Sau hơn 20 năm dẫn dắt và xây dựng nền móng cho đội tuyển bóng đá nữ quốc gia, dấu ấn của HLV Mai Đức Chung là không thể phủ nhận. Việc tìm kiếm thuyền trưởng mới chèo lái đội tuyển bóng đá nữ không chỉ là câu chuyện nhân sự mà còn là bước đi chiến lược đầy tham vọng cho tương lai.

Khả năng quản trị, tầm nhìn nhân sự

HLV trưởng mới không phải là đơn giản chỉ thay thế một vị trí trên băng ghế chỉ đạo, mà còn tiếp quản cả một hệ thống triết lý và một tập thể đã được xây dựng suốt nhiều năm.

Trong bối cảnh ấy, tiêu chí lựa chọn thuyền trưởng mới cần được đặt ở tầm cao hơn: có bằng cấp đạt chuẩn (AFC Pro License), có tư duy hiện đại, năng động, đặc biệt là có tham vọng phát triển bóng đá nữ trong dài hạn. Đội tuyển bóng đá nữ Việt Nam đã vượt qua giai đoạn "khẳng định sự tồn tại" và đang bước vào giai đoạn mới nâng tầm cạnh tranh.

Vì vậy, vai trò của HLV trưởng không chỉ thể hiện qua triết lý hay chiến thuật, mà quan trọng là ở khả năng quản trị, xây dựng chiến lược nhân sự, kết nối các nguồn lực đào tạo và phát triển cầu thủ trẻ. Trong một nền bóng đá mà hệ thống giải đấu chưa thật sự chuyên nghiệp, HLV trưởng phải đóng vai trò như "kiến trúc sư" tổng thể.

Gần đây, dư luận từng nhắc đến khả năng ông Hoàng Văn Phúc (62 tuổi) có thể đảm nhận vị trí này. Dù không phủ nhận năng lực của HLV nội nhưng nhiều ý kiến cho rằng bóng đá nữ Việt Nam đang cần một luồng sinh khí mới, trong khi ông Phúc đã ở độ tuổi khá cao so với yêu cầu của một chu kỳ phát triển dài hạn. Tuyển nữ Việt Nam cần một nhà quản trị năng động, một ê-kíp tiếp quản mang tính kế thừa, có dư địa phát triển rộng để bước sang giai đoạn mới.

Cân nhắc phương án HLV ngoại

Nếu các HLV trong nước chưa hội đủ những tiêu chí cần thiết, việc tìm kiếm nhà cầm quân nước ngoài vẫn là lựa chọn đáng cân nhắc.

Có ý kiến cho rằng tuyển nữ Việt Nam cần một nhà cầm quân nữ để thấu hiểu và phát huy năng lực cầu thủ. Song, trong bóng đá hiện đại, điều quan trọng không phải là giới tính của HLV, mà là năng lực chuyên môn, tư duy chiến thuật và khả năng tổ chức, điều hành tập thể.

Những đội bóng nữ hàng đầu thế giới như Mỹ, Anh, Tây Ban Nha đang được các HLV nam cầm quân. Ngay như những "bà chị" đứng đầu châu Á và đang có mặt ở tứ kết Asian Cup 2026 như Nhật Bản, Trung Quốc, Úc, Hàn Quốc cũng được các HLV nam dẫn dắt. Điều này cho thấy năng lực chuyên môn, tầm nhìn phát triển là yếu tố quyết định chứ không phải giới tính.

Với tuyển nữ Việt Nam, HLV nước ngoài có thể mang lại nhiều giá trị. Họ có tư duy chiến thuật mới, đặc biệt trong bối cảnh bóng đá nữ thế giới đang phát triển rất nhanh. Họ cũng có khả năng kết nối quốc tế, giúp cầu thủ Việt Nam tiếp cận những phương pháp huấn luyện hiện đại hơn.

Lúc này, vai trò hỗ trợ của các trợ lý HLV rất quan trọng. Một mô hình đã được nhiều nền bóng đá áp dụng: Sử dụng HLV ngoại như một "cầu nối tri thức", đồng thời biến môi trường đội tuyển thành nơi đào tạo các nữ HLV nội, nhằm kế thừa trong tương lai. Đây là bước đi cần thiết để chuẩn bị cho những chu kỳ phát triển dài hạn của bóng đá nữ Việt Nam.

Cần tham vọng hơn, táo bạo hơn

Hơn 10 năm qua, bóng đá nữ Việt Nam đã xây dựng được vị thế vững chắc trong khu vực với 3 lần vô địch Đông Nam Á và giành 8 huy chương vàng SEA Games. Tuy nhiên, kết quả ở đấu trường châu Á của chúng ta còn khiêm tốn, với 1 lần vào tứ kết Á vận hội (2014) và Asian Cup (2022).

Dù tuyển nữ Việt Nam nằm trong tốp 6 đội mạnh châu Á song hiện nay, sự cạnh tranh đã trở nên khốc liệt. Đài Bắc Trung Hoa, Philippines, Uzbekistan, Ấn Độ đang đầu tư mạnh mẽ và tăng tốc vượt qua Việt Nam. Gần đây, chúng ta rất vất vả, thậm chí nhận lấy nhiều thất bại, khi đối đầu các đội bóng này.

Mục tiêu của bóng đá nữ Việt Nam trong tương lai cần được đặt ra cao hơn. Tất nhiên, tham vọng không thể chỉ dựa vào đội tuyển quốc gia. Nền tảng của bóng đá nữ Việt Nam vẫn còn nhiều hạn chế. Giải vô địch quốc gia hiện mới dừng ở mức bán chuyên nghiệp, số CLB còn ít và hệ thống giải đấu còn quá mỏng. Điều này khiến việc phát hiện và đào tạo cầu thủ trẻ gặp nhiều khó khăn.

Để bóng đá nữ phát triển bền vững, cần có chiến lược dài hạn: Nâng cấp giải đấu lên chuyên nghiệp, mở rộng số lượng CLB, tăng cường hệ thống đào tạo trẻ và tạo điều kiện để cầu thủ có môi trường thi đấu thường xuyên. Đó là những bài toán không thể giải quyết trong một sớm một chiều.

Do vậy, trong giai đoạn chuyển tiếp hiện nay, vai trò của HLV trưởng đội tuyển nữ quốc gia càng trở nên quan trọng. Người thuyền trưởng phải có khả năng bao quát toàn bộ hệ sinh thái bóng đá nữ - từ phát hiện nhân tài, xây dựng lối chơi đến việc truyền cảm hứng cho thế hệ cầu thủ trẻ.

Chặng đường phía trước của đội tuyển nữ cần được LĐBĐ Việt Nam xây dựng dựa trên tham vọng lớn hơn và những quyết định táo bạo hơn. Trong bối cảnh ấy, chiếc ghế HLV đội tuyển nữ không chỉ là vị trí huấn luyện mà còn là trung tâm của một chiến lược phát triển.