Bảo hiểm Xã hội (BHXH) Việt Nam vừa tổ chức hội nghị tổng kết công tác đấu thầu thuốc do BHXH Việt Nam thí điểm tổ chức thực hiện. Theo ông Phạm Lương Sơn, Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam, hội nghị nhằm đánh giá lại quá trình thí điểm đấu thầu thuốc tập trung quốc gia mà BHXH Việt Nam thực hiện. Nhìn nhận lại những mặt làm được và chưa làm được để rút kinh nghiệm, phục vụ công tác tổ chức cung ứng thuốc cho người bệnh BHYT cũng như áp dụng những bài học hữu ích này để tích cực tham gia vào quá trình đấu thầu thuốc tập trung quốc gia do Trung tâm Mua sắm tập trung thuốc quốc gia - Bộ Y tế thực hiện...

Cung cấp đủ số lượng thuốc với giá hợp lý

Về quá trình tổ chức triển khai thực hiện đấu thầu tập trung quốc gia do BHXH Việt Nam theo Nghị quyết số 59/NQ-CP, ông Lê Văn Phúc, Trưởng Ban Thực hiện chính sách BHYT (BHXH Việt Nam), cho biết việc xây dựng và thống nhất danh mục thuốc đấu thầu tập trung quốc gia đạt được trên sự thống nhất giữa BHXH Việt Nam với đại diện Bộ Y tế, Bộ Tài chính. Danh mục thuốc do BHXH Việt Nam thí điểm đấu thầu quốc gia lần thứ nhất năm 2018 gồm 6 thuốc thuộc 5 hoạt chất nhóm kháng sinh (Cefepim, Cefoperazon + sulbactam, Ceftriaxon, evofloxacin, Meropenem). Danh mục thuốc do BHXH Việt Nam tổ chức thí điểm lần 2 gồm 14 hoạt chất, 26 thuốc. BHXH Việt Nam đã giao cho Trung tâm Giám định BHYT và Thanh toán đa tuyến khu vực phía Bắc tổ chức thực hiện đấu thầu tập trung quốc gia đối với thuốc dùng trong BHYT do BHXH Việt Nam tổ chức thí điểm.

Hội nghị tổng kết công tác đấu thầu thuốc do BHXH Việt Nam tổ chức Ảnh: Thành An

Theo báo cáo của Trung tâm Giám định BHYT và Thanh toán đa tuyến: đến nay, việc thí điểm đấu thầu tập trung quốc gia đối với thuốc BHYT đã hoàn thành, đáp ứng được mục tiêu lựa chọn đầy đủ thuốc phục vụ công tác khám chữa bệnh BHYT của các cơ sở y tế trên toàn quốc với giá thuốc giảm từ 10%-15%.

Kết quả lựa chọn nhà thầu của lần thí điểm thứ nhất phê duyệt đối với 5 mặt hàng biệt dược gốc và 16 mặt hàng thuốc generic với tổng giá trị trúng thầu là 946,8 tỉ đồng (giảm 21,1%, tương ứng 251 tỉ đồng so với giá thuốc trúng thầu bình quân các địa phương trước khi đấu thầu tập trung quốc gia). Kết quả lựa chọn nhà thầu của lần thí điểm thứ 2 phê duyệt đối với 15 mặt hàng biệt dược gốc và 95 mặt hàng thuốc generic cho các gói thầu. Tổng giá trị trúng thầu là 9.424,4 tỉ đồng (giảm 22,3%, tương ứng 2.868,5 tỉ đồng so với giá trúng thầu bình quân các địa phương trước khi đấu thầu tập trung quốc gia). "Lần thí điểm thứ nhất chỉ chọn một hàm lượng phổ biến của mỗi hoạt chất để đấu thầu, nên các cơ sở y tế vẫn lựa chọn sử dụng các hàm lượng khác, một số đơn vị chỉ sử dụng hàm lượng do đơn vị tự đấu thầu. Tại lần thí điểm thứ 2 mỗi hoạt chất đấu thầu tất cả hàm lượng, qua đó đã thực hiện được việc điều chỉnh giá của các thuốc tương ứng với hàm lượng, giải quyết được tình trạng đẩy giá cao gấp nhiều lần của các thuốc có hàm lượng ít phổ biến "- đại diện Trung tâm Giám định BHYT và Thanh toán đa tuyến chia sẻ ̉.

Cần hoàn thiện hệ thống quy định về đấu thầu thuốc

Theo cáo của BHXH Việt Nam trong cả 2 lần thực hiện đấu thầu, kết quả thực hiện mua sắm đều đạt dưới tỉ lệ 80% giá trị gói thầu. Căn cứ số liệu cung ứng thuốc theo báo cáo từ các nhà thầu bao gồm cả số lượng thuốc điều tiết giữa các cơ sở khám chữa bệnh thì tại lần thí điểm thứ nhất, tổng giá trị mua sắm là 607,35 tỉ đồng, đạt 64,1% giá trị thuốc trúng thầu. Tại lần thí điểm thứ 2, tổng giá trị mua sắm 5.400,03 tỉ đồng và chỉ đạt 60,1% giá trị thuốc trúng thầu.

Theo ông Lê Văn Phúc, tuy đạt được mục tiêu giảm giá thuốc nhưng việc xây dựng nhu cầu sử dụng thuốc của các cơ sở y tế không sát với thực tế đã phần nào khiến hoạt động đấu thầu này chưa phát huy hết hiệu quả. Về kết quả này, ông Lê Thành Công, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính (Bộ Y tế), đánh giá: Hiệu quả của hoạt động thí điểm này xét riêng về góc độ tài chính đã đạt mục tiêu giảm ít nhất 15% giá trên tổng thể các gói thầu. Ông cũng đề nghị nên có quy định rõ ràng với việc dự kiến không sát thực tế sử dụng thuốc ở cơ sở y tế, bởi về nguyên tắc, các gói thầu thành công là hoàn thành ít nhất 80% khối lượng công việc của hợp đồng...

Ông Đặng Việt Hùng, Vụ trưởng Vụ BHYT (Bộ Y tế), lưu ý tiêu dùng thuốc có một số đặc thù lớn là "tính thiếu hoàn hảo về thông tin", nên chúng ta mua sắm đấu thầu phải xây dựng được thể chế rõ ràng. Và phải có tổng kết từ thực tiễn mới tạo lập được thể chế. Đấu thầu tập trung thuốc cần phải thận trọng bởi hoạt động này có thể loại bỏ mất các nhà thầu nhỏ...

BHXH cho biết trong thời gian tới, BHXH Việt Nam sẽ tiếp tục đồng hành với Bộ Y tế để thực hiện đấu thầu tập trung thuốc quốc gia do Bộ Y tế thực hiện. Sẽ cùng các cơ quan liên quan xây dựng những văn bản pháp luật về đấu thầu thuốc, đề xuất các nội dung liên quan hoạt động này vào sửa Luật BHYT...