Liên quan tới chế độ đãi ngộ cho người lao động (NLĐ), chương VI Bộ Luật Lao động 2012 chỉ đề cập tới 2 vấn đề chính, là tiền lương và tiền thưởng. Điều đặc biệt, các nội dung liên quan đến tiền lương lại không có bất cứ quy định nào về lương tháng 13.

Vậy đây sẽ là tiền thưởng? Điều 103 Bộ Luật Lao động 2012 quy định: Tiền thưởng là khoản tiền mà người sử dụng lao động thưởng cho NLĐ căn cứ vào kết quả sản xuất kinh doanh hàng năm và mức độ hoàn thành công việc của NLĐ. Quy chế thưởng do người sử dụng lao động quyết định và công bố công khai tại nơi làm việc sau khi tham khảo ý kiến của tổ chức đại diện tập thể lao động tại cơ sở.

Có thể thấy, quy định này cũng không thể hiện rõ lương tháng 13 có phải là tiền thưởng hay không. Do đó, càng không thể coi lương tháng 13 là tiền thưởng Tết như nhiều doanh nghiệp (DN) và NLĐ hiện nay đang quan niệm. Việc có lương tháng 13 hay không sẽ phụ thuộc vào quy chế riêng của từng DN.

Theo các chuyên gia kinh tế, lương tháng 13 thực chất là một trong những chính sách bảo vệ quyền lợi cho NLĐ trong giai đoạn trước đây, khi Việt Nam mới gia nhập nền kinh tế thị trường và còn nhiều bất cập.

Giai đoạn này rơi vào trước năm 2000, theo đó, thay vì NLĐ được hưởng lương trọn vẹn theo tháng thì DN sẽ tự trích ra một khoản làm quỹ dự phòng phòng khi NLĐ ốm đau, bệnh tật…

Sau 12 tháng làm việc, nếu NLĐ không xảy ra sự cố gì thì DN sẽ trả lại khoản tiền này cho NLĐ và gọi nôm na là lương tháng 13. Điều này đồng nghĩa với việc, lương tháng 13 không phải là tiền thưởng.

Theo thời gian, khi chính sách tiền lương đã rõ ràng hơn, các DN đều thống nhất trả đủ lương hàng tháng cho NLĐ, không giữ lại bất cứ khoản nào, do đó, lương tháng 13 theo cách trên cũng không còn nữa.

Lúc này, lương tháng 13 được các DN dùng để gọi tên khoản tiền tăng thêm cho NLĐ. Và như đã đề cập, khoản tiền này có thể có hoặc không trong dịp cuối năm.