24/04/2022 05:30

Gỡ nút thắt để phát triển nhà ở xã hội

Thiếu quỹ đất, vướng mắc trong thủ tục lựa chọn chủ đầu tư, thiếu nguồn vốn ưu đãi, cơ chế khuyến khích chưa đủ mạnh để thu hút doanh nghiệp... nên việc xây nhà ở xã hội cho công nhân, người thu nhập thấp chưa được như kỳ vọng

Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh, việc giải quyết nhà ở cho người dân là một trong những vấn đề quan trọng, thường xuyên được Đảng và Nhà nước quan tâm, chỉ đạo. Nhiều cơ chế, chính sách ưu đãi, hỗ trợ đã được ban hành nhằm khuyến khích phát triển nhà ở xã hội (NƠXH) cho các đối tượng khó khăn về nhà ở, trong đó có công nhân (CN), người lao động tại các KCN, như: các dự án NƠXH được miễn tiền sử dụng đất, giảm 50% thuế GTGT, thuế thu nhập doanh nghiệp (DN), hỗ trợ đầu tư hạ tầng kỹ thuật trong và ngoài dự án, cho vay với lãi suất thấp...

Doanh nghiệp ngại phát triển nhà ở xã hội

Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết với các chính sách đã ban hành, đến nay, cả nước đã hoàn thành 275 dự án NƠXH, quy mô khoảng 147.000 căn hộ (khoảng 7,35 triệu m2 sàn); đang tiếp tục triển khai 339 dự án với quy mô khoảng 371.500 căn hộ (khoảng 18,58 triệu m2 sàn).

Từ đầu năm 2022 đến nay, cả nước đã khởi công 7 dự án nhà ở với tổng số 23.965 căn hộ, trong đó có 5 dự án NƠXH với quy mô 20.765 căn. Ngày 21-4, tại tỉnh Hà Nam, dự án NƠXH đã khởi công với quy mô 564 căn. Trong quý III và IV/2022, dự kiến TP Hà Nội sẽ khởi công 2 dự án NƠXH với 1.860 căn...

Dù đã đạt được một số kết quả đáng ghi nhận, giúp hàng trăm ngàn hộ gia đình có điều kiện nâng cao chất lượng nhà ở nhưng lãnh đạo Bộ Xây dựng đánh giá việc phát triển NƠXH vẫn chưa như kỳ vọng. Nguyên nhân chính là do thiếu quỹ đất, vướng mắc trong thủ tục lựa chọn chủ đầu tư, thiếu nguồn vốn ưu đãi, cơ chế khuyến khích chủ đầu tư chưa thực chất, chưa đủ mạnh để thu hút DN.

Ông Lê Hữu Nghĩa - Tổng Giám đốc Công ty TNHH Xây dựng Thương mại Lê Thành, chủ đầu tư nhiều NƠXH tại TP HCM và các tỉnh phía Nam - cho biết thông thường, từ khi bắt đầu thủ tục xin dự án đến lúc kết thúc, mất khoảng 5 năm mới có thể hoàn thiện. Thế nhưng, lợi nhuận định mức của NƠXH tối đa theo quy định là 10%. Mức lợi nhuận này, theo ông Nghĩa, thấp hơn cả lãi suất gửi tiết kiệm. Đây là lý do nhiều DN ngại phát triển NƠXH.

Đồng quan điểm, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA), cho rằng định mức lợi nhuận của NƠXH và nhà ở cho CN chỉ 10% hiện không đủ để giải bài toán tài chính cho DN. Việc duyệt giá bán NƠXH, các thủ tