Văn học gắn liền với đời sống

Sáng 29-1, Hội Nhà văn TP HCM đã tổ chức Lễ tổng kết hoạt động, trao giải thưởng văn học năm 2025 và kết nạp hội viên mới. 

Phát biểu tại buổi lễ, nhà văn Trịnh Bích Ngân, Chủ tịch Hội Nhà văn TP HCM, nhấn mạnh TP HCM hiện đang hội tụ nhiều mạch nguồn văn hóa khác nhau, từ văn hóa làng nghề, văn hóa biển đến văn hóa đô thị lớn, giàu năng lực kết nối và sáng tạo.

Trong bối cảnh đó, văn học có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển, đặc biệt khi các chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước về phát triển văn hóa, trong đó có văn học, ngày càng được cụ thể hóa bằng hệ thống pháp lý rõ ràng, mạnh mẽ.

Theo Chủ tịch Hội Nhà văn TP HCM, sống và sáng tạo trong một môi trường nhiều cơ hội nhưng cũng không ít thách thức đòi hỏi mỗi người cầm bút phải không ngừng tự nâng mình lên. Văn học không chỉ là lĩnh vực sáng tác độc lập mà còn là nguồn tư liệu gốc, nguồn cảm hứng cho nhiều loại hình nghệ thuật khác như điện ảnh, sân khấu, âm nhạc và cả các hình thức sáng tạo nội dung mới trên không gian mạng.

"Bản chất văn học luồn sâu trong mọi hoạt động nghệ thuật và đời sống xã hội. Nếu người viết không theo kịp sứ mệnh ấy thì xem như chưa hoàn thành trách nhiệm của mình" - nhà văn Trịnh Bích Ngân nhấn mạnh.

Trong khuôn khổ chương trình, Hội Nhà văn TP HCM cũng vinh danh 5 tác giả đoạt nhiều giải thưởng và có những đóng góp tích cực cho đời sống văn học trong thời gian qua.

Các tác giả được tôn vinh gồm nhà văn Trình Quang Phú, nhà văn Trầm Hương, nhà văn Tống Phước Bảo, nhà thơ Lâm Xuân Thi và nhà văn, đạo diễn Xuân Phượng.

Trao giải thưởng văn học năm 2025

Giải thưởng và tặng thưởng văn học năm 2025 ghi nhận những nỗ lực sáng tạo bền bỉ, đa dạng của đội ngũ người cầm bút trong bối cảnh đời sống văn học đang chuyển động mạnh mẽ. Các tác phẩm được vinh danh không chỉ cho thấy chiều sâu nghề nghiệp mà còn phản ánh rõ mối quan tâm của văn chương đối với con người, lịch sử và những vấn đề đương đại.

Ở hạng mục Giải thưởng, giải văn xuôi được trao cho tiểu thuyết "Trùng khơi nghe sóng" (NXB Hội Nhà văn) của nhà văn Trương Anh Quốc, giải thơ được trao cho tập "Những ngọn gió biên cương" (NXB Hội Nhà văn) của Trần Mai Hường.

Ở lĩnh vực lý luận phê bình, giải thưởng được trao cho công trình "Văn học thiếu nhi Việt Nam đầu thế kỷ 21 - Những điều đọng lại trong con mắt nhắm" (NXB Kim Đồng) của Văn Thành Lê; giải văn học thiếu nhi được trao cho bộ truyện "Lục địa rồng" (NXB Kim Đồng) của Cao Việt Quỳnh (sinh năm 2008); giải văn học trẻ được trao cho truyện dài "Lân tinh" (NXB Kim Đồng) của Giai Du (sinh năm 2001).

Ở hạng mục văn học dịch, giải thưởng được trao cho tiểu thuyết "Hoang mạc Tartar" của nhà văn Ý Dino Buzzati, do Hương Châu dịch (Phoenix Books và NXB Đà Nẵng). Cùng được vinh danh ở mảng dịch thuật còn có tiểu thuyết "Khi đàn sếu bay về phương Nam" của Lisa Ridzén, do Minh Khôi dịch (Rubik Books và NXB Phụ nữ Việt Nam).

Chia sẻ tại lễ trao giải, tác giả Cao Việt Quỳnh - cây bút trẻ nhất trong lịch sử giải thưởng của Hội - bày tỏ sự xúc động và bất ngờ khi nhận được giải thưởng. Tác giả khẳng định sẽ tiếp tục theo đuổi con đường sáng tác văn học, đặc biệt là mảng kỳ ảo và khoa học viễn tưởng.

"Qua giải thưởng này, em cũng muốn gửi lời động viên đến các bạn trẻ yêu văn học, hãy tự tin và kiên trì theo đuổi con đường sáng tác mà mình đã lựa chọn", Cao Việt Quỳnh chia sẻ.

Bên cạnh các giải thưởng chính thức, Hội Nhà văn TP HCM cũng trao tặng thưởng văn học năm 2025 cho những tác phẩm có giá trị đóng góp đáng ghi nhận. Đó là tiểu thuyết "Miền cỏ tranh" (NXB Quân đội Nhân dân) của Nguyễn Minh Ngọc, hồi ký "Những ngày ở Paris" (NXB Hội Nhà văn) của Nguyễn Hoài Nam, trường ca "Tiếng chim rừng và đất lửa Tây Ninh" (NXB Quân đội Nhân dân) của Châu La Việt và bản dịch "Khi đàn sếu bay về phương Nam" của Minh Khôi.

Dịp này, Hội Nhà văn TP HCM cũng kết nạp 21 hội viên mới, gồm các nhà thơ, nhà văn, nhà lý luận phê bình và dịch giả, bổ sung lực lượng sáng tác cho đời sống văn học thành phố trong giai đoạn mới.