Nghịch lý nằm ở chỗ: Chủ tịch, phó chủ tịch UBND phường - xã, những người lẽ ra phải dành thời gian và trí tuệ cho các quyết sách quản lý đô thị, dân sinh, an ninh trật tự, lại bị "giam chân" bởi "núi" hồ sơ hành chính sự vụ.

Do đó, việc TP HCM triển khai cơ chế ủy quyền cho công chức tư pháp - hộ tịch phường - xã trực tiếp ký chứng thực bản sao không chỉ là giải pháp kỹ thuật mà còn là một bước đột phá về tư duy quản trị. Nhìn từ thực tế vận hành, đây thực sự là cuộc giải phóng sức lao động cho cả hai phía.

Với nhiều người dân, thời gian là vàng bạc. Việc được nhận kết quả ngay, không phải nhận giấy hẹn, không phải chờ đợi lãnh đạo địa phương phê duyệt thủ tục mang tính xác nhận kỹ thuật đã đem lại sự hài lòng thực chất. Khi thủ tục hành chính trở nên thông suốt, khoảng cách giữa chính quyền và người dân tự nhiên được thu hẹp. Một nụ cười, một lời cảm ơn của người dân khi cầm hồ sơ ra về nhanh chóng chính là thước đo chính xác nhất về hiệu quả của cải cách hành chính.

Ở khía cạnh quản trị, cơ chế này là cú hích cần thiết để "cởi trói" cho lãnh đạo cấp cơ sở. Lãnh đạo phường - xã không thể làm tốt vai trò kiến tạo và quản lý nếu suốt ngày cắm cúi ký hồ sơ sao y. Việc ủy quyền giúp họ có thêm thời gian đi thực tế, lắng nghe hơi thở cuộc sống tại các tổ dân phố, khu dân cư, giải quyết những bức xúc dân sinh nóng hổi. Đây mới là nhiệm vụ cốt lõi của người đứng đầu chính quyền cơ sở, thay vì sa đà vào các công việc sự vụ đơn thuần.

Quan trọng hơn, việc trao quyền cho công chức tư pháp - hộ tịch địa phương thể hiện sự tin tưởng và nâng cao trách nhiệm công vụ. Khi được ủy quyền, công chức không chỉ đơn thuần là người tham mưu, soạn thảo mà còn trở thành người chịu trách nhiệm cuối cùng trước pháp luật về chữ ký của mình. Điều này đòi hỏi đội ngũ công chức phải nâng cao năng lực, giữ vững đạo đức và kỷ luật nghiệp vụ. "Đúng người, đúng việc, đúng thẩm quyền" - đó là chìa khóa để bộ máy vận hành trơn tru.

Nhìn rộng ra, việc TP HCM thí điểm và nhân rộng mô hình này là minh chứng sinh động cho tinh thần dám nghĩ, dám làm, vận dụng linh hoạt các cơ chế đặc thù để phục vụ người dân và doanh nghiệp tốt hơn. Từ một thay đổi nhỏ ở khâu "ký tá", chúng ta thấy được một tư duy lớn về xây dựng chính quyền đô thị hiện đại, chuyên nghiệp.

Để mô hình này bền vững, cần sự đồng bộ về quy chế và sự giám sát chặt chẽ để tránh lạm quyền hoặc sai sót. Trên hết, bước đi này đã khẳng định một điều: Cải cách hành chính có thể không cần bắt đầu từ những điều to tát, xa vời, mà bắt đầu từ việc gỡ bỏ những rào cản nhỏ nhất, để người dân và doanh nghiệp cảm thấy mình thực sự được phục vụ.