Theo Cục Thuế, gần đây, một số ý kiến băn khoăn về đề xuất tại dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, theo đó bổ sung ngưỡng nợ thuế từ 1 triệu đồng trở lên để áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, người đại diện theo pháp luật, chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký.

Có ý kiến cho rằng mức 1 triệu đồng là quá thấp. Cơ quan thuế cho rằng cần nhìn nhận đầy đủ bản chất của quy định này để thấy rằng đây là một bước điều chỉnh trên cơ sở lắng nghe, tiếp thu ý kiến phản hồi của cộng đồng người nộp thuế, tạo thuận lợi hơn cho người nộp thuế so với quy định hiện hành tại Nghị định 49/2025/NĐ-CP.

Cục Thuế nhấn mạnh đề xuất nêu trên là quy định thu hẹp phạm vi áp dụng so với hiện hành, không phải siết chặt hơn. Theo Nghị định 49/2025/NĐ-CP đang có hiệu lực, đối với trường hợp người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, pháp luật không quy định ngưỡng nợ tối thiểu để áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh. Theo đó, chỉ cần phát sinh khoản nợ thuế quá hạn, dù rất nhỏ, người nộp thuế vẫn có thể thuộc diện xem xét áp dụng biện pháp này nếu đã được cơ quan thuế thông báo và quá 30 ngày chưa khắc phục.

Dự thảo Nghị định mới lần này đã bổ sung ngưỡng nợ từ 1 triệu đồng trở lên, tức là loại trừ khỏi diện áp dụng một số lượng rất lớn người nộp thuế có số nợ nhỏ, mang tính kỹ thuật hoặc phát sinh do sai sót hành chính chưa kịp xử lý. Cục Thuế cho rằng đây là bước nới lỏng điều kiện áp dụng, thể hiện sự tiếp thu ý kiến xã hội và tinh thần bảo vệ tốt hơn quyền đi lại hợp pháp của công dân.

Cục Thuế cũng nêu rõ, việc đặt ngưỡng là cần thiết để tránh tác động bất cân xứng. Theo số liệu tổng hợp, có hơn 50% người nộp thuế ở trạng thái không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký có số tiền thuế nợ dưới 1 triệu đồng, số tiền thuế nợ chiếm khoảng 0,2% tổng số nợ thuế.

"Nếu tiếp tục áp dụng cơ chế không có ngưỡng như hiện hành, biện pháp tạm hoãn xuất cảnh có thể tác động đến số lượng lớn người nộp thuế vì các khoản nợ rất nhỏ, trong khi hiệu quả thu hồi ngân sách không tương xứng"- Cục Thuế lý giải và cho rằng việc bổ sung ngưỡng 1 triệu đồng là giải pháp nhằm bảo đảm nguyên tắc tương xứng giữa tính chất vi phạm và biện pháp quản lý nhà nước áp dụng.

Cơ quan thuế cũng làm rõ trạng thái "không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký". Theo Cục Thuế, một số ý kiến nhìn vào con số 1 triệu đồng để đánh giá mức ngưỡng thấp hay cao, tuy nhiên trường hợp này không đơn thuần là nợ thuế.

"Người nộp thuế thuộc trạng thái "không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký" là trường hợp đã vi phạm nghĩa vụ duy trì thông tin đăng ký thuế chính xác, gây khó khăn cho công tác quản lý, kiểm tra và thu hồi nợ thuế. Đây là hành vi làm gián đoạn kết nối quản lý giữa cơ quan nhà nước với người nộp thuế"- Cục Thuế nêu quan điểm.

Do đó, việc áp dụng biện pháp quản lý đối với nhóm đối tượng này không chỉ dựa trên số tiền nợ, mà còn xuất phát từ yêu cầu bảo đảm tính tuân thủ pháp luật, ngăn ngừa tình trạng bỏ địa chỉ kinh doanh để né tránh nghĩa vụ tài chính với Nhà nước.

Cục Thuế cũng cho biết quy trình áp dụng vẫn bảo đảm cho người nộp thuế khắc phục. Theo dự thảo, chỉ sau khi người nộp thuế đã được xác định thuộc trạng thái không hoạt động tại địa chỉ đăng ký, cơ quan thuế đã gửi thông báo về việc sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh, quá 30 ngày kể từ ngày thông báo mà vẫn chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế thì biện pháp tạm hoãn xuất cảnh mới được xem xét áp dụng.

Theo Cục Thuế, thời gian 30 ngày là khoảng đệm hợp lý để người nộp thuế kiểm tra, đối chiếu thông tin, thực hiện nộp tiền hoặc liên hệ cơ quan thuế xử lý vướng mắc.

Bên cạnh đó, nếu giữ nguyên cơ chế không ngưỡng như Nghị định 49/2025/NĐ-CP, có thể phát sinh những trường hợp khoản nợ rất nhỏ vẫn dẫn đến áp dụng biện pháp mạnh. Nếu đặt ngưỡng quá cao, nguy cơ phát sinh tâm lý chây ỳ, lợi dụng kẽ hở để kéo dài tình trạng bỏ địa chỉ kinh doanh. "Mức 1 triệu đồng là giải pháp dung hòa, vừa loại bỏ được phần lớn các khoản nợ rất nhỏ mang tính kỹ thuật, vừa duy trì hiệu lực răn đe cần thiết đối với hành vi không tuân thủ"- Cục Thuế thông tin.