Gà nướng ăn với cơm lam là một trong những đặc sản núi rừng nổi tiếng của người đồng bào Tây Nguyên. Theo người địa phương, món ăn có xuất phát từ đồng bào dân tộc Ê Đê ở Buôn Đôn, Đắk Lắk). Sau này, đặc sản được người dân Tây Nguyên chế biến với nhiều phiên bản khác nhau.
Gà nướng phải là gà chạy bộ, cho thịt săn chắc, lớp da mỏng giòn sau khi nướng sẽ không khiến thực khách cảm thấy ngấy mỡ. Gà đem đãi khách thường là gà tơ chỉ nặng trên dưới 1 kg.
Qua sơ chế, gà nguyên con được ướp cùng các loại gia vị như sả, hành tím, tỏi giã nhuyễn, ngũ vị hương, mật ong, tiêu, nước mắm, muối và các loại lá rừng... trước khi kẹp que tre và nướng.
Đầu bếp phải trở gà thật đều tay để thịt chín tới, và liên tục thêm than để đảm bảo lửa vừa vặn.
Quanh bếp than hồng tự chế, những con gà kẹp que tre cháy xèo xèo, mùi thịt chín thơm theo khói lan toả cả một góc sân.
Ngoài gà, thịt heo rừng nướng cũng là món phổ biến trong thực đơn các nhà hàng miền núi.
Gà nướng không thể thiếu chén muối lá é, một loại lá có mùi thơm gần như húng quế. Chén muối chấm không quá cầu kỳ, nhưng lại quện vị thêm hương cho thịt gà.
Để nấu cơm lam, đầu bếp chọn ống tre non, chặt đoạn dài rồi rửa sạch, đổ gạo cách miệng ống một đoạn để chừa chỗ cho gạo nở và bít lại bằng lá rừng. Gạo ngon là loại nếp nương có hạt nhỏ, thon dài và dẻo thơm khi chín.
Lúc thịt gà toả mùi thơm nức cũng là lúc những ống cơm được vùi trong lửa lớn khoảng 45 - 60 phút cho tới khi gạo chín.
Cơm chín, đầu bếp chặt ống tre từng đoạn, bày lên đĩa cho khách. Người Tây Nguyên không chẻ bớt lớp vỏ bên ngoài mà để nguyên ống tre. Khi thưởng thức, bạn tách vỏ tre bên ngoài để thấy phần nếp nương dẻo thơm. Bạn có thể chấm cơm với muối lạc, làm từ lạc (đậu phộng) rang, muối và chút đường.
Các quán ăn thường phục vụ gà nướng nguyên con, để khách tự xé gà thưởng thức. Thịt gà nướng ăn chắc, ngọt đậm đà và dậy mùi gia vị thơm quện với mật ong. Chấm miếng thịt vào chén muối, vị giác của bạn sẽ như "nổ tung" bởi vị cay nồng của lá é.
Những các quán ăn được du khách mách nhau nhiều nhất nằm ở Pleiku (Gia Lai), nổi bật là khu vực gần Biển Hồ. Những địa chỉ hút khách còn xây dựng không gian đậm nét văn hoá Tây Nguyên. Bạn sẽ ngồi thưởng thức món ăn trong những ngôi nhà sàn, trên vách treo cồng chiêng. Các quán ăn thường bán từ trưa đến tối muộn, giá mỗi con gà nướng ăn kèm cơm lam khoảng 300.000 đồng.
