Theo báo cáo của Newzoo, thị trường game toàn cầu tạo ra doanh thu 159,3 tỉ USD vào năm 2020, tăng 9,3% so với cùng kỳ năm trước. Tại Việt Nam trong 5 năm tới, thị trường eSports dự kiến tăng trưởng 28% - mức tăng trưởng cao nhất khu vực Đông Nam Á. Game sẽ trở thành một ngành công nghiệp đầy hứa hẹn tại Việt Nam. Tuy nhiên, chuyên gia trong ngành cho rằng cần hành lang pháp lý để tạo điều kiện cho các nhà sáng lập game phát triển xứng tầm, mang lại nguồn thu cho Việt Nam.

Một trong những nước dẫn đầu

Dẫn đầu thị trường game Việt Nam và được định giá hơn 1 tỉ USD, Công ty CP Vinagame trước đây (nay là VNG) đã có những thành tích được thế giới đánh giá cao với các game Võ Lâm Truyền Kỳ, Gunny, Liên Minh Tốc Chiến hay Valorant… Tại SEA Games 31 vừa qua, Vietnam Esports - đơn vị tiên phong trong ngành công nghiệp thể thao điện tử tại Việt Nam - đã được quan tâm hơn khi Liên quân Mobile thuộc sở hữu của đơn vị này đã trở thành 1 trong 8 môn thể thao điện tử được đưa vào tranh huy chương…

Chơi game thực tế ảo tại một sự kiện ra mắt sản phẩm công nghệ .Ảnh: MINH MINH

Ông Trương Gia Bình - Chủ tịch Tập đoàn FPT - cho biết nhiều năm trước, game Flappy Bird của Nguyễn Hà Đông được Google lấy làm biểu tượng thì gần đây có Axie Infinity của Nguyễn Thành Trung đã đứng vị trí số 1 thế giới về game NFT (tiền mã hóa độc nhất). Thực tế, Axie Infinity đã trở thành game blockchain (công nghệ chuỗi - khối) đắt giá khi có giá trị vốn hóa của đồng AXS khoảng 4 tỉ USD (thời điểm cuối tháng 3-2022, theo Coinmarketcap.com) và có thời điểm vốn hóa của đồng AXS lên 10 tỉ USD. Theo ông Trương Gia Bình, Việt Nam đang đứng thứ 2 thế giới về xuất khẩu phần mềm, thứ 10 về đào tạo kỹ sư phần mềm và tiềm năng của ngành công nghệ game, xuất khẩu game của Việt Nam rất lớn. Đặc biệt, thể thao điện tử là cơ hội cho các studio game Việt Nam phát triển, tiến đến có thể khai thác với giá trị đến 200 tỉ USD trên toàn cầu.

Tổng giám đốc một doanh nghiệp công nghệ game cho rằng Việt Nam có nhiều chuyên gia giỏi, nhiều ý tưởng mới về lập trình game và đang vươn lên vị trí dẫn đầu trong bản đồ game thế giới. Đặc biệt, do nắm bắt được công nghệ blockchain nên các nhóm làm game Việt Nam đã trở thành những người dẫn đầu và tạo ra xu hướng game trên thế giới.

Cần hành lang pháp lý hỗ trợ

Nội lực rất mạnh nhưng có nghịch lý là nhiều nhà khởi nghiệp game hiện chọn Singapore là nơi đăng ký kinh doanh.

Điển hình như Amanotes - công ty do 2 tài năng trẻ Võ Tấn Bình và Nguyễn Tuấn Cường sáng lập - đến nay đã có hơn 1 tỉ người dùng và đang dẫn đầu Đông Nam Á. Amanotes có gần 200 nhân sự, đã đưa ra thị trường hơn 30 game âm nhạc, trong đó có những tựa game nổi tiếng như: Magic Tiles và Tiles Hop. Tại Mỹ, game Magic Tiles đứng thứ 2 trong số các trò chơi được tải về nhiều nhất và Tiles Hop đứng thứ 10. Ông Phan Đức Nhật, đồng sáng lập và Tổng Giám đốc BHO Network, cho biết BHO Network đặt trụ sở chính tại Singapore là do vướng một số vấn đề pháp lý tại Việt Nam trong lĩnh vực như Fintech, blockchain, gọi vốn đầu tư quốc tế.

Bà Lynn Hoang, đại diện Binance Việt Nam, cho rằng không chỉ Việt Nam, nhiều quốc gia khác trên thế giới cũng gặp vướng trong việc đưa ra những bộ quy tắc phù hợp để có thể tận dụng tối đa nguồn lợi từ game mang lại. Game, đặc biệt game blockchain, là lĩnh vực liên tục thay đổi nhưng với những quy định của pháp luật hiện tại, phải mất thời gian dài doanh nghiệp mới có thể tiếp cận nguồn vốn từ nước ngoài. Các quỹ đầu tư lớn muốn đổ tiền vào Việt Nam cũng gặp nhiều khó khăn. Nhiều start-up không thể chờ nên phải tìm cách ra nước ngoài đặt trụ sở. Để ngành game Việt Nam phát triển xứng tầm, trở thành một ngành công nghiệp, cần hành lang pháp lý phù hợp để thu hút thêm các nguồn đầu tư quốc tế, tránh tình trạng "chảy máu" sang những quốc gia lân cận. Chúng ta có thể tham khảo kinh nghiệm từ các quốc gia lân cận như Singapore để xây dựng những hành lang pháp lý phù hợp luật pháp quốc tế và tạo điều kiện tối đa cho các công ty game. Ngoài ra, game blockchain phát triển quá nhanh và tồn tại nhiều rủi ro, cách tốt nhất để người dùng không bị lợi dụng, ngành game không bị mang tiếng xấu, cần nâng cao nhận thức của cộng đồng để mọi người hiểu đúng và đủ.

Để tháo gỡ những khó khăn trong pháp lý, theo bà Lynn Hoang, Việt Nam cần tăng cường đối thoại giữa nhà phát hành game, cơ quan quản lý, nhà đầu tư, nhà làm luật để có giải pháp tháo gỡ những vấn đề tồn tại. Đồng thời, mở rộng cơ chế thử nghiệm (sandbox) cho lĩnh vực game, đặc biệt là game blockchain. Các quốc gia như Hàn Quốc, Mỹ đều có những vườn ươm cho phép công nghệ mới có thể thử nghiệm, từ đó rút ra nhiều bài học kinh nghiệm, tránh những sai lầm khi triển khai trên quy mô rộng.