Đây là sự kiện chính trị có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là dịp để người dân thể hiện quyền làm chủ của mình thông qua lá phiếu bầu, trực tiếp lựa chọn những người đủ đức, đủ tài, xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân vào cơ quan quyền lực nhà nước các cấp.

Bầu cử là một trong những hình thức thể hiện quyền lực của nhân dân trong nền dân chủ, là quyền lợi của công dân trong nền dân chủ, đồng thời là trách nhiệm thiêng liêng để bảo vệ và phát triển đất nước. Hiến pháp năm 2013 nêu rõ: Việc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND được tiến hành theo nguyên tắc phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu kín. Công dân đủ 18 tuổi trở lên có quyền bầu cử và đủ 21 tuổi trở lên có quyền ứng cử vào Quốc hội, HĐND.

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: "Tổng tuyển cử là một dịp cho toàn thể quốc dân tự do lựa chọn những người có tài, có đức để gánh vác công việc nước nhà. Trong cuộc Tổng tuyển cử, hễ là người muốn lo việc nước thì đều có quyền ra ứng cử, hễ là công dân thì có quyền đi bầu cử…".

Một ngày trước khi diễn ra cuộc Tổng tuyển cử, Người đã có "Lời kêu gọi quốc dân đi bỏ phiếu" đăng trên Báo Cứu Quốc số 134 ngày 5-1-1946 với nội dung: "Ngày mai, dân ta sẽ tự do lựa chọn và bầu ra những người xứng đáng thay mặt cho mình và gánh vác việc nước. Ngày mai, người ra ứng cử thì đông, nhưng số đại biểu thì ít, lẽ tất nhiên có người được cử, có người không được cử. Những người trúng cử sẽ phải ra sức giữ vững nền độc lập của Tổ quốc, ra sức mưu sự hạnh phúc cho đồng bào. Phải luôn luôn nhớ và thực hành câu: Vì lợi nước, quên lợi nhà; vì lợi chung, quên lợi riêng…".

Thực tiễn cho thấy chất lượng của cơ quan dân cử trước hết được quyết định bởi chất lượng của các đại biểu. Bởi lẽ, họ là những người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân trong việc tham gia giám sát, phản biện, góp ý xây dựng những chính sách phát triển đất nước, địa phương. Vì vậy, trước hết, mỗi cử tri cần nêu cao trách nhiệm công dân khi cầm lá phiếu trên tay đi bầu cử. Đây là quyền lợi và nghĩa vụ của công dân nhằm chọn cho được người tài đức, xứng đáng là cầu nối giữa Quốc hội, HĐND các cấp với cử tri và nhân dân.

Để chọn được người đủ đức, đủ tài, mỗi cử tri cần xem xét kỹ danh sách người ứng cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp, từ quá trình đào tạo, quá trình công tác, quan tâm đến chương trình hành động. Trong giai đoạn phát triển và hội nhập sâu rộng của đất nước, cử tri cần quan tâm chọn những đại biểu có năng lực tư duy chính sách, khả năng phân tích, dự báo tình hình, am hiểu luật pháp.

Một tiêu chí không thể thiếu là đại biểu phải luôn gần dân, sát dân, lắng nghe tâm tư nguyện vọng của người dân, dám nói và đeo bám đến cùng việc giải quyết những kiến nghị của cử tri đối với các cơ quan chức năng.