Ở phút 13 trận đấu giữa Barcelona và chủ nhà Sociedad tại sân San Sebastian rạng sáng 11-11, đội khách ngỡ đã có bàn thắng mở tỉ số sau pha dứt điểm cận thành rất nhanh của tiền đạo Robert Lewandowski. 

Ngôi sao người Ba Lan có pha cài người rất khôn ngoan đối với trung vệ Nayef Aguerd trước khi xoay trở khéo léo trong vòng cấm rồi ghi bàn.

Tuy nhiên, có vẻ như Lewandowski đã rơi vào thế việt vị khi công nghệ bắt việt vị bán tự động xác định chân (mũi giày) của anh dường như đã phía trước chân (mũi giày) của Nayef Aguerd, từ đó không công nhận bàn thắng cho Barcelona. 

Tình huống này đã ảnh hưởng lớn đến kết quả của trận đấu, bởi chung cuộc, Barcelona thua 0-1 trước Sociedad bằng pha lập công của Shelraldo Becker phút 33.

Các cổ động viên Barca mạnh mẽ chỉ trích đã đành, ngay cả truyền thông Tây Ban Nha cũng đồng loạt lên tiếng nghi ngờ về sai lầm của công nghệ. 

Hình ảnh quay chậm cho thấy, dường như phần chân bị tính lỗi việt vị của Lewandowski thực tế là chân… của trung vệ Aguerd! 

HLV Hansi Flick khẳng định bàn thắng của Lewandowski bị từ chối là quyết định hoàn toàn sai lầm nhưng ông không đổ lỗi cho các trọng tài.

Công nghệ bắt việt vị bán tự động là gì và vì sao công nghệ này lại có tiếng nói quan trọng đối với kết quả một trận cầu bóng đá? 

Công nghệ việt vị bán tự động (SAOT) là phiên bản nâng cấp mở rộng từ công nghệ VAR, được áp dụng thử nghiệm lần đầu trong trận khai mạc World Cup 2022 giữa chủ nhà Qatar và Ecuador.

Công nghệ này sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để xử lý dữ liệu vị trí, tạo bản đồ vị trí của cầu thủ khi quả bóng lăn trên sân. 

Nếu hệ thống phát hiện cầu thủ việt vị, cảnh báo sẽ được gửi đến trọng tài trong phòng video để phát bóng lại và xác định vị trí việt vị. 

Kết hợp với kiểm tra bằng phương pháp thủ công, trọng tài VAR sẽ thông báo và đưa ra quyết định của mình.

Để có dữ liệu chính xác, SAOT sử dụng 12 camera chuyên dụng, thu thập 29 điểm dữ liệu mỗi giây từ cầu thủ của cả hai đội. Quả bóng sử dụng trong trận đấu cũng được tích hợp cảm biến truyền vị trí 500 lần mỗi giây. 

SAOT sẽ minh họa tình huống vi phạm bằng hình ảnh chuyển động 3D sắc nét với đầy đủ chi tiết và góc quay tốt nhất tại mỗi tình huống vi phạm. Điều này hỗ trợ trọng tài đưa ra những quyết định phù hợp nhất và nhanh nhất.

SAOT có tính chính xác cao trong việc phát hiện việc việt vị nhưng đồng thời cũng mang theo nhiều hạn chế, gây ra những tranh cãi khó tránh khỏi về quyết định của trọng tài. Không những thế, SAOT được cho là làm giảm sự hấp dẫn của trận đấu, khiến người hâm mộ cảm thấy chán chường với sự khắt khe quá mức trong việc bắt lỗi việt vị.

Trận đấu giữa Argentina và Ả Rập Saudi ở World Cup 2022, SAOT được sử dụng và phát hiện các cầu thủ Argentina có đến 7 lần bị phạm lỗi việt vị và 3 bàn thắng không được công nhận trong trận. Hay ở chính trận khai mạc giữa Qatar và Ecuador, SAOT từ chối bàn thắng ở phút thứ 3 của Ecuador, khiến khán giả khi đó cho là đội chủ nhà được trọng tài xử lý ưu ái.

Trở lại với SAOT và bóng đá châu Âu… Công nghệ việt vị bán tự động được sử dụng ở Tây Ban Nha từ đầu mùa giải 2024-2025 nhưng trên bình diện châu Âu lại chưa được dùng đại trà. 

Serie A của Ý triển khai công nghệ này nhưng Ngoại hạng Anh đang trì hoãn việc áp dụng do quá trình thử nghiệm "vẫn chưa hoàn thiện".

Các nhà phân tích và bình luận viên bóng đá trên toàn thế giới cũng bày tỏ sự ngạc nhiên trước những gì xảy ra ở trận Sociedad - Barcelona. 

Nhiều chuyên gia khẳng định phán quyết việt vị là một sai lầm đồng thời yêu cầu các quan chức La Liga cần phải có lời giải thích thỏa đáng về sự cố này.

Sự việc trở nên nghiêm trọng hơn khi Barcelona đang trong cuộc đua vô địch La Liga, nơi từng điểm số đều rất quan trọng. Không chỉ ảnh hưởng đến kết quả trận đấu, sai sót này mà còn làm dấy lên những hoài nghi về tính minh bạch và độ tin cậy của công nghệ VAR và SAOT tại La Liga. 

Người hâm mộ và giới chuyên môn đang chờ đợi phản hồi chính thức từ ban tổ chức giải đấu về sự cố này, đồng thời hy vọng sẽ có những cải thiện trong việc áp dụng công nghệ để tránh những sai lầm tương tự trong tương lai.