Trong năm 2024, Tây Ban Nha vừa vô địch Euro cấp đội tuyển quốc gia, cấp độ U19 và đoạt HCV bóng đá nam Olympic. Ngoài ra, CLB Real Madrid cũng đăng quang Champions League 2023-2024 một cách thuyết phục.

Tây Ban Nha nổi tiếng với những "lò" đào tạo bóng đá trẻ danh tiếng trên thế giới như Barcelona (La Masia), Real Madrid (La Fabrica), Atletico Madrid…. Những siêu sao bóng đá thế giới được sản sinh tại xứ sở "bò tót" đều trải qua lộ trình rèn luyện từ căn bản đến chuyên sâu, buộc phải hoàn thiện toàn diện 6 kỹ năng bóng đá chuyên nghiệp: Kỹ thuật, thể lực, chiến thuật, thiết lập vị trí thi đấu, bản lĩnh sân cỏ và khả năng phối hợp cùng đồng đội. Lamine Yamal, Nico Williams hay Fermín López… là những tuyển thủ Tây Ban Nha có màn trình diễn xuất sắc, tạo ấn tượng mạnh tại Euro và Olympic vừa qua.

Các chuyên gia bóng đá đều thừa nhận sự tiến bộ vượt bậc về trình độ chuyên môn, đấu pháp chiến thuật của bóng đá Tây Ban Nha trong 2 năm gần đây, kể từ sau World Cup 2022. Thể trạng không nổi bật song các cầu thủ trẻ của Tây Ban Nha giàu kỹ thuật cá nhân, tư duy thi đấu hiện đại và đặc biệt biết cách duy trì nền tảng thể lực vững vàng.

Bên cạnh Nhật Bản, Hàn Quốc, chuyên gia bóng đá Đoàn Minh Xương cũng đánh giá cao việc đào tạo bóng đá trẻ của Tây Ban Nha và cho rằng Việt Nam cần học hỏi, áp dụng. "Cầu thủ trẻ của Tây Ban Nha hiện tại toàn diện về kỹ năng, có trình độ chuyên môn cao. Không chỉ nâng tầm đấu pháp chiến thuật thi đấu hiện đại với sơ đồ 4-2-3-1, bóng đá Tây Ban Nha còn biết cách đào tạo những cầu thủ có thể chơi đa năng hoặc hội đủ tố chất để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ ở vị trí sở trường" – ông Xương phân tích.

Tháng 9-2023, LĐBĐ Việt Nam (VFF) ký kết bản ghi nhớ hợp tác với La Liga (Giải VĐQG Tây Ban Nha) trong công tác đào tạo HLV, cầu thủ theo phong cách Tây Ban Nha. Thỏa thuận hợp tác có thời hạn tới năm 2026 với nội dung trao đổi chuyên môn phát triển bóng đá chuyên nghiệp, công tác liên quan đến các đội tuyển quốc gia và những dự án đào tạo thể thao khác tại Việt Nam.

Tuy nhiên, cơ hội được tập huấn, rèn luyện trực tiếp tại Tây Ban Nha sẽ giúp cầu thủ Việt Nam nhanh chóng tiến bộ hơn, được minh chứng từ trường hợp của Hoàng Vĩnh Nguyên. Tiền vệ sinh năm 2002 thuộc biên chế CLB TP HCM từng có thời gian gần 2 tháng tu nghiệp tại CLB Cadiz (Tây Ban Nha) và đã phát huy tài năng, thể hiện đẳng cấp khi trở về Việt Nam.

Vĩnh Nguyên là mẫu tiền vệ đậm chất kỹ thuật, xuất thân từ khóa 4 Học viện bóng đá HAGL-Arsenal JMG song hiếm có cơ hội được lên đội 1 thi đấu V-League vì thua thiệt đồng nghiệp về ngoại hình. Chuyển đến CLB TP HCM từ năm 2023 nhưng sự nghiệp của Vĩnh Nguyên vẫn lận đận vì nền tảng thể lực không tốt. Tháng 9-2023, cầu thủ gốc Hà Tĩnh này được lựa chọn sang Tây Ban Nha tham dự khóa đào tạo kéo dài 6 tuần và tạo ấn tượng tốt với các HLV của Cadiz.

Sau khoảng thời gian ngắn rèn giũa bản lĩnh, tích lũy kinh nghiệm ở môi trường bóng đá hiện đại châu Âu, Vĩnh Nguyên đã chiếm suất trong đội hình chính của CLB TP HCM, góp công giúp "chiến hạm đỏ" đạt hạng 4 chung cuộc tại V-League 2023-2024. 

HLV Phùng Thanh Phương cũng thừa nhận sự tiến bộ về mặt thể lực, tư duy thi đấu giúp Vĩnh Nguyên chững chạc khi ra sân đấu, tự tin đối đầu với các đàn anh tuyển thủ quốc gia.

Bóng đá Tây Ban Nha đang thống trị châu Âu, xếp thứ 3 thế giới và được đánh giá sẽ là ứng viên vô địch sân chơi World Cup 2026. Không chỉ nâng tầm lối chơi ban bật nhỏ, chủ động kiểm soát bóng và tấn công đa dạng, Tây Ban Nha còn sản sinh nhiều tài năng trẻ xuất sắc.

Phương cách đào tạo bóng đá trẻ ở Tây Ban Nha là điều mà các CLB chuyên nghiệp tại Việt Nam nói riêng, bóng đá Việt Nam nói chung cần tham khảo, học hỏi và áp dụng.