16/01/2026 12:32

Một vật thể kỳ quái đang bắn phá vũ trụ

In bài viết

(NLĐO) - Cách chúng ta 500 triệu năm ánh sáng, một vật thể đang bắn ra những luồng khí siêu nóng khổng lồ như vòi phun nước

Theo Science Alert, vật thể kỳ quái vừa được các nhà khoa học khám phá là một thiên hà dường như đang tự loại bỏ toàn bộ nhiên liệu hình thành sao, bắn chúng ra khắp vũ trụ dưới dạng những dòng vật chất siêu nóng khổng lồ.

Vật thể này được đặt tên là VV 340a, nằm cách chúng ta 500 triệu năm ánh sáng, một khoảng cách quan sát tương đối thuận lợi.

Một vật thể kỳ quái đang bắn phá vũ trụ - Ảnh 1.

Vật thể cuồng nộ VV 340a - Ảnh: Đài quan sát WM Keck/Adam Makarenko

"Theo hiểu biết của chúng tôi, đây là lần đầu tiên chúng ta quan sát thấy một luồng phản lực vô tuyến có hiện tượng xoay đảo hướng ở quy mô kiloparsec, hay quy mô toàn thiên hà, đang thúc đẩy một dòng chảy khí nóng khổng lồ ra bên ngoài" - nhà vật lý thiên văn Justin Kader từ Đại học California ở Irvine (Mỹ) cho biết.

Theo TS Kader, những gì thiên hà này đang làm đã hạn chế đáng kể quá trình hình thành sao của nó, bằng cách nung nóng rồi bắn đi toàn bộ nguyên liệu.

Nguyên nhân của hiện tượng này có thể đến từ con "quái vật" ở trung tâm thiên hà, một lỗ đen siêu khối lượng.

Mặc dù được cho là thành phần thiết yếu trong quá trình hình thành thiên hà, lỗ đen trung tâm cũng có thể phát ra lượng bức xạ khổng lồ đến mức làm "đói" vật chất cần thiết để hình thành các ngôi sao mới trong các thiên hà.

Nếu một thiên hà trở nên không hoạt động - tức không còn sinh ra sao mới - đó không nhất thiết là trạng thái vĩnh viễn, nhưng nó báo hiệu rằng những kỷ nguyên trẻ trung, rực rỡ và hoang dã đã kết thúc.

Từ lâu, lý thuyết thiên văn học cho rằng lỗ đen có thể ngăn chặn sự hình thành sao thông qua một vài cơ chế khác nhau, phát sinh từ hoạt động nuốt vật chất quá mức của nó.

Các nhà thiên văn học vẫn chưa hoàn toàn rõ về các chi tiết chính xác, nhưng họ tin rằng một phần vật chất bị lệch hướng từ rìa bên trong của đĩa và được gia tốc dọc theo các đường sức từ của lỗ đen bên ngoài chân trời sự kiện.

Khi đến các cực, vật chất này được phóng vào không gian với tốc độ cực lớn, đôi khi bằng một phần đáng kể tốc độ ánh sáng.

Đối với vật thể VV 340a, sự phóng vật chất này đã tạo ra các luồng trải dài khoảng 20.000 năm ánh sáng về mỗi hướng từ lỗ đen.

Chúng là những luồng khí bị ion hóa cao, được nung nóng bởi sóng xung kích lớn nhất và trải rộng nhất từng được phát hiện, vượt xa đến 30 lần so với giới hạn mà các lý thuyết cũ đưa ra.

Vì vậy, vật thể kỳ lạ VV 340a không chỉ là bằng chứng về hiện tượng lỗ đen "giết" thiên hà, mà còn cho thấy quá trình hình thành và cuộc đời của các thiên hà vẫn còn nhiều điều kỳ lạ cần được khám phá.


Anh Thư
Hà Nội và Grab Việt Nam hợp tác phát triển đô thị thông minh, chuyển đổi số

Hà Nội và Grab Việt Nam hợp tác phát triển đô thị thông minh, chuyển đổi số

22:37

TP Hà Nội và Grab Việt Nam vừa ký kết Biên bản ghi nhớ nhằm thúc đẩy hỗ trợ các mục tiêu phát triển đô thị xanh, thông minh và thúc đẩy chuyển đổi số.

Cựu cán bộ xã xót xa khi mộ con bị di dời: Đà Nẵng giao thanh tra vào cuộc

Cựu cán bộ xã xót xa khi mộ con bị di dời: Đà Nẵng giao thanh tra vào cuộc

Thời sự 21:21

(NLĐO) – Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng giao Thanh tra thành phố kiểm tra điều kiện thụ lý đơn, báo cáo, đề xuất Chủ tịch UBND thành phố xử lý

Đề xuất hỗ trợ đóng BHXH bắt buộc, giảm tuổi hưởng trợ cấp còn 70

Đề xuất hỗ trợ đóng BHXH bắt buộc, giảm tuổi hưởng trợ cấp còn 70

21:02

(NLĐO) - Dự thảo Luật BHXH sửa đổi đề xuất hỗ trợ đóng BHXH bắt buộc, cấp sổ điện tử và giảm tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội từ 75 xuống 70.

Sai lầm khi sơ cứu trẻ đuối nước khiến bác sĩ đau lòng

Sai lầm khi sơ cứu trẻ đuối nước khiến bác sĩ đau lòng

21:01

(NLĐO) - Trong hai ngày cuối tuần, ba trẻ đuối nước nhập viện, một em tử vong. Bác sĩ cho biết nhiều trường hợp bị sơ cứu sai, làm mất "thời gian vàng".

In hộp giấy đựng bánh theo yêu cầu thương hiệu và bảo vệ sản phẩm

In hộp giấy đựng bánh theo yêu cầu thương hiệu và bảo vệ sản phẩm

19:39

In hộp giấy đựng bánh theo yêu cầu là lựa chọn phù hợp cho tiệm bánh, cửa hàng và doanh nghiệp cần bao bì đẹp, đúng kích thước, hỗ trợ quảng bá thương hiệu.

Chủ quan với chứng tiểu ra máu, người đàn ông phát hiện bị ung thư bàng quang

Chủ quan với chứng tiểu ra máu, người đàn ông phát hiện bị ung thư bàng quang

19:37

(NLĐO) - Một trường hợp ung thư bàng quang giai đoạn muộn về thói quen tự ý điều trị theo kinh nghiệm truyền miệng

Chiến sự Trung Đông ngày 30-6: Tổng thống Iran gửi thông điệp đến Mỹ, Iran cứng rắn về Hormuz

Chiến sự Trung Đông ngày 30-6: Tổng thống Iran gửi thông điệp đến Mỹ, Iran cứng rắn về Hormuz

19:37

(NLĐO) - Bộ Ngoại giao Oman cho rằng trách nhiệm bảo đảm sự an toàn ở eo biển Hormuz thuộc về Iran.