những năm chiến tranh. Họ tiếp tục mưu sinh ở vùng đất mới bằng nghề dệt mang đi từ quê hương.
Làng dệt hình thành từ quá trình di cư vào Sài Gòn lập nghiệp của người dân huyện Duy Xuyên, Điện Bàn (Quảng Nam) trong những năm chiến tranh. Họ tiếp tục mưu sinh ở vùng đất mới bằng nghề dệt mang đi từ quê hương.

Trải qua nhiều thăng trầm, công nghệ dệt dần được thay mới để tạo năng suất cao hơn. Tuy vậy, hiện vẫn còn một số hộ dân tiếp tục duy trì sản xuất thủ công bằng máy dệt khung gỗ của gần 40 năm trước, như lưu giữ lại truyền thống một thời.
Trải qua nhiều thăng trầm, công nghệ dệt dần được thay mới để tạo năng suất cao hơn. Tuy vậy, hiện vẫn còn một số hộ dân tiếp tục duy trì sản xuất thủ công bằng máy dệt khung gỗ của gần 40 năm trước, như lưu giữ lại truyền thống một thời.

Theo những người làm nghề dệt thế hệ đầu của làng, vải Bảy Hiền bắt đầu có thương hiệu từ giữa thập niên 1960, khi nguyên liệu được nhập từ nước ngoài về. Các cơ sở thu hút hàng nghìn lao động, sản phẩm làm ra một phần xuất khẩu sang nước ngoài, một phần bán lại cho tiểu thương người Hoa, khu Chợ Lớn.
Theo những người làm nghề dệt thế hệ đầu của làng, vải Bảy Hiền bắt đầu có thương hiệu từ giữa thập niên 1960, khi nguyên liệu được nhập từ nước ngoài về. Các cơ sở thu hút hàng nghìn lao động, sản phẩm làm ra một phần xuất khẩu sang nước ngoài, một phần bán lại cho tiểu thương người Hoa, khu Chợ Lớn.

Vào những năm 80 và đầu thập niên 90, dệt Bảy Hiền phát triển đến mức cực thịnh, là nơi cung cấp vải nhiều nhất cả nước. Toàn phường 11 hơn 4.000 hộ dân thì có đến 1.700 hộ làm nghề dệt, thu hút gần 4.000 lao động. Tổng sản lượng sản phẩm của làng dệt làm ra lên đến 35 triệu mét vải mỗi năm.
Vào những năm 80 và đầu thập niên 90, dệt Bảy Hiền phát triển đến mức cực thịnh, là nơi cung cấp vải nhiều nhất cả nước. Toàn phường 11 hơn 4.000 hộ dân thì có đến 1.700 hộ làm nghề dệt, thu hút gần 4.000 lao động. Tổng sản lượng sản phẩm của làng dệt làm ra lên đến 35 triệu mét vải mỗi năm.

Những năm 1993 trở về sau, vải Bảy Hiền không đủ sức cạnh tranh với vải Trung Quốc, bởi giá thành rẻ, mẫu mã đẹp hơn nên thị phần dần bị thu hẹp khiến ngành dệt chựng lại.
Những năm 1993 trở về sau, vải Bảy Hiền không đủ sức cạnh tranh với vải Trung Quốc, bởi giá thành rẻ, mẫu mã đẹp hơn nên thị phần dần bị thu hẹp khiến ngành dệt chựng lại.

Làng dệt cổ lỗ sĩ ở Sài Gòn thấp thỏm tan rã

Anh Trương Mậu Đông (40 tuổi), ngụ đường Nguyễn Bá Tòng, khu phố 3, phường 11 là người duy nhất của thế hệ thứ hai ở làng này theo nghề dệt vải của gia đình. Một mình anh phụ trách 4 máy dệt khung gỗ cũ kỹ, công nghệ của những năm 1980 của thế kỷ trước.
Anh Trương Mậu Đông (40 tuổi), ngụ đường Nguyễn Bá Tòng, khu phố 3, phường 11 là người duy nhất của thế hệ thứ hai ở làng này theo nghề dệt vải của gia đình. Một mình anh phụ trách 4 máy dệt khung gỗ cũ kỹ, công nghệ của những năm 1980 của thế kỷ trước.

