Doanh nghiệp
02/10/2018 07:26

Rụt rè với thuế thuốc lá

Để đạt được mục tiêu quốc gia về giảm tỉ lệ hút thuốc lá cũng như giảm gánh nặng kinh tế và sức khỏe do sử dụng thuốc lá gây ra, các chuyên gia khuyến nghị chính sách thuế thuốc lá nên được cải cách theo hướng bổ sung thuế tuyệt đối bên cạnh thuế như tỉ lệ hiện nay

Thống kê của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) năm 2017 cho thấy tỉ lệ thuế của Việt Nam trong giá bán lẻ thuốc lá chỉ hơn 35%, trong khi trung bình thế giới là gần 59%. Ví dụ như: Thái Lan là 75%, Brunei 81%, Malaysia 57%, Đức 75%, Pháp 80%... Điều này khiến cho giá thuốc lá trung bình của Việt Nam đứng gần cuối bảng trong so sánh với các nước khu vực Tây Thái Bình Dương. Ông Nguyễn Tuấn Lâm, đại diện WHO tại Việt Nam, cho biết theo ước tính của WHO và Ngân hàng Thế giới, khi tăng thuế để giá tăng 10% thì sẽ giảm tiêu dùng khoảng 4% ở các nước phát triển và 5% ở các nước đang phát triển. Còn ở người nghèo và lớp trẻ giảm tiêu thụ nhiều hơn. Cụ thể, khi tăng giá 10% sẽ giảm tiêu thụ tới 10% ở trẻ em và người nghèo. Giá thuốc lá cao cũng có tác dụng ngăn ngừa trẻ bắt đầu hút thuốc.

2 người trưởng thành có 1 người hút thuốc

Theo bà Phạm Thị Hoàng Anh, Giám đốc Tổ chức HealthBridge Canada tại Việt Nam, Việt Nam là quốc gia có lượng tiêu dùng thuốc lá cao, đứng thứ 3 trong khu vực ASEAN và thứ 9 trên thế giới về số người hút thuốc lá. Trung bình cứ 2 nam giới trưởng thành thì có 1 người hút thuốc, tỉ lệ hút thuốc ở thanh thiếu niên (15-24 tuổi) là 24,3%. Việt Nam đã và đang chịu gánh nặng bệnh tật và kinh tế khổng lồ do sử dụng thuốc lá. Năm 2015, tổng số tiền người dân Việt Nam bỏ ra mua thuốc lá lên tới 31.000 tỉ đồng. Chính vì vậy, tăng thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) nhằm tăng giá thuốc lá là một giải pháp hiệu quả, chiếm 60% trong tổng số các giải pháp, nhằm giảm sức mua thuốc lá và ngăn ngừa bệnh tật, tử vong do thuốc lá.

Rụt rè với thuế thuốc lá - Ảnh 1.

Nhiều bệnh nhân bị ung thư phổi cho biết trước đó họ có quá trình dài nghiện thuốc lá. (Ảnh chỉ có tính minh họa)

Các chuyên gia khuyến cáo để đạt được mục tiêu quốc gia về giảm tỉ lệ hút thuốc cũng như giảm gánh nặng kinh tế và sức khỏe do sử dụng thuốc lá gây ra, đồng thời góp phần tăng thu ngân sách, chính sách thuế thuốc lá nên được cải cách theo hướng bổ sung thuế tuyệt đối bên cạnh thuế tỉ lệ hiện nay, ở mức 5.000 đồng/bao. Khi đó, sẽ có tác động giảm tỉ lệ hút thuốc ở nam giới từ 45,3% (năm 2015) xuống 39% (năm 2020) và giúp phòng tránh được 900.000 ca tử vong sớm trong tương lai.

Đề xuất tăng kịch khung

Hiện Bộ Tài chính đang đề xuất 2 phương án sửa đổi mức thuế TTĐB áp dụng với mặt hàng thuốc lá. Trong đó phương án tăng thuế suất thuế theo lộ trình, năm 2020 tăng từ 75% lên 80%, một năm sau tăng lên mức 85%. Mức thuế TTĐB với thuốc lá hiện nay là 70% (áp dụng từ năm 2016 đến 2018); đến năm 2019 sẽ tăng lên 75% nhận được sự ủng hộ của nhiều chuyên gia y tế. Đại diện Quỹ Phòng chống tác hại của thuốc lá - Bộ Y tế cho rằng càng tăng thuế thì Chính phủ càng có nguồn thu, giá bán lẻ thuốc lá cao thì thanh thiếu niên, người nghèo không có tiền mua sẽ giảm tỉ lệ hút thuốc lá. Tuy nhiên, Bộ Y tế đề xuất thuế TTĐB với thuốc lá cần được tăng ít nhất ở mức 5.000 đồng/bao thuốc để có thể giảm được đáng kể tỉ lệ hút thuốc, đạt mục tiêu Chiến lược quốc gia về phòng chống tác tại thuốc lá đến năm 2020.

Nhiều ý kiến cho rằng thuế TTĐB thuốc lá trong thời gian qua tại nước ta tăng rất chậm, tăng "rụt rè", mức thuế này cũng thấp hơn rất nhiều so với thế giới. Mỗi lần chỉ tăng 5% lại cách nhau khá xa. Tỉ lệ thuế và giá bán thấp là nguyên nhân chính khiến lượng người sử dụng thuốc lá ở Việt Nam lớn. Trong số các nước ASEAN, Thái Lan là một ví dụ điển hình của việc sử dụng chính sách thuế thuốc lá mạnh để nâng cao sức khỏe cộng đồng. Mức thuế TTĐB tại Thái Lan tương đương mức thuế hơn 500% theo giá xuất xưởng như cách tính thuế tại Việt Nam.

