24/08/2020 08:13

"Bóng ma" từ châu Phi biến Đông Nam Á thành tử địa suốt 1.000 năm

(NLĐO) - Những bằng chứng bất ngờ trong các hang động ở Lào đã giải thích về "thiên niên kỷ mất tích" trong lịch sử khảo cổ Đông Nam Á: vùng đất này đã "chết" theo "Sahara xanh" ở tận châu Phi.

Nghiên cứu từ Đại học California ở Irvine, Đại học William Parterson và Đại học Bang Pennsylvania (Mỹ) cho thấy khi Sahara xanh tươi biến đổi thành sa mạc lớn nhất thế giới vào 4.000 năm trước, nó đã kéo theo hàng loạt xáo trộn khí hậu trên khắp Trái Đất.

Cụ thể, quá trình sa mạc hóa ở miền đất Bắc Phi này đã làm gia tăng một lượng khổng lồ bụi trong không khí.

"Bóng ma" mờ mịt làm bằng bụi này đã bay rất xa, làm nguội cả Ấn Độ Dương, khiến "mô hình hoàn lưu Walker" dịch chuyển về phía Đông (ngày nay nó đi qua xích đạo Thái Bình Dương, hoạt động theo cách tương tự El Nino). Ở Đông Nam Á, tác động từ Sahara làm giảm đáng kể độ ẩm trong gió mùa, biến toàn bộ khu vực này trở thành "tử địa" trong suốt 1.000 năm.

Bóng ma từ châu Phi biến Đông Nam Á thành tử địa suốt 1.000 năm - Ảnh 1.

Đông Nam Á đã thành tử địa trong suốt 1.000 năm, để lại một lỗ hổng lớn trong hồ sơ khảo cổ - ảnh minh họa từ SCI-TECH DAILY

"Thiên niên kỷ mất tích" trong hồ sơ khảo cổ, tức sự trống vắng đột ngột tàn tích của động thực vật, bao gồm con người, là do dân số con người đã suy giảm, những người sống sót thì phải tìm cách di cư, động vật chết nhiều và thực vật suy giảm trên diện rộng.

Rất may mắn, sau 1.000 năm chết chóc đó, Đông Nam Á đã hồi sinh. Khí hậu tốt trở lại giúp các nền văn minh trong khu vực có cơ hội phát triển nhanh chóng, dân số con người cũng gia tăng cùng sự phát triển phong phú của hệ động thực vật nhờ khí hậu nhiệt đới gió mùa như ngày nay.

Theo giáo sư Kathleen Johnson từ Đại học California ở Irvine, các kết luận đáng kinh ngạc này dựa trên sự phân tích và tái tạo mô hình khí hậu từ các mẫu măng đá lấy từ các hang động ở Bắc Lào. Các mẫu vật thể hiện mức độ đồng vị oxy, carbon và các kim loại vết. Đồng thời, các biến động về xã hội và tiến hóa cũng được các nhà khảo cổ và nhân chủng học trong nhóm thu thập suốt nhiều thập kỷ.

Nghiên cứu cũng giúp con người tái tạo lại mô hình khí hậu thời kỳ Hologen giữa, vốn còn mang nhiều bí ẩn. "Thế Hologen" là một giai đoạn địa chất kéo dài từ 11.700 năm trước cho đến tận ngày nay.

Nghiên cứu vừa công bố trên tạp chí khoa học Nature Communications.



Thu Anh (Theo Science Daily, Earth)

Tin liên quan

Viết bình luận

Phát hiện sốc từ gia tài của "loài người ma" 2,6 triệu tuổi
4 giờ trước 548 1k
(NLĐO)- Kho tài sản quý giá của một loài người khác chứa mảnh ghép quan trọng cho thấy trí thông minh nhân loại đã phát triển khó tin trước khi Homo sapiens chúng ta ra đời hơn 2 triệu năm.
Quét radar cánh đồng, hiện ra 15 "mộ cổ ma" mắt thường không nhìn thấy
9 giờ trước 548 1k
(NLĐO)- Kỹ thuật dadar xuyên đất đã giúp các nhà khoa học định vị được 15 gò chôn cất khổng lồ ở miền Bắc Na Uy, là mộ cổ của những người Viking quý tộc.
Biển ngoài hành tinh sâu 100 mét ở thế giới y hệt Trái Đất cổ đại
23/1/2021 548 1k
(NLĐO)- Các nhà khoa học NASA đã xác định được vùng biển mê-tan lỏng sâu đến 100 mét ở mặt trăng Titan của Sao Thổ, nơi mà khí hậu, địa hình là bản sao hoàn hảo của Trái Đất vài tỉ năm trước.
3 "tàu ma" cùng hiện hình trên bãi biển chỉ sau 1 đêm
23/1/2021 548 1k
(NLĐO)- Người dân đảo Outer Banks (Bắc Carolina) Mỹ đã một phen choáng váng khi phát hiện cùng lúc 3 xác "tàu ma" xuất hiện trên bãi biển, trong đó 2 chiếc có dấu hiệu sắp biến mất.
Xây nhà, đào trúng 154 mộ cổ đầy châu báu 4.000 năm

Xây nhà, đào trúng 154 mộ cổ đầy châu báu 4.000 năm

(NLĐO)- Gần 3.000 món trang sức, 80 món vũ khí được chế tác tinh xảo và hàng loạt cổ vật giá trị khác đã được đào lên từ các mộ cổ nằm trong một khu định cư Anglo-Saxon 4.000 năm tuổi tại Anh.