Các anh chị em trong gia đình đều không kham nổi, hàng hóa không bán được như thời trước, thu nhập thấp nên mọi người chuyển sang làm việc khác. Không có tiền đầu tư máy hiện đại, chỉ còn mỗi tôi cầm cự với những chiếc máy dệt khung gỗ hoạt động qua ngày, thợ dệt vải này cho hay.
"Các anh chị em trong gia đình đều không kham nổi, hàng hóa không bán được như thời trước, thu nhập thấp nên mọi người chuyển sang làm việc khác. Không có tiền đầu tư máy hiện đại, chỉ còn mỗi tôi cầm cự với những chiếc máy dệt khung gỗ hoạt động qua ngày", thợ dệt vải này cho hay.

Cụ Trương Tôn (84 tuổi), một trong những người di cư từ Quảng Nam vào từ năm 1963, làm dệt vải tại khu vực Bảy Hiền cho đến nay. Trải qua nửa thế kỷ gắn bó với nghề, hiện cụ vẫn phụ giúp anh Đông (con trai cụ) lắp sợi vào máy cuốn.
Cụ Trương Tôn (84 tuổi), một trong những người di cư từ Quảng Nam vào từ năm 1963, làm dệt vải tại khu vực Bảy Hiền cho đến nay. Trải qua nửa thế kỷ gắn bó với nghề, hiện cụ vẫn phụ giúp anh Đông (con trai cụ) lắp sợi vào máy cuốn.


Những người thế hệ đầu gây dựng nên làng dệt nức tiếng này cho biết vào thời điểm cực thịnh, nhà nhà đều dệt vải với không khí rất khẩn trương. Hàng chục năm trở lại đây, làng dệt chỉ còn được biết tiếng, hàng trăm hộ bỏ nghề, tháo dỡ máy dệt gỗ chất thành đống.

Những người thế hệ đầu gây dựng nên làng dệt nức tiếng này cho biết vào thời điểm cực thịnh, nhà nhà đều dệt vải với không khí rất khẩn trương. Hàng chục năm trở lại đây, làng dệt chỉ còn được biết tiếng, hàng trăm hộ bỏ nghề, tháo dỡ máy dệt gỗ chất thành đống.


Hiện các hộ vẫn còn cầm cự sản xuất bằng máy dệt gỗ với nhiều công đoạn từ cuộn sợi, nối sợi... đến dệt nên năng suất không cao.

Hiện các hộ vẫn còn cầm cự sản xuất bằng máy dệt gỗ với nhiều công đoạn từ cuộn sợi, nối sợi... đến dệt nên năng suất không cao.

Một máy dệt gỗ cổ lỗ sĩ hoạt động trọn vẹn một ngày trung bình dệt được 40-50 m vải mộc loại phi bóng. Loại vải này bán ra thị trường có giá khoảng 7.000 đồng/m.
Một máy dệt gỗ cổ lỗ sĩ hoạt động trọn vẹn một ngày trung bình dệt được 40-50 m vải mộc loại phi bóng. Loại vải này bán ra thị trường có giá khoảng 7.000 đồng/m.


Đến năm 2001, phong trào thay đổi từ máy dệt khung gỗ sang máy nước, máy kim của Trung Quốc nở rộ, ai cũng hy vọng sống lại ngành dệt Bảy Hiền.

Đến năm 2001, phong trào thay đổi từ máy dệt khung gỗ sang máy nước, máy kim của Trung Quốc nở rộ, ai cũng hy vọng sống lại ngành dệt Bảy Hiền.


Mặc dù giá thành cao từ loại vài chục triệu cho đến những loại vài trăm triệu nhưng nhiều hộ vẫn bấm bụng mua máy mới để sản xuất. Máy móc hiện đại, không cần nhiều công nhân vận hành nhưng năng suất rất cao.

Mặc dù giá thành cao từ loại vài chục triệu cho đến những loại vài trăm triệu nhưng nhiều hộ vẫn bấm bụng mua máy mới để sản xuất. Máy móc hiện đại, không cần nhiều công nhân vận hành nhưng năng suất rất cao.

Các cơ sở dệt sản xuất ồ ạt nên sản phẩm làm ra nhiều khiến hàng tồn đọng, tiền gia công từ 5.000 đồng xuống còn 800 đồng/m2. Tiền bán sản phẩm không đủ bù vào tiền mua máy, tiền công thợ nên nhiều hộ thua lỗ thê thảm.
Các cơ sở dệt sản xuất ồ ạt nên sản phẩm làm ra nhiều khiến hàng tồn đọng, tiền gia công từ 5.000 đồng xuống còn 800 đồng/m2. Tiền bán sản phẩm không đủ bù vào tiền mua máy, tiền công thợ nên nhiều hộ thua lỗ thê thảm.

