Ngày 10-7, tại trụ sở UBND phường Phước Thắng, Phòng Kiểm tra chuyên ngành - Sở Xây dựng TP HCM cùng các đơn vị liên quan đã có buổi làm việc với UBND phường nhằm đánh giá toàn diện tình hình vi phạm trật tự xây dựng thời gian qua.

Bên ngoài che tôn, bên trong xây nhà gạch

Theo báo cáo tại buổi làm việc, phường Phước Thắng hiện có diện tích 47,35 km², trong đó khoảng 80% là đất nông nghiệp. Đây cũng chính là yếu tố khiến địa phương này trở thành điểm nóng về xây dựng trái phép, không phép (gọi chung là trái phép) thời gian gần đây, đặc biệt là tại các khu phố 1, 2, 3, 5.

Tính đến ngày 9-7, toàn phường Phước Thắng đã phát hiện 120 trường hợp vi phạm liên quan trật tự xây dựng và sử dụng đất. Trong đó, có tới 112 trường hợp xảy ra trước ngày 1-7 - thời điểm chính thức thực hiện sáp nhập đơn vị hành chính. Địa phương đã xử lý 57 trường hợp.

Từ sau ngày 1-7 đến nay, phường Phước Thắng tiếp tục phát sinh 8 công trình vi phạm. Những trường hợp này đều đã được UBND phường phát hiện kịp thời, lập biên bản và yêu cầu tháo dỡ ngay từ khi chưa hoàn thiện.

Ngay sau buổi làm việc, đoàn kiểm tra cùng UBND phường Phước Thắng đã tiến hành khảo sát thực địa, ghi nhận thực tế tại nhiều khu vực được đánh giá là điểm nóng về vi phạm trật tự xây dựng. Đoàn công tác chia làm 3 tổ, đồng loạt kiểm tra tại các tuyến hẻm nhỏ, khu vực đất nông nghiệp - nơi thường xuyên xảy ra tình trạng xây dựng trái phép.

Qua kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện nhiều công trình tạm bợ, nhà ở được xây dựng trái phép đang gấp rút hoàn thiện. Nhiều công trình được quây kín bằng tôn, che chắn toàn bộ không gian bên trong nhằm qua mắt lực lượng kiểm tra. Tuy nhiên, bên trong là tường được xây bằng gạch.

Điều đáng lo ngại là phần lớn các công trình vi phạm đều được thi công vào ban đêm hoặc cuối tuần - thời điểm lực lượng kiểm tra mỏng nên khó phát hiện kịp thời. Tại một con hẻm, đoàn kiểm tra ghi nhận có 12 căn nhà đang dựng tôn. Lực lượng chức năng đã tiến hành đo vẽ hiện trạng, chụp ảnh tư liệu và ghi nhận thông tin ban đầu về quy mô, thời điểm xây dựng từng công trình.

Không để "nhờn luật"

Để ứng phó tình trạng xây dựng trái phép, ngay sau khi sáp nhập và đi vào hoạt động từ ngày 1-7, UBND phường Phước Thắng đã nhanh chóng triển khai hàng loạt biện pháp như: kiểm tra, thống kê và xử lý dứt điểm công trình vi phạm, đồng thời kiên quyết không để phát sinh trường hợp mới. Ngoài ra, lãnh đạo phường còn trực tiếp xuống hiện trường, nhất là vào các ngày cuối tuần, để kiểm tra tại các khu vực được coi là điểm nóng.

Lý giải nguyên nhân gia tăng các trường hợp xây dựng trái phép, ông Nguyễn Việt Dũng, Chủ tịch UBND phường Phước Thắng, cho rằng có hiện tượng người dân lợi dụng thời điểm sáp nhập đơn vị hành chính, khi bộ máy chính quyền đang trong quá trình chuyển giao, để lén lút xây dựng với suy nghĩ sẽ không bị kiểm tra hoặc xử lý kịp thời. Nhiều công trình được thi công gấp rút vào ban đêm hoặc cuối tuần nhằm né tránh sự giám sát của cơ quan chức năng.

"Với các công trình phát sinh sau ngày 1-7, phường đã kịp thời phát hiện và kiên quyết xử lý, yêu cầu tháo dỡ ngay. Chúng tôi chia sẻ với nhu cầu chính đáng về chỗ ở nhưng cũng cần khẳng định rằng mọi hành vi xây dựng đều phải tuân thủ quy định pháp luật" - ông Dũng nhấn mạnh.

UBND phường Phước Thắng đang tiếp tục triển khai đồng bộ các biện pháp phòng ngừa vi phạm, như yêu cầu các phòng, ban chuyên môn kiểm tra thường xuyên, lập kế hoạch cưỡng chế đối với các công trình không chấp hành tự tháo dỡ. Lãnh đạo phường khẳng định sẽ không để xảy ra tình trạng "nhờn luật" trong giai đoạn đầu vận hành mô hình chính quyền mới.

Đại diện Phòng Kiểm tra chuyên ngành cho biết sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với địa phương để xử lý vi phạm. Phòng Kiểm tra chuyên ngành kiến nghị UBND TP HCM và các cơ quan liên quan xem xét tăng cường nguồn lực hỗ trợ phường trong việc giám sát, cưỡng chế và phòng ngừa tình trạng xây dựng trái phép.

Liên quan việc này, Phó Chủ tịch UBND TP HCM Bùi Xuân Cường đã ban hành văn bản chỉ đạo tăng cường công tác quản lý trật tự xây dựng trên địa bàn. Sở Xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan kiểm tra thông tin báo chí phản ánh, đề xuất hướng xử lý và báo cáo UBND thành phố.

Bên cạnh đó, Phó Chủ tịch UBND TP HCM yêu cầu Sở Xây dựng tổ chức quán triệt lại Chỉ thị 23 của Ban Thường vụ Thành ủy về tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về trật tự xây dựng đến UBND các xã, phường, đặc khu. Trong đó, nhấn mạnh việc xác định rõ trách nhiệm người đứng đầu nếu để xảy ra vi phạm kéo dài, tái diễn; đồng thời đề xuất biện pháp giải quyết căn cơ, triệt để tình trạng lợi dụng tình hình sắp xếp đơn vị hành chính để thực hiện hành vi vi phạm trật tự xây dựng.

Chủ tịch UBND các xã, phường, đặc khu cũng được yêu cầu tăng cường tuyên truyền, vận động người dân chấp hành nghiêm quy định của pháp luật; đồng thời chủ động xử lý các hành vi vi phạm trong phạm vi thẩm quyền. Trường hợp vượt thẩm quyền, phải kịp thời báo cáo UBND TP HCM và Sở Xây dựng để được hướng dẫn, chỉ đạo kịp thời.