Ngày 10-8, Viện Nghiên cứu cao cấp về toán phối hợp cùng Hội Toán học Việt Nam tổ chức chuỗi hoạt động kỷ niệm 50 năm Việt Nam tham dự kỳ thi Olympic toán học quốc tế - IMO (1974 - 2024).
Các đại biểu dự hoạt động 50 năm Việt Nam tham dự IMO
Kỳ thi Olympic Toán học quốc tế (IMO) được tổ chức từ năm 1959 tại Romania, Việt Nam bắt đầu tham gia từ năm 1974 và đã có 48 lần cử đội tham gia với 288 thí sinh dự thi, trong đó có 18 nữ.
Đến nay, Việt Nam đoạt 271 huy chương tại IMO (trong đó, 69 huy chương vàng, 117 huy chương bạc, 85 huy chương đồng), tỉ lệ học sinh được huy chương là 94%. Có 10 học sinh xuất sắc đạt số điểm tuyệt đối, 10 học sinh đạt 2 huy chương vàng.
GS Ngô Bảo Châu là một trong số 10 học sinh Việt Nam tính đến thời điểm này 2 lần đoạt Huy chương Vàng (tại IMO 1988 và IMO 1989). Hiện ông là Giám đốc khoa học Viện Nghiên cứu cao cấp về toán và giáo sư tại ĐH Chicago, Mỹ. Ông là người Việt Nam đầu tiên và duy nhất tính đến nay đạt được giải thưởng Fields.
GS Ngô Bảo Châu chia sẻ tại sự kiện
Phát biểu tại sự kiện, Thứ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết Bộ GD-ĐT luôn đề cao vai trò môn toán từ phổ thông đến đào tạo đại học, sau đại học, trong nghiên cứu; nhất là trong giai đoạn phát triển khoa học công nghệ như hiện nay.
Để duy trì, nâng cao thành tích của đội tuyển toán Việt Nam cũng như thúc đẩy dạy học toán, tăng hứng thú và học toán hiệu quả, Thứ trưởng Hoàng Minh Sơn cho rằng phải làm tốt hơn việc dạy và học toán ở phổ thông và nghiên cứu toán tốt hơn ở đại học. Làm sao để toán học không những chiếm nhiều hơn trong chương trình đào tạo mà dạy - học toán phải tạo hứng thú cho người học.
Sự kiện nhằm tổng kết, đánh giá các hoạt động, phát hiện, đào tạo và bồi dưỡng tài năng Toán học trẻ trong thời gian qua và định hướng phát triển cho tương lai. Đây cũng là cơ hội gặp gỡ, hội ngộ của các thế hệ thầy trò, đồng nghiệp tham gia các kỳ thi IMO.
GS Ngô Bảo Châu chia sẻ ông rất vui về những thành quả đã đạt được, đặc biệt là sự đoàn kết, gắn bó giữa cộng đồng toán học Việt Nam trong và ngoài nước. Ông cũng vui mừng về sự quan tâm của Chính phủ và toán học vẫn là một trong những môn học được yêu thích của các bạn trẻ. Tuy nhiên, GS Ngô Bảo Châu cũng bày tỏ trăn trở như làm sao để phong trào học Toán được bền vững, sâu rộng hơn, cũng như làm sao để môn toán và các môn học cơ bản khác trở thành lựa chọn tự nguyện của người trẻ.
Theo GS Ngô Bảo Châu, trong thời đại bùng nổ thông tin, trí tuệ nhân tạo, công tác dạy và học toán cần trở về với những nền tảng cơ bản thay vì nhồi nhét nhiều kiến thức mới. Có như vậy, toán học nói riêng và các môn học cơ bản nói chung mới trở thành lựa chọn tự nguyện của người trẻ.
"Chúng ta đang nói rất nhiều về đào tạo nhân lực cho trí tuệ nhân tạo, rồi bán dẫn - làm chủ được những công nghệ này. Nhưng làm sao có thể làm chủ được nếu như thời lượng các môn Toán và có lẽ nhiều môn học cơ bản khác bị cắt giảm, cả ở bậc phổ thông lẫn đại học? Trong thời đại bùng nổ thông tin, của trí tuệ nhân tạo, tôi cho rằng chúng ta cần tránh nhồi nhét thêm những kiến thức mới, mà cần trở về với những nền tảng cơ bản, với những nguyên tắc lập luận, tư duy cơ bản"- GS Châu nói.
Ông cũng cho rằng nếu một đất nước có khoảng 1.000 - 10.000 em rất giỏi toán, tương lai khoa học và công nghệ của đất nước sẽ khác trong vòng 20 năm nữa.
