24/08/2020 08:13

"Bóng ma" từ châu Phi biến Đông Nam Á thành tử địa suốt 1.000 năm

(NLĐO) - Những bằng chứng bất ngờ trong các hang động ở Lào đã giải thích về "thiên niên kỷ mất tích" trong lịch sử khảo cổ Đông Nam Á: vùng đất này đã "chết" theo "Sahara xanh" ở tận châu Phi.

Nghiên cứu từ Đại học California ở Irvine, Đại học William Parterson và Đại học Bang Pennsylvania (Mỹ) cho thấy khi Sahara xanh tươi biến đổi thành sa mạc lớn nhất thế giới vào 4.000 năm trước, nó đã kéo theo hàng loạt xáo trộn khí hậu trên khắp Trái Đất.

Cụ thể, quá trình sa mạc hóa ở miền đất Bắc Phi này đã làm gia tăng một lượng khổng lồ bụi trong không khí.

"Bóng ma" mờ mịt làm bằng bụi này đã bay rất xa, làm nguội cả Ấn Độ Dương, khiến "mô hình hoàn lưu Walker" dịch chuyển về phía Đông (ngày nay nó đi qua xích đạo Thái Bình Dương, hoạt động theo cách tương tự El Nino). Ở Đông Nam Á, tác động từ Sahara làm giảm đáng kể độ ẩm trong gió mùa, biến toàn bộ khu vực này trở thành "tử địa" trong suốt 1.000 năm.

Bóng ma từ châu Phi biến Đông Nam Á thành tử địa suốt 1.000 năm - Ảnh 1.

Đông Nam Á đã thành tử địa trong suốt 1.000 năm, để lại một lỗ hổng lớn trong hồ sơ khảo cổ - ảnh minh họa từ SCI-TECH DAILY

"Thiên niên kỷ mất tích" trong hồ sơ khảo cổ, tức sự trống vắng đột ngột tàn tích của động thực vật, bao gồm con người, là do dân số con người đã suy giảm, những người sống sót thì phải tìm cách di cư, động vật chết nhiều và thực vật suy giảm trên diện rộng.

Rất may mắn, sau 1.000 năm chết chóc đó, Đông Nam Á đã hồi sinh. Khí hậu tốt trở lại giúp các nền văn minh trong khu vực có cơ hội phát triển nhanh chóng, dân số con người cũng gia tăng cùng sự phát triển phong phú của hệ động thực vật nhờ khí hậu nhiệt đới gió mùa như ngày nay.

Theo giáo sư Kathleen Johnson từ Đại học California ở Irvine, các kết luận đáng kinh ngạc này dựa trên sự phân tích và tái tạo mô hình khí hậu từ các mẫu măng đá lấy từ các hang động ở Bắc Lào. Các mẫu vật thể hiện mức độ đồng vị oxy, carbon và các kim loại vết. Đồng thời, các biến động về xã hội và tiến hóa cũng được các nhà khảo cổ và nhân chủng học trong nhóm thu thập suốt nhiều thập kỷ.

Nghiên cứu cũng giúp con người tái tạo lại mô hình khí hậu thời kỳ Hologen giữa, vốn còn mang nhiều bí ẩn. "Thế Hologen" là một giai đoạn địa chất kéo dài từ 11.700 năm trước cho đến tận ngày nay.

Nghiên cứu vừa công bố trên tạp chí khoa học Nature Communications.



Thu Anh (Theo Science Daily, Earth)

Tin liên quan

Viết bình luận

Đêm mai, Việt Nam đón cực đỉnh mưa sao băng "song sinh"
3 giờ trước 548 1k
(NLĐO)- Mưa sao băng Orionid hoạt động từ đầu tháng 10, đến nay đã dày đặc hẳn và đang tiến dần đến điểm cực đỉnh với 15 sao băng mỗi giờ.
Đi dã ngoại, cậu bé 12 tuổi tìm ra "quái thú" 69 triệu tuổi
8 giờ trước 548 1k
(NLĐO)- Thả bộ trên đồi sau bữa ăn trưa dã ngoại, cậu bé người Canada đã phát hiện những mảnh hóa thạch "quái thú" có lẽ vừa trôi xuống đồi sau một cơn mưa lớn.
Vật thể sắp nổ to bằng 764 Mặt Trời, ở gần Trái Đất hơn tưởng tượng
19/10/2020 548 1k
(NLĐO)- Nghiên cứu mới đã hé lộ sự thật về ngôi sao Betelgeuse, vật thể sáng thứ 12 trên bầu trời Trái Đất và thường xuyên mờ tỏ như bóng ma.
Hãi hùng 40 loài "thủy quái" bị niêm phong trong vách đá
19/10/2020 548 1k
(NLĐO)- Vườn quốc gia Hang Ma mút ở Kentucky (Mỹ) đã gây choáng váng khi những chiếc đầu "thủy quái" trên 300 triệu năm tuổi lộ ra trên vách hang động.
Nguyên nhân đáng sợ làm biến mất 3 loài người từng sống song song chúng ta

Nguyên nhân đáng sợ làm biến mất 3 loài người từng sống song song chúng ta

(NLĐO)- Nghiên cứu từ Ý như lời cảnh báo đến loài người hiện đại: từ hàng chục, hàng trăm ngàn năm trước, đã có 3 loài người rơi vào cảnh tuyệt chủng vì biến đổi khí hậu!