Thị trường xe máy Việt Nam đang chứng kiến làn sóng chuyển đổi mạnh mẽ từ xe chạy xăng sang xe máy điện. Sự dịch chuyển này không còn mang tính "xu hướng tương lai" mà đã hiện diện rõ rệt trong hành vi tiêu dùng, đặc biệt tại các đô thị lớn như Hà Nội, TP HCM, Đà Nẵng hay Hải Phòng.

Theo thống kê của Hiệp hội Các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM), doanh số xe máy xăng truyền thống đang có xu hướng chững lại trong 2 năm gần đây. Trong khi đó, lượng xe máy điện bán ra tăng nhanh, chiếm gần 15% tổng doanh số toàn thị trường.

Các doanh nghiệp nội địa như VinFast, Selex, Dat Bike, Yadea, Pega cùng nhiều thương hiệu nhập khẩu từ Trung Quốc, Thái Lan đang đua nhau tung sản phẩm mới, trải rộng từ phân khúc bình dân đến cao cấp.

Sở dĩ nhiều người chọn đổi sang xe điện một phần do giá xăng liên tục duy trì ở mức cao khiến nhiều người dùng cân nhắc bài toán kinh tế dài hạn. Một chiếc xe điện trung bình chỉ tốn khoảng 2.000-3.000 đồng tiền điện cho quãng đường 50 km trong khi xe xăng tiêu tốn gấp 6-8 lần.

Anh Trần Trung Thanh (phường Bình Trưng, TP HCM) cho biết cách đây khoảng 2 tháng, anh mang chiếc xe xăng cũ đã sử dụng gần 15 năm đến sự kiện "thu xăng - đổi điện" để đổi sang xe máy điện và chỉ cần "bù" thêm hơn 10 triệu đồng.

"Xài xe máy điện rất tiện dụng, không phải lo chi phí bảo dưỡng, thay dầu, lọc gió, bugi... như xe xăng" - anh Thanh nói.

Một khách hàng khác mang chiếc Wave đời 2007 đến sự kiện "đổi xe xăng lấy xe điện" do VinFast tổ chức tại TP HCM cuối tuần trước và được bên thu mua định giá 8 triệu đồng. Khách hàng này muốn đổi sang chiếc xe điện Evo có mức giá 18 triệu đồng, tức cũng chỉ phải bù thêm 10 triệu đồng.

Trên thị trường, các cửa hàng xe máy điện ngày càng mở ra nhiều, ngược lại cửa hàng xe hai bánh chạy xăng co cụm lại.

Ông Bùi Văn Chiến, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại - Dịch vụ Kim Nhật Phát, cho biết đã mở gần chục cửa hàng xe máy điện tại TP HCM và các địa phương lân cận. Số lượng khách mua xe máy điện tăng khá mạnh nhờ dòng xe này có mẫu mã phong phú, giá ngày càng giảm, nhiều mẫu có giá còn rẻ hơn xe xăng.

Nếu như trước đây, xe máy điện được coi là phương tiện phục vụ học sinh, sinh viên, người lớn tuổi thì nay, nhiều mẫu xe mới đã được đầu tư mạnh về công nghệ, thiết kế và hiệu năng.

Các dòng xe có thể chạy 100 - 200 km/lần sạc, tốc độ tối đa trên 80 km/giờ, tương đương xe tay ga động cơ xăng. Điều này khiến người tiêu dùng ở mọi độ tuổi đều bắt đầu quan tâm đến xe điện, thậm chí coi đây là lựa chọn thay thế hoàn toàn.

Dù còn nhiều rào cản, xu hướng chuyển đổi xe máy điện tại Việt Nam được đánh giá là không thể đảo ngược. Với tốc độ đô thị hóa nhanh và áp lực giảm phát thải ngày càng lớn, việc người dân chuyển sang xe điện không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn thể hiện trách nhiệm với môi trường.

Nếu các chính sách hỗ trợ tiếp tục được duy trì và hạ tầng sạc được mở rộng, chỉ vài năm tới, xe máy điện hoàn toàn có thể chiếm tỉ trọng lớn trong tổng số phương tiện lưu thông, mở ra giai đoạn mới cho giao thông xanh tại Việt Nam.