Theo Tổ chức HealthBridge Canada, kết quả khảo sát ý kiến cộng đồng cũng cho thấy đề xuất tăng mạnh thuế thuốc lá được người dân ủng hộ. Theo một nghiên cứu do Vital Strategy thực hiện ở Hà Nội và TP HCM vào tháng 1-2018 cho thấy 94% thành viên nhóm không hút thuốc lá cho biết thuế thuốc lá nên tăng ít nhất 5.000 đồng/bao thuốc lá, đối với nhóm không hút thuốc lá cũng có tới 57% ủng hộ việc tăng thuế thuốc lá ở mức ít nhất 5.000 đồng. Một khảo sát khác đối với gần 600 thanh thiếu niên độ tuổi 13-24 cho thấy đa số thanh thiếu niên nhận định giá thuốc lá hiện đang ở mức rẻ và trung bình (76,2%) và ủng hộ việc tăng thuế để tăng giá thuốc lá (83,5%).

Bài và ảnh: Khánh Anh
từ khóa :

Viết bình luận

VIB khiến fan Anh Trai “Say Hi” nức lòng với bộ quà tặng phiên bản giới hạn

VIB khiến fan Anh Trai “Say Hi” nức lòng với bộ quà tặng phiên bản giới hạn

Khuyến mại 20:01

Sức hút từ chương trình Anh Trai “Say Hi” tiếp tục tăng nhiệt khi các tập mới nhất liên tục đạt Top Trending với hàng trăm nghìn người theo dõi đồng thời tại thời điểm phát sóng và chạm mốc hơn 3 triệu lượt xem sau 24h phát sóng.

Hiệu quả chiến lược bán lẻ cộng hưởng số hóa của HDBank gây ấn tượng với tổ chức quốc tế

Hiệu quả chiến lược bán lẻ cộng hưởng số hóa của HDBank gây ấn tượng với tổ chức quốc tế

Ngân hàng 20:01

HDBank vừa liên tiếp nhận các giải thưởng uy tín từ các tổ chức quốc tế, ghi nhận những hiệu quả về chiến lược phát triển ngân hàng bán lẻ, ngân hàng số trong kiến tạo các giải pháp tài chính hiện đại và chất lượng cao cho thị trường.

EVNGENCO3 sẵn sàng cung ứng điện

EVNGENCO3 sẵn sàng cung ứng điện

Doanh nghiệp 17:16

Trong 6 tháng đầu năm 2024, sản lượng điện sản xuất lũy kế của EVNGENCO3 là 14,133 tỉ kWh, đạt 94% kế hoạch 6 tháng đầu năm, đạt 49,2% kế hoạch năm và bằng 86,1% so với cùng kỳ năm 2023. Các tổ máy vận hành an toàn, ổn định, sẵn sàng đáp ứng yêu cầu.

Vietcombank đã có hơn 3 triệu khách hàng cập nhật sinh trắc học

Vietcombank đã có hơn 3 triệu khách hàng cập nhật sinh trắc học

Ngân hàng 17:15

(NLĐO) - Tính đến ngày 15-7, Vietcombank đã có hơn 3 triệu khách hàng cập nhật thông tin sinh trắc học thành công, trong đó có hơn 500.000 khách hàng cập nhật thông tin sinh trắc học thông qua kết nối App-to-App giữa ứng dụng VCB Digibank và ứng dụng VNeID (phương thức hiện chỉ có duy nhất Vietcombank triển khai đến thời điểm hiện tại).

Lan tỏa thông điệp "Nói không với quảng cáo sai sự thật" tại HAA CHARITY RUN 2024

Lan tỏa thông điệp "Nói không với quảng cáo sai sự thật" tại HAA CHARITY RUN 2024

Thông tin nhanh 13:15

Trong khuôn khổ Festival Quảng cáo Việt Nam 2024 - Bình Dương, vào ngày 13-7-2024, tại vòng xoay lớn Thành phố Mới Bình Dương, Hội Quảng cáo TP Hồ Chí Minh phối hợp cùng Hiệp hội Quảng cáo TP Đà Nẵng, Chi hội Quảng cáo Thủ Đô và Công ty TNHH Một Thành Viên WTC Bình Dương tổ chức "Giải chạy thiện nguyện HAA Charity Run 2024”.

Ưu tiên tăng trưởng dư nợ tín dụng xanh thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, bền vững

Ưu tiên tăng trưởng dư nợ tín dụng xanh thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, bền vững

Ngân hàng 13:15

Trong giai đoạn 5 năm từ 2018-2023, tổng dư nợ tín dụng xanh của Vietcombank đã tăng 5,83 lần, từ con số gần 7.900 tỉ VND năm 2018 lên đến trên 46.100 tỉ VND tại thời điểm ngày 31-12-2023, chiếm ~ 4% tổng dư nợ của cả hệ thống Vietcombank.

Ngân hàng tiên phong dẫn vốn trong cuộc “cách mạng xanh”

Ngân hàng tiên phong dẫn vốn trong cuộc “cách mạng xanh”

Ngân hàng 13:14

Ngành ngân hàng hiện đóng vai trò thiết yếu trong hành trình chuyển đổi nền kinh tế “nâu" sang “xanh”. Ở xu thế này, Vietcombank tiếp tục thể hiện vai trò của một nhà băng hàng đầu trong việc phát triển bền vững, thu xếp tín dụng cho các dự án xanh.