Ngày 21-5, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh đã tổ chức "Hội thảo khoa học xây dựng xã, phường xã hội chủ nghĩa trong kỷ nguyên phát triển mới - Những vấn đề lý luận và thực tiễn".

Tại Hội thảo, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết TP Hà Nội đã thành lập ban chỉ đạo, mời các chuyên gia, nhà khoa học, huy động các sở, ban, ngành tập trung nghiên cứu cơ sở lý luận, pháp lý cũng như thực tiễn trong nước và quốc tế để xây dựng Đề án thí điểm mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa.

"Việc này cũng để cụ thể hóa và hiện thực hóa bản chất tốt đẹp của chế độ xã hội chủ nghĩa của chúng ta ngay từ cấp gần dân nhất, sát dân nhất là cấp xã, phường. Trong đó mọi chính sách và hoạt động hướng tới người dân vì hạnh phúc của người dân, bảo đảm công bằng tiến bộ, không để ai bị bỏ lại phía sau"- ông Vũ Đại Thắng nhấn mạnh.

Đề án sẽ góp phần xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trở thành hình mẫu tiêu biểu về phát triển toàn diện, văn minh hiện đại; nơi các giá trị văn hiến được gìn giữ và phát huy trong điều kiện mới. Trong đó, đề án của Hà Nội được xây dựng theo hướng xác định toàn bộ các xã, phường áp dụng các tiêu chí phù hợp với địa phương mình để triển khai. Hà Nội sẽ lựa chọn địa bàn thí điểm làm cơ sở thực hiện, sau đó tổng kết kinh nghiệm và đánh giá hoàn thiện tiêu chí thực hiện trong toàn thành phố.

Hà Nội đã cụ thể hóa 8 đặc trưng của xã hội xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam vào điều kiện thực tiễn cấp cơ sở. Mỗi nội dung không tách rời mà gắn kết hữu cơ, bổ sung cho nhau tạo ra một chỉnh thể phát triển thống nhất.

Hệ thống tiêu chí của xã, phường xã hội chủ nghĩa của Thủ đô Hà Nội được xây dựng có thể lượng hóa, đo đếm, đánh giá được. Trong đó xác định rõ các nhóm tiêu chí chủ yếu về phát triển kinh tế; việc làm, thu nhập và sinh kế bền vững của người dân; quy hoạch, kiến trúc, hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội; y tế, giáo dục, văn hóa; an sinh xã hội; môi trường; quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội; khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; mức độ hài lòng, hạnh phúc và sự tham gia của người dân vào đời sống cộng đồng, quản trị xã hội với dự kiến 54 tiêu chí.

Trong đó, 52 tiêu chí chính và 2 tiêu chí tổng hợp là "chỉ số hạnh phúc của người dân" và "mức độ hài lòng chung".

"Chúng tôi dự kiến sẽ lựa chọn hai xã cạnh nhau để triển khai thực hiện, đảm bảo quy mô dân số vào khoảng 700.000 dân"- ông Thắng nói.

Về nguồn lực, Chủ tịch UBND TP Hà Nội cho biết bao gồm nguồn lực từ ngân sách nhà nước, xã hội hóa và các cơ chế thu hút nhà đầu tư đặc thù, phối hợp giữa thành phố và địa phương.

Lộ trình thực hiện dự kiến bao gồm ba giai đoạn. Trong đó, năm 2026 hoàn thiện đề án, các dự án thành phần, ban hành chủ trương, thành lập Ban chỉ đạo, lựa chọn địa bàn thí điểm, bố trí nguồn lực và triển khai thực hiện.

Giai đoạn 2027-2030 triển khai đồng bộ tại địa bàn thí điểm, kiểm tra, giám sát; năm 2030 sơ kết và hoàn thiện tiêu chí. Giai đoạn 2031-2035 tiếp tục thực hiện và tổng kết đề án.

"Thủ đô Hà Nội cùng cả nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới. Đảng bộ và chính quyền thành phố nhận thức rất rõ vị trí, vai trò, trách nhiệm của thủ đô trong công cuộc xây dựng, phát triển và bảo vệ vững chắc Tổ quốc. Đề án này được Thành ủy, Ban Thường vụ Thành ủy cho ý kiến lần này là lần thứ ba, dự kiến hoàn thành trong tháng 5-2026 trước khi trình cấp có thẩm quyền"- ông Thắng nói.

Lãnh đạo UBND TP Hà Nội mong muốn Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Hội đồng Lý luận Trung ương sẽ hỗ trợ nghiên cứu để thống nhất về cơ sở lý luận của mô hình, các tiêu chí xã, phường xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong kỷ nguyên phát triển mới.