Mặc dù thua lỗ nhưng cũng phải sản xuất tới đâu hay tới đó. Tiện ở nhà vừa chăm sóc con cái, bố mẹ vừa làm việc, cầm cự thôi, chị Nguyễn Thị Cúc, chủ một cơ sở ở KP3, phường 11, chia sẻ.
"Mặc dù thua lỗ nhưng cũng phải sản xuất tới đâu hay tới đó. Tiện ở nhà vừa chăm sóc con cái, bố mẹ vừa làm việc, cầm cự thôi", chị Nguyễn Thị Cúc, chủ một cơ sở ở KP3, phường 11, chia sẻ.


Máy móc hiện đại chạy tự đông, một người có thể điều khiển, theo dõi 4-6 cái. Một máy kim loại cũ có thể dệt trung bình 70-80 kg vải/ngày.

Máy móc hiện đại chạy tự đông, một người có thể điều khiển, theo dõi 4-6 cái. Một máy kim loại cũ có thể dệt trung bình 70-80 kg vải/ngày.

Hàng sản xuất có chất lượng bền đẹp nức tiếng nhưng bước vào thời kỳ cơ chế thị trường, vải của làng dệt Bảy Hiền bị cạnh tranh gay gắt bởi vải ngoại nhập, nhất là từ Trung Quốc, bởi giá thành rẻ, mẫu mã đẹp.
Hàng sản xuất có chất lượng bền đẹp nức tiếng nhưng bước vào thời kỳ cơ chế thị trường, vải của làng dệt Bảy Hiền bị cạnh tranh gay gắt bởi vải ngoại nhập, nhất là từ Trung Quốc, bởi giá thành rẻ, mẫu mã đẹp.

Các cơ sở, hộ gia đình có máy móc hiện đại dệt nhiều hàng hóa nhưng việc bán ra gặp rất nhiều khó khăn. Việc thua lỗ kéo dài đã kéo làng dệt Bảy Hiền đi vào ngõ cụt, thấp thỏm tan rã. Thế hệ con em làng dệt nức tiếng một thời ở Sài Gòn ngày nay đã không còn mặn mà với nghề truyền thống. Hiện làng dệt Bảy Hiền có đến 70% hộ dân chuyển đổi ngành nghề.
Các cơ sở, hộ gia đình có máy móc hiện đại dệt nhiều hàng hóa nhưng việc bán ra gặp rất nhiều khó khăn. Việc thua lỗ kéo dài đã kéo làng dệt Bảy Hiền đi vào ngõ cụt, thấp thỏm tan rã. Thế hệ con em làng dệt nức tiếng một thời ở Sài Gòn ngày nay đã không còn mặn mà với nghề truyền thống. Hiện làng dệt Bảy Hiền có đến 70% hộ dân chuyển đổi ngành nghề.

Theo Lê Quân (Zing)

Tin liên quan

Viết bình luận

Ông Đặng Văn Thành: “Nếu DN còn 2 sổ sách, đừng nói chuyện làm lớn”
15/8/2017 548 1k
Ông Đặng Văn Thành, Chủ tịch TTC cho rằng “Quản trị phải minh bạch, kiểm soát phải trách nhiệm, điều hành phải chuyên nghiệp. Nếu doanh nghiệp (DN) còn 2 sổ sách, đừng bao giờ nói chuyện làm lớn”.
Khách hàng Pháp tìm được tài sản bị đánh rơi nhờ nhân viên siêu thị
14/8/2017 548 1k
(NLĐO) - Đội bảo vệ của siêu thị Co.opmart Đà Nẵng đã giúp 3 vị khách nước ngoài tìm lại được toàn bộ tài sản đã đánh rơi
Nguyên nhân nào khiến “ta sinh ra là để thất bại trong đầu tư”?
12/8/2017 548 1k
Trong cuộc sống kẻ thù của bạn chính là bản thân bạn, và khi đầu tư cũng không phải là ngoại lệ.
Xe máy vẫn phù hợp với hạ tầng giao thông Việt Nam
27/7/2017 548 1k
Theo đại diện Hiệp hội các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM), đề xuất cấm xe máy, hạn chế tại các thành phố lớn chỉ là 1 giải pháp, không phải duy nhất.
Vì sao Hà Nội cấm dịch vụ đi chung Grab, Uber?

Vì sao Hà Nội cấm dịch vụ đi chung Grab, Uber?

UBND Thành phố Hà Nội cho biết, Sở Giao thông Vận tải Hà Nội mới đây đã chính thức ban hành Văn bản số 2727/SGTVT-QLVT về việc không áp dụng hình thức đi chung xe đối với xe hợp đồng.