Ngoài nguyên nhân thực về mức độ phổ cập điện thoại di động, dân số trẻ…còn có nguyên nhân do các nhà mạng cạnh tranh thu hút thuê bao với nhiều hình thức khuyến mại sim điện thoại rẻ hơn thẻ điện thoại khiến tình trạng thuê bao phát triển tràn lan, kể cả trường hợp các đại lý điện thoại kê khai sai thông tin cá nhân để kích hoạt trước các thuê bao di động trả trước, mặc dù Bộ Thông tin và Truyền thông đã ban hành các quy định nhằm quản lý loại thuê bao này cũng như quản lý hoạt động khuyến mãi trong lĩnh vực truyền thông.
Hàng tháng, Tổng cục Thống kê vẫn công bố số liệu về thuê bao di động căn cứ vào báo cáo của Bộ Thông tin và Truyền thông thu thập từ doanh nghiệp (DN). Cho đến cuối tháng 4/2011, phạm vi thống kê vẫn như trước đây, bao gồm các số thuê bao đã kích hoạt của các DN viễn thông, cụ thể gồm các thuê bao trong một tháng trước đó có phát sinh lưu lượng và cả các thuê bao không phát sinh lưu lượng, được công bố là 157,8 triệu thuê bao (đạt mật độ bình quân 182 thuê bao/100 dân). Con số này gây nhiều tranh cãi và thực sự không phản ánh sát lưu lượng giao dịch thực trên thị trường
Cuối năm 2010, Bộ Thông tin và Truyền thông đã có công văn yêu cầu các doanh nghiệp viễn thông báo cáo số liệu thuê bao tính đến cuối năm 2010 có phát sinh lưu lượng, cụ thể là những thuê bao có phát sinh lưu lượng trong tháng 12/2010, bao gồm:
- Có gọi đi hoặc gửi tin nhắn đi (kể cả gọi 01 cuộc hoặc gửi 01 tin nhắn);
- Có nhận cuộc gọi hoặc nhận tin nhắn (kể cả nhận 01 cuộc hoặc nhận 01 tin nhắn);
- Vừa gọi đi hoặc gửi tin nhắn đi, vừa nhận cuộc gọi hoặc nhận tin nhắn
Như vậy các thuê bao khác trong tháng 12/2010 không phát sinh lưu lượng thì không đưa vào số liệu thống kê công bố mặc dù các nhà mạng vẫn duy trì, chưa cắt liên lạc. Tháng 5/2011, Bộ Thông tin và Truyền thông mới chính thức cung cấp số liệu cho Tổng cục Thống kê, theo đó số liệu thuê bao di động đến hết tháng 12/2010 là 112,7 triệu. Số liệu này phản ánh sát thực hơn tình hình thị trường và được Tổng cục Thống kê nhất trí sử dụng để tính toán sau khi cập nhật số liệu ước tính thuê bao tăng, giảm trong 5 tháng đầu năm để có số liệu luỹ kế đến tháng 5/2011 là 112,3 triệu.
Như vậy, nếu so sánh số liệu thuê bao di động tháng 4 và 5/2011 đã công bố, con số giảm 45,5 triệu thuê bao di động là do số liệu thống kê đã được tính theo phạm vi mới. Con số này không phải là số liệu về số lượng các thuê bao đã bị nhà mạng cắt liên lạc.
Thực tế, các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ vẫn theo dõi được số liệu thống kê theo phạm vi cũ và mới, xác định được khoảng cách giữa số lượng thuê bao đã kích hoạt và số lượng thuê bao thực phát sinh giao dịch, tạo doanh thu cho doanh nghiệp
Trong thời gian tới, Tổng cục Thống kê đã thống nhất với Bộ Thông tin và Truyền thông thực hiện thống kê số liệu thuê bao di động theo tiêu chí mới nhằm phản ánh xác thực hơn tình hình thị trường.
