Chương trình “Vườn ươm sáng tạo khoa học kỹ thuật trẻ” được hình thành từ năm 1996, nay là chương trình “Vườn ươm sáng tạo khoa học và công nghệ trẻ”. Trong đó, Sở Khoa học và Công nghệ là cơ quan chủ quản, Thành đoàn
TP HCM phân công Trung tâm Phát triển Khoa học và Công nghệ trẻ là đơn vị chủ trì phối hợp và thực hiện. Đây là chương trình duy nhất trong cả nước hỗ trợ hoạt động nghiên cứu khoa học cho đội ngũ các nhà khoa học trẻ nhằm khuyến khích, tạo điều kiện, đồng thời phát huy tiềm lực về sức trẻ, sức sáng tạo của tuổi trẻ thành phố trong việc tham gia các hoạt động sáng tạo và nghiên cứu khoa học, từ đó đề ra các mô hình - giải pháp mới, hiệu quả góp phần phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội của thành phố và đất nước.
Nhiều đề tài được chuyển giao ứng dụng
Đối tượng tham gia chương trình là công dân Việt Nam hiện đang sinh sống, học tập, làm việc trên địa bàn TP HCM, có độ tuổi từ 35 tuổi trở xuống. Cụ thể là cán bộ Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, giáo viên, giảng viên trẻ, cán bộ công chức trẻ, cán bộ nghiên cứu trẻ thuộc các cơ quan, trường học, trung tâm, viện nghiên cứu, sinh viên, thanh niên.
Qua 20 năm triển khai thực hiện, chương trình đã nhận được 1.686 hồ sơ đăng ký sơ tuyển của 1.765 tác giả, nhóm tác giả là giảng viên, nghiên cứu viên, cán bộ trẻ của các trường đại học, cao đẳng, học viện, trung tâm, viện nghiên cứu trên địa bàn. Qua đó, chương trình cũng đã tổ chức xét duyệt và cấp kinh phí cho 345 đề tài triển khai nghiên cứu với tổng kinh phí hơn 22 tỉ đồng. Tính đến nay, đã có 204 đề tài nghiệm thu và chuyển giao ứng dụng kết quả nghiên cứu.
Xây dựng và hình thành một đội ngũ khoa học trẻ là mục tiêu quan trọng nhất đối với chương trình “Vườn ươm sáng tạo khoa học và công nghệ trẻ”. Thông qua vai trò chủ nhiệm các đề tài nghiên cứu khoa học của vườn ươm, các nhà khoa học trẻ có cơ hội được tổ chức, triển khai công trình nghiên cứu. Từ các kết quả nghiên cứu, nhiều chủ nhiệm đề tài bảo vệ thành công luận án tiến sĩ sau khi tham dự chương trình vườn ươm như TS Đặng Văn Sơn, TS Hoàng Thị Kim Dung, TS Nguyễn Anh Tiến, TS Trần Thị Hồng Kim. Một số nhà khoa học trẻ được phong học hàm như PGS-TS Từ Diệp Công Thành, PGS-TS Trần Minh Triết, PGS-TS Nguyễn Đức Lộc.
Hữu ích
Hầu hết các đề tài của chương trình vườn ươm đều có giá trị để xây dựng quy trình quản lý, sản xuất. Nhiều đề tài đã được in thành sách, tài liệu giảng dạy tại các trường đại học, cao đẳng như từ đề tài “Khảo sát thành phần loài và xây dựng bộ sưu tập mẫu các loài cây thân gỗ trên hệ sinh thái gò đồi thuộc huyện Củ Chi” và “Điều tra, đánh giá và xây dựng bộ sưu tập cây thuốc huyện Củ Chi”, Thiết kế mô hình vật lý điều khiển robot không dây và phát triển một số modul thu thập dữ liệu, Nghiên cứu tác dụng dược lý của phân đoạn cây hà thủ ô trắng phối hợp với hà hủ ô đỏ trong điều trị cholesterol huyết. Đề tài “Xây dựng tiêu chí tác động của các chương trình truyền thông tiết kiệm năng lượng đối với thanh niên tại TP HCM. Nhiều đề tài đạt các giải thưởng sáng tạo khoa học trẻ toàn quốc.
Trải qua 20 năm thực hiện, chương trình vườn ươm đã thật sự trở thành một trong những hoạt động tiêu biểu và ý nghĩa của thành phố trong việc bồi dưỡng và ươm mầm các nhà khoa học trẻ. Đó không chỉ là cơ hội để các bạn trẻ thể hiện khả năng của mình mà còn là cơ hội để thế hệ trẻ góp sức của mình vào sự phát triển của thành phố.
Ông Nguyễn Mạnh Cường - Bí thư Thành Đoàn, Chủ nhiệm chương trình “Vườn ươm sáng tạo khoa học và công nghệ trẻ” - cho rằng 20 năm qua, chương trình vườn ươm đã không ngừng đổi mới hình thức, nâng cao chất lượng đề tài. Từ các kết quả nghiên cứu, nhiều chủ nhiệm đề tài bảo vệ thành công luận án tiến sĩ hoặc tiếp tục học nghiên cứu sinh ở nước ngoài sau khi tham gia chương trình vườn ươm, đây là một kết quả có giá trị rất lớn mà chương trình vườn ươm mang lại. Nhiều chủ nhiệm đề tài được Trung tâm Phát triển Khoa học và Công nghệ trẻ - Thành đoàn giới thiệu tham gia và đạt các giải thưởng sáng tạo khoa học trẻ toàn quốc như giải thưởng Lương Định Của, giải thưởng khoa học kỹ thuật Quả cầu vàng, giải thưởng Vifotec, giải thưởng Tài năng khoa học trẻ Việt Nam.
