Trong khi tại Việt Nam, những con đường ngập sắc xuân và rộn ràng không khí Tết thì ở nhiều quốc gia, cộng đồng người Việt cũng chộn rộn đón Tết xa xứ. Không phải quốc gia nào cũng có kỳ nghỉ chính thức Tết âm lịch và không phải ai cũng có thể trở về sum họp với gia đình tại Việt Nam những ngày đầu xuân. Nhưng với mỗi người con xa quê, “hồn Tết” Việt vẫn được gìn giữ bằng nỗi nhớ, bằng sự kết nối và niềm tự hào văn hóa.

Nỗi nhớ quê hương những ngày Tết xa nhà

Năm thứ tư trên đất khách, chị Ngô Sương (sinh sống và làm việc tại Canada) chia sẻ mỗi năm đón Tết xa xứ cảm xúc lại khác đi một chút. Năm nay, cảm giác đã không còn quá bỡ ngỡ như năm đầu tiên, nhưng chị vẫn luôn có một khoảng lặng khi nghĩ về gia đình và không khí Tết ở quê nhà.

Với chị Sương, mùng 1 Tết là khoảnh khắc dễ chạnh lòng nhất. "Ở Canada, Tết âm lịch không phải ngày nghỉ lễ. Nếu rơi vào ngày trong tuần thì mọi thứ vẫn diễn ra bình thường, chúng tôi vẫn đi làm, như Tết năm nay. Chính sự bình thường đó lại làm tôi nhớ không khí Tết ở Việt Nam nhiều hơn" - chị bày tỏ.

Như Ý (du học sinh tại Mỹ) cũng đang trải qua cái Tết xa nhà thứ hai. Như Ý thừa nhận cảm giác nhớ nhà và có chút "tủi thân" khi nghĩ đến bạn bè ở Việt Nam được quây quần bên gia đình.

"Thông thường, Tết đến là dịp các cậu, dì, họ hàng làm ăn xa trở về tụ họp ở nhà ngoại . Lúc đó cả nhà tôi sẽ cùng ăn uống, hát hò đón giao thừa rất nhộn nhịp. Mỗi khi nhắc đến Tết, tôi lại nghĩ ngay đến mâm cỗ với bánh chưng, gà luộc, thịt kho..." - Như Ý hồi tưởng.

Cùng chung nỗi niềm đó, năm đầu tiên làm việc xa quê nhà, chị Kim Mỹ (hiện ở tại Nhật Bản) cho biết chị đón Tết nơi đất khách với cảm xúc "vừa buồn vừa vui". Buồn vì không có gia đình bên cạnh, vui vì vẫn cố gắng tự tạo cho mình không khí xuân bằng nồi thịt kho và chiếc bánh chưng mua ở cửa hàng Việt Nam.

Giữ "hồn Tết" nơi xứ người

Giữa nhịp sống bận rộn ở nước ngoài, việc "giữ" Tết Việt không chỉ là duy trì phong tục, mà còn là cách để gìn giữ gốc rễ truyền thống.

Tại Canada, chị Ngô Sương cho biết năm nay, cộng đồng người Việt tổ chức hội chợ Tết vào hai ngày cuối tuần là 27 và 28 tháng Chạp.

"Hội chợ Tết rất đông vui, mọi người xúng xính áo dài, nhìn thôi đã thấy Tết rồi. Có nhiều gian hàng ẩm thực Việt như bánh mì, phở, bún bò Huế… và cả những quầy bán đồ lưu niệm mang từ Việt Nam sang. Ngoài ra, hội chợ còn có chương trình ca múa nhạc, đặc biệt là múa lân rất rộn ràng. Giữa một nơi như Canada, những khoảnh khắc như vậy thật sự làm mình cảm thấy gần quê hương hơn rất nhiều" - chị Sương thổ lộ.

Gia đình chị Sương tại nước ngoài vẫn duy trì cúng giao thừa, chúc Tết và lì xì đầu năm. Dù bận rộn đi làm, gia đình chị vẫn dành thời gian cùng nhau dọn dẹp nhà cửa, diện quần áo mới vào mùng 1 Tết, mua hoa tươi và chuẩn bị mâm cơm nhỏ cúng tổ tiên...

"Những điều nhỏ nhặt đó không làm mình hết nhớ, nhưng  làm nỗi nhớ trở nên ấm áp hơn thay vì trống trải" - chị Sương bộc bạch.

Chị Sương cho rằng việc sống xa quê khiến nhiều người thêm tự hào về văn hóa Việt. Chị thường giới thiệu Tết Việt với bạn bè, đồng nghiệp nước ngoài và họ đều rất bất ngờ khi biết đây là dịp lễ quan trọng nhất trong năm, gắn liền với giá trị gia đình cùng sự đoàn viên.

"Những lúc như thế, tôi rất tự hào vì như được làm một "đại sứ văn hóa", giới thiệu hình ảnh Việt Nam đến bạn bè quốc tế" - chị Sương bày tỏ.

Với Như Ý, ngày Tết truyền thống cũng được tái hiện trọn vẹn khi cô rộn ràng chuẩn bị áo dài, chụp ảnh, du xuân, quây quần bên gia đình nấu những món ăn quen thuộc hay cùng bạn bè gói bánh chưng, bánh tét...

"Dù chợ Việt ở đây giúp việc tìm nguyên liệu nấu các món truyền thống khá dễ dàng, nhưng guồng quay công việc bận rộn khiến quỹ thời gian chuẩn bị của mọi người rất eo hẹp. Hơn nữa, với riêng tôi, Tết chỉ thực sự trọn vẹn khi được ở bên gia đình" - Như Ý thừa nhận.

Chị Kim Mỹ ở Nhật Bản thì đón Tết có phần giản dị hơn: nấu nồi thịt kho, mua bánh chưng... và luôn giữ trong lòng ký ức về ngày Tết Việt.

"Tôi nghĩ điều quan trọng nhất để giữ "hồn" Tết Việt là vẫn nhớ được ngày Tết, bởi chính ký ức và sự trân trọng ấy sẽ giúp tôi không đánh mất bản sắc của mình" - chị Mỹ chia sẻ.

Với những người con xa xứ, "hồn" Tết không nằm ở địa điểm mà ở cách mỗi người gìn giữ và trân trọng những giá trị truyền thống. Xa quê khiến nỗi nhớ sâu hơn, nhưng cũng khiến tình yêu văn hóa truyền thống đậm đà hơn.