03/10/2019 09:42

Cá có biết đau không?

"Cá có biết đau như loài khác không" từ lâu đã là một chủ đề tranh luận trong giới khoa học. Một số ý kiến cho rằng cá không đau vì hệ thần kinh của chúng đơn giản hơn động vật trên cạn.

Vi khuẩn kháng kháng sinh đe dọa cá heo tự nhiên Đại dương ra sao nếu cá mập tuyệt chủng? Tại sao cá lau kiếng đang bị 'căm ghét'?

Cá có biết đau không? - Ảnh 1.

Cá cũng biết đau giống như chó, bò, lợn… nhưng do không thể phát ra âm thanh giống các loài động vật có vú nên bấy lâu nay con người lầm tưởng rằng chúng không thấy đau - Ảnh: ALAMY

Tuy nhiên, trong một công bố mới trên tạp chí khoa học Hoàng gia Anh, Lynne Sneddon - trưởng khoa sinh học Đại học Liverpool, khẳng định: "Cá có biết đau và trải qua nỗi đau ở mức độ tương đương với động vật có vú".

Bà Lynne Sneddon đã tiến hành đánh giá một loạt nghiên cứu hiện có của các nhà khoa học thế giới về "cá và cảm giác đau của động vật" và chỉ ra sự lầm tưởng của con người về cơn đau của loài cá.

Những người theo quan điểm "cá không biết đau" giải thích rằng não cá "nhỏ, phẳng, không có nếp nhăn như động vật có vú hay con người nên không đủ để hình thành cảm giác đau". Tuy nhiên, các nhà khoa học không đồng tình với điều đó.

"Trong 98 nghiên cứu về nỗi đau của động vật của nhiều nhà khoa học khắp thế giới đều cho thấy các gen cơ bản, phản ứng sinh lý học và toàn bộ hành vi của cá đều giống các loài động vật có vú đều tương tự nhau khi trải qua một cơn đau", Lynne Sneddon cho biết.

Ở cấp độ giải phẫu, cá có các tế bào thần kinh nociceptor giúp phát hiện các nguy hiểm tiềm ẩn như nhiệt độ cao, áp suất cao và hóa chất ăn da. Cá cũng sản xuất hormone như một loại thuốc giảm đau bẩm sinh của cơ thể giống như động vật có vú.

Hoạt động não của cá sau khi bị thương cũng tương tự ở động vật có xương sống trên cạn: kích thích các tế bào thần kinh và một loạt hoạt động về các vùng não cần thiết để hình thành phản xạ có ý thức tránh nguy hiểm tương lai.

Tuy nhiên, phần lớn chúng ta đều nghĩ rằng cá không biết đau. Nguyên nhân có thể do cá không thể phản ứng mạnh như các loài khác. Lợn sẽ kêu, chó sẽ tru và bò sẽ rống lên khi đau, nhưng cá thì không phát ra âm thanh gì, hoặc có mà con người không nghe thấy.

Theo Lynne Sneddon, cảm giác đau là một phương thức quan trọng để sinh tồn trong tự nhiên. Khi bị đau, động vật sẽ "ghi nhớ" nguồn gốc gây ra cơn đau và hình thành hành vi tránh khỏi nơi đó.

Động vật không thể giao tiếp với con người nên các nhà khoa học phải dựa vào các dấu hiệu về sự thay đổi hành vi để nghiên cứu nỗi đau của chúng. Một thí nghiệm của Sneddon trên cá hồi cho thấy chúng bỏ ăn, chuyển động mang nhanh và mạnh hơn khi cho tiếp xúc gần với chủ thể gây đau cho chúng. Sau khi cho sử dụng morphin, những con cá này hoạt động bình ổn trở lại.

Các nhà khoa học hi vọng công bố này có thể phần nào thay đổi cách suy nghĩ và đối xử với cá của con người. "Chúng ta thường tỏ ra thương cảm trước cơn đau của các loài khác hơn so với cá, nhưng chúng cũng dễ tổn thương và phải chịu đau như nhau", nhà khoa học Lynne Sneddon nói.

Theo Minh Hải (tuoitre.vn)

Tin liên quan

Viết bình luận

5 lưu ý khi tập luyện trong trời rét
15/1/2021 548 1k
Với nhiệt độ thấp trong mùa đông, người tập ngoài bị thử thách sự quyết tâm còn phải đối mặt với nhiều nguy cơ về sức khỏe.
Thạc sĩ Lê Đỗ Minh Thảo: "Test gen để tránh hối tiếc trong việc chăm sóc sức khoẻ"
14/1/2021 548 1k
Mỗi người hãy tự chăm sóc bản thân và người thân của mình bằng phương pháp test gen hiện đại, để tránh phải thốt lên từ: "Giá như…" Đó chính là tâm nguyện của thạc sĩ y khoa Lê Đỗ Minh Thảo khi cô đã trải qua những nỗi đau quá lớn. Và quỹ "Vòng tròn thay đổi" ra đời với mong muốn làm giảm bớt những mất mát không đáng có.
10 tư thế yoga trị đau lưng hiệu quả tại nhà
11/1/2021 548 1k
Các tư thế thường gặp như chùng vai, khom lưng, cúi đầu có thể ảnh hưởng xấu đến cột sống. Những bài tập yoga sau đây sẽ giúp bạn cải thiện triệu chứng đau vùng lưng, hông đáng kể.
Panasonic đạt danh hiệu “Tủ lạnh có công nghệ diệt khuẩn hiệu quả nhất”
10/1/2021 548 1k
Tại Lễ trao giải Sản phẩm công nghệ xuất sắc nhất - Tech Award 2020, Panasonic đã vượt qua nhiều thương hiệu khác để trở thành “Tủ lạnh có công nghệ diệt khuẩn hiệu quả nhất” do người tiêu dùng và chuyên gia công nghệ bình chọn.
Tại sao cần thay quần áo cũ trước khi lên giường?

Tại sao cần thay quần áo cũ trước khi lên giường?

Nhiều người có thói quen lên giường mà không cần thay quần áo đã mặc ra ngoài đường trước đó. Có thể bạn không biết, trang phục mặc trong ngày chứa hàng tỉ vi khuẩn có hại.