Theo Bộ Nội vụ, Luật BHXH quy định lương hưu được điều chỉnh trên cơ sở mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng (CPI), phù hợp với khả năng của ngân sách nhà nước và quỹ BHXH. Tuy nhiên, giai đoạn 2016- 2025, mức điều chỉnh lương hưu luôn cao hơn đáng kể so với mức tăng của CPI và vượt lãi suất đầu tư quỹ BHXH.

Chẳng hạn, năm 2022, lãi suất đầu tư quỹ BHXH là 4,19%, mức tăng CPI là 2,59% nhưng mức tăng lương hưu là 7,4%; năm 2023, lãi suất đầu tư quỹ BHXH là 4,36%, mức tăng CPI là 3,25%, lương hưu tăng 12,5 và 20,8% (tùy đối tượng); năm 2024, lãi suất đầu tư quỹ BHXH là 3,86%, mức tăng CPI 3,63%, lương hưu tăng lên đến 15%...

Tính cả giai đoạn 2016-2025, tổng mức tăng lương hưu là 71,09%, trong khi tổng mức tăng của CPI là 34,85%; tổng lãi suất đầu tư quỹ BHXH là 67,28%.

Bộ Nội vụ đánh giá việc tăng lương hưu ở mức cao thời gian qua không chỉ không đảm bảo nguyên tắc "đóng - hưởng" của chính sách mà còn ảnh hưởng đến khả năng đảm bảo cân đối quỹ BHXH trong dài hạn, nhất là khi kết hợp cùng với tác động của việc già hóa dân số khiến số người nghỉ hưu đang có xu hướng gia tăng hằng năm.

Hiện tại tốc độ tăng số chi chế độ (quỹ hưu trí và tử tuất) đã vượt tốc độ tăng thu quỹ hưu trí và tử tuất. Cụ thể, số chi chế độ hưu trí và tử tuất của năm 2024 đã gấp 2,63 lần số chi của năm 2016; số thu quỹ hưu trí và tử tuất năm 2024 đã gấp 2,19 lần số thu của năm 2016. Tỉ lệ số chi quỹ trên số thu quỹ đã tăng từ 65,14% của năm 2016 lên 78,37% của năm 2024.

Bảng tổng hợp mức tăng lương hưu, CPI, lãi suất đầu tư quỹ BHXH giai đoạn 2016-2025