Capsaicin là thành phần khiến các loại ớt có vị cay. Theo hãng tin Fox News, ớt không chỉ giúp ngon miệng mà nhiều khảo sát cho thấy dùng lượng ớt vừa phải có thể khiến lượng calo được đốt cháy tăng thêm ngay lúc đó, tăng cường quá trình chuyển hóa thêm 8%. Ớt có thể được dùng tươi hoặc qua chế biến như xốt ớt, tương ớt hoặc cho vào trong thức ăn. Các chuyên gia dinh dưỡng cũng ghi nhận rằng khi dùng thức ăn có vị cay, người ta thường dùng từng miếng nhỏ nên lượng calo tiêu thụ vào có khuynh hướng thấp hơn. Một khảo sát tại Canada cho thấy những người dùng món khai vị có chấm nước xốt cay thường tiêu thụ ít hơn 200 calo so với những người không dùng kèm xốt cay. Do đó, ớt có thể giúp giảm cân do kéo giảm lượng calo tiêu thụ.
Lợi ích khác của thực phẩm cay là giúp cải thiện chức năng tim. Vị cay ở lưỡi chúng ta do capsaicin cũng có thể làm hạ mức độ cholesterol tỉ trọng thấp (LDL) còn được gọi là cholesterol xấu. Trong nghiên cứu được Hội Hóa học Mỹ công bố, các nhà khoa học đã phát hiện rằng capsaicin kéo giảm sự tích tụ LDL bằng cách tăng cường dòng chảy của máu, ngăn chặn một loại gien vốn gây hẹp thành mạch máu. Khảo sát của các nhà khoa học thuộc Hội Ung thư Mỹ cho thấy capsaicin có thể làm chậm sự tăng trưởng của tế bào ung thư tuyến tiền liệt và ung thư tuyến tụy. Capsaicin còn có tác dụng giảm đau ở bệnh nhân viêm khớp, đau cơ và một số dạng đau mạn tính khác. Một số nghiên cứu khác cho thấy capsaicin giúp tăng cường lượng oxide nitric trong dòng máu, giúp kháng viêm và hạ huyết áp. Ít nhất 2 nghiên cứu về da liễu cho thấy ớt có thể giảm bớt ngứa và triệu chứng khác ở bệnh chàm.
Về mặt dinh dưỡng, trang tin MNT ghi nhận 5 g ớt chứa 4 mg vitamin C, 1,6 mg vitamin E, 0,5 mg niacin, 0,1 mg vitamin B6, 7,8 mg canxi, 8 mg magiê, 106 mg kali, 0,1 mg kẽm, 0,1 mg mangan, 0,4 mg sắt, 1,6 mg natri. Về tác dụng không mong muốn, giới y khoa cũng khuyến cáo bệnh nhân cao huyết áp và bệnh tim dùng thuốc ức chế men chuyển (như Captopril và Elaroptril) có thể gặp phản ứng phụ là ho nhiều hơn khi dùng nhiều ớt. Ớt cũng có thể làm tăng tiết axít ở dạ dày, làm giảm hiệu quả của dạng thuốc giảm tiết axít dạ dày (như Famotidine và Cimetidine).
