Cơ quan chức năng đang tiếp tục điều tra các sai phạm liên quan Công ty TNHH sản xuất thương mại dịch vụ xuất nhập khẩu MK Skincare và hệ thống Thẩm mỹ viện Mailisa.

Trước đó, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã khởi tố bà Phan Thị Mai, Chủ Thẩm mỹ viện Mailisa, ông Hoàng Kim Khánh (chồng bà Mai), và 6 người khác về tội buôn lậu.

Mỹ phẩm thu hồi kỷ lục của một doanh nghiệp

Kết quả điều tra ban đầu xác định các dòng mỹ phẩm trong hệ sinh thái Mailisa, gồm Doctor Magic, có nguồn gốc từ Quảng Châu (Trung Quốc), thuộc nhóm hàng giá rẻ, không đáp ứng tiêu chuẩn để được cấp chứng nhận lưu hành tự do (CFS) tại Trung Quốc.

Ba sản phẩm chủ lực gồm kem loại bỏ sắc tố M01, kem xóa thâm – sáng da M03 và kem chống nắng BB Nano M23 đã tiêu thụ hơn 3,2 triệu hộp, đem lại hàng ngàn tỉ đồng lợi nhuận bất chính.

Trước khi Bộ Công an vào cuộc, mạng xã hội từng xuất hiện nhiều nghi vấn về nguồn gốc mỹ phẩm Mailisa, đặc biệt là dòng Doctor Magic, với ý kiến cho rằng đây có thể là hàng Trung Quốc trôi nổi hoặc kem trộn.

Tuy nhiên, bà Mai khẳng định toàn bộ sản phẩm được nhập khẩu chính ngạch từ Hồng Kông hơn 10 năm qua, được Bộ Y tế kiểm nghiệm và cấp phép lưu hành. Trong các buổi livestream, bà nhấn mạnh triết lý kinh doanh: "hàng hiệu - giá bình dân", "chất lượng thật, niềm tin thật". Các mẫu sản phẩm được gửi tới đơn vị kiểm nghiệm như Quatest 3 và Công ty Phân tích – Kiểm nghiệm Việt Tín, đối chiếu tại 2–3 nơi để đảm bảo minh bạch.

Sau 4 ngày vợ chồng chủ Thẩm mỹ viện Mailisa bị bắt, ngày 25-11, Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) quyết định thu hồi toàn bộ 162 sản phẩm của MK Skincare, khuyến cáo người dùng ngừng sử dụng các sản phẩm.

Theo quyết định, 80 số tiếp nhận phiếu công bố tương ứng 162 sản phẩm bị đình chỉ lưu hành trên phạm vi toàn quốc. Danh mục gồm nhiều dòng quen thuộc như Doctor Magic, Maika Beauty và các sản phẩm mang thương hiệu MK.

Đây được đánh giá là đợt thu hồi lớn nhất trong lĩnh vực mỹ phẩm nhiều năm qua, cũng là số lượng phiếu công bố bị thu hồi nhiều nhất đối với một doanh nghiệp trong một thời điểm.

Sau đó, chuỗi thẩm mỹ viện của Mailisa cũng ra thông báo tạm ngừng hoạt động từ ngày 28-11.

Những ngày qua, trên nhiều trang mạng xuất hiện thông tin bán lại sản phẩm Doctor Magic với giá rẻ. Nhiều người băn khoăn có nên tiếp tục sử dụng hay không, trong khi không ít người còn thắc mắc về quy trình hoàn trả, hoàn tiền?.

Lỗ hổng hậu kiểm?

Theo Cục Quản lý Dược, cả nước hiện có khoảng 200.000 sản phẩm mỹ phẩm đã được tiếp nhận phiếu công bố từ gần 2.500 cơ sở. Trong đó, 150.000 sản phẩm nhập khẩu do Cục tiếp nhận và 50.000 sản phẩm sản xuất trong nước do Sở Y tế các địa phương xử lý.

Hoạt động công bố tuân theo Hiệp định Mỹ phẩm ASEAN và thông tư 06/2011/TT-BYT. Với mỹ phẩm nhập khẩu, doanh nghiệp chỉ cần nộp trực tuyến phiếu công bố, giấy ủy quyền của nhà sản xuất hoặc chủ sở hữu, cùng giấy chứng nhận lưu hành tự do (CFS). Trách nhiệm đảm bảo chất lượng, an toàn và hiệu quả thuộc về tổ chức đứng tên công bố.

Ông Tạ Mạnh Hùng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Dược, cho biết hoạt động thanh tra, kiểm tra và hậu kiểm hằng năm được thực hiện theo nguyên tắc quản lý rủi ro. Tuy vậy, số cơ sở được hậu kiểm còn khá hạn chế.

Mỗi năm, Cục Quản lý Dược chỉ hậu kiểm 20–30 cơ sở, trong khi Sở Y tế các tỉnh, thành kiểm tra khoảng 300 cơ sở. Tính đến 17-11, Cục đã kiểm tra 35 cơ sở, gồm 23 kiểm tra đột xuất, xử phạt 11 đơn vị với hơn 1 tỉ đồng. Riêng năm 2025, có 9.296 sản phẩm mỹ phẩm bị đình chỉ lưu hành, thu hồi phiếu công bố hoặc doanh nghiệp tự thu hồi, cho thấy mức độ phức tạp của thị trường.

Ông Hùng cho biết ngành mỹ phẩm Việt Nam đạt quy mô 2,3–2,5 tỉ USD năm 2024, tăng trưởng 10–15% mỗi năm. Lợi nhuận lớn khiến thị trường trở thành "mảnh đất màu mỡ" cho hàng giả, hàng nhái, trong khi hoạt động tự chế và kinh doanh mỹ phẩm thủ công tràn lan gây áp lực lên cơ quan quản lý. Nhiều người tiêu dùng vẫn chủ quan với sản phẩm không rõ nguồn gốc.

Hiện Việt Nam áp dụng cơ chế tự công bố với mỹ phẩm. Doanh nghiệp tự lập hồ sơ về thành phần, tiêu chuẩn chất lượng, tài liệu chứng minh an toàn… và nộp lên cơ quan quản lý. Khi hồ sơ hợp lệ, Cục Quản lý Dược cấp số tiếp nhận để sản phẩm được lưu hành.

Theo quy định, doanh nghiệp tự chịu trách nhiệm về tính chính xác của hồ sơ, còn cơ quan quản lý chỉ kiểm tra khi sản phẩm đã lưu thông, thông qua hậu kiểm hoặc khi có phản ánh vi phạm.

Từ hàng loạt vụ sai phạm chất lượng mỹ phẩm thời gian qua, nhiều chuyên gia cho rằng Việt Nam cần một hệ thống hậu kiểm đủ mạnh, tăng tần suất kiểm tra định kỳ, nhất là với nhóm sản phẩm nguy cơ cao.