Việc không hoàn tất thủ tục chốt sổ BHXH, cụ thể là chưa nhận tờ rời xác nhận quá trình đóng, tưởng nhỏ nhưng có thể khiến người lao động gặp rắc rối khi giải quyết các chế độ như ốm đau, thai sản, thất nghiệp hay lương hưu.

Không chốt sổ BHXH khi nghỉ việc, rủi ro mất quyền lợi

Anh Trần Văn H. (Quảng Ninh) sau khi nghỉ việc đã không nhận tờ rời BHXH. Khi chuyển công tác, anh được yêu cầu hoàn tất chốt sổ ở đơn vị cũ mới có thể tiếp tục tham gia, khiến quá trình đóng 4 năm trước đó có nguy cơ gián đoạn.

Tương tự, chị P.M. (Hà Nội) chỉ phát hiện thời gian đóng BHXH bị thiếu khi kiểm tra trên ứng dụng VssID trước khi nghỉ việc. "Tôi cứ nghĩ công ty sẽ tự hoàn tất thủ tục, không biết cần chốt sổ và nhận tờ rời"- chị nói.

Tờ rời BHXH là căn cứ xác nhận quá trình tham gia BHXH, bảo hiểm thất nghiệp của người lao động đã được doanh nghiệp đóng đầy đủ. Đây là giấy tờ quan trọng khi thực hiện các thủ tục như chốt sổ khi nghỉ việc, hưởng BHXH một lần, xác nhận thời gian tham gia để giải quyết các chế độ hoặc khi chuyển nơi làm việc.

Theo BHXH Hà Nội, mọi trường hợp chưa chốt sổ đều được hỗ trợ, nhưng thời gian giải quyết có thể kéo dài nếu doanh nghiệp không phối hợp.

Rủi ro lớn hơn xảy ra khi doanh nghiệp phá sản hoặc nợ BHXH. Khi đó, cơ quan bảo hiểm chỉ xác nhận đến thời điểm đã đóng, phần còn lại phải chờ xử lý, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi lâu dài của người lao động.

Cơ quan BHXH cũng khuyến cáo, khi nghỉ việc, người lao động cần chủ động yêu cầu doanh nghiệp hoàn tất thủ tục chốt sổ, đồng thời kiểm tra quá trình tham gia BHXH để tránh gián đoạn. Nếu phát hiện thiếu sót, cần liên hệ sớm với doanh nghiệp hoặc cơ quan BHXH để được xử lý.

Công ty nợ BHXH, người lao động làm gì?

Theo quy định, người lao động vẫn được giải quyết quyền lợi trên cơ sở thời gian đã thực tế đóng BHXH. Phần thời gian doanh nghiệp còn nợ sẽ chưa được xác nhận.

Sau khi cơ quan chức năng truy thu số tiền còn thiếu, thời gian đóng sẽ được bổ sung và điều chỉnh lại mức hưởng các chế độ theo quy định.

BHXH Việt Nam cho biết đã nhận nhiều phản ánh về việc doanh nghiệp giải thể, di dời hoặc ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn tất nghĩa vụ đóng BHXH. Hệ quả là người lao động không thể chốt sổ, ảnh hưởng đến quyền lợi như lương hưu và các chế độ liên quan.

Để tháo gỡ, cơ quan này đã ban hành hướng dẫn xác nhận thời gian đóng BHXH đối với người lao động tại các đơn vị mất khả năng đóng trước ngày 1-7-2025, như doanh nghiệp bị tuyên bố phá sản, đang giải thể hoặc bị thu hồi giấy phép.

Các trường hợp được áp dụng gồm người đang bảo lưu thời gian đóng, đang tham gia BHXH, đang hưởng lương hưu, tử tuất hoặc đã nhận BHXH một lần.

Thời gian chưa được xác nhận sẽ được tính toán dựa trên mức lương làm căn cứ đóng, số tháng còn thiếu và tỉ lệ đóng vào quỹ hưu trí - tử tuất theo từng giai đoạn.

Người lao động hoặc thân nhân có thể nộp hồ sơ trực tiếp tại cơ quan BHXH cấp tỉnh, trung tâm hành chính công, qua bưu điện hoặc trực tuyến. Hồ sơ gồm tờ khai điều chỉnh, tham gia BHXH - BHYT (mẫu TK1-TS).

Thời gian giải quyết từ 15 ngày làm việc, tối đa 45 ngày nếu cần xác minh. Trường hợp không đủ điều kiện, cơ quan BHXH sẽ trả lời bằng văn bản

Cơ quan BHXH khuyến nghị người lao động thường xuyên theo dõi quá trình đóng trên ứng dụng VssID, lưu giữ giấy tờ liên quan và kiểm tra tình trạng chốt sổ ngay khi nghỉ việc để bảo đảm quyền lợi an sinh.