Thành phần đảng viên sinh hoạt ở các chi bộ thường phong phú: người là cán bộ đương chức cấp xã, phường; là dân thường, người lao động tự do ở mọi ngành nghề; là cán bộ các cấp nghỉ hưu. Không ít đảng viên là công chức, viên chức nhà nước cũng được giới thiệu về sinh hoạt Đảng ở chi bộ nơi họ cư trú.

Ở cơ sở, mọi đảng viên đều hòa nhịp với cuộc sống đời thường vốn sôi động, phong phú song cũng không kém phần phức tạp. Đối mặt thực tiễn sinh động đời thường, bí thư chi bộ cơ sở được trải nghiệm, rèn luyện qua môi trường "thực chiến" với không ít khó khăn, thử thách. Ai sẵn sàng dấn thân, tận hiến trong công việc Đảng giao và vượt qua, họ sớm trưởng thành, tích lũy nhiều kinh nghiệm để xây dựng tổ chức Đảng cơ sở vững mạnh, góp phần quan trọng vào sự phát triển không chỉ cơ sở mà còn cả địa phương và khu vực.

Mới đây, Ban Tổ chức Trung ương đã lựa chọn, tuyên dương 96 bí thư chi bộ tiêu biểu, xuất sắc trong cả nước. Đây là sự đổi mới tư duy về phương thức lãnh đạo của Đảng trong công tác xây dựng Đảng nhằm xây dựng "hạt nhân chính trị", có ý nghĩa quan trọng trong giai đoạn sắp xếp lại tổ chức bộ máy; chuyển sang thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phân cấp phân quyền mạnh mẽ. Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, các chi bộ có thể tăng thêm số lượng đảng viên mới; trách nhiệm, khối lượng công việc của bí thư chi bộ lại nhiều hơn.

Với tư cách là "hạt nhân chính trị", chi bộ cơ sở là cầu nối vững chắc giữa Đảng, chính quyền và dân; đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến với từng người dân. Chi bộ phải giải quyết mọi việc từ gốc, từ đầu; là chỗ dựa tin cậy của Đảng; là nơi tham mưu cho cấp trên ngăn ngừa từ sớm, từ xa nhằm chuyển hóa chuyện lớn thành nhỏ, chuyện phức tạp thành giản đơn.

Việc tinh gọn tổ chức bộ máy chính quyền liên quan mật thiết đến tổ chức Đảng ở cơ sở nên cần có sự thay đổi phù hợp. Vấn đề cấp thiết đặt ra là bồi dưỡng năng lực chính trị, chuyên môn sâu rộng, toàn diện cho đội ngũ bí thư chi bộ cơ sở; chủ động chuẩn bị nhân sự kế cận đủ đức, đủ tài đáp ứng vị trí lãnh đạo chi bộ cơ sở trong bối cảnh mới của mỗi xã, phường.

Coi trọng việc xây dựng chi bộ cơ sở, đề cao vai trò trách nhiệm của bí thư chi bộ là nhiệm vụ chính trị quan trọng. Mỗi đảng viên và tập thể chi bộ vững mạnh, hoạt động thực chất, hiệu quả sẽ góp phần giúp công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị ngày càng phát triển bền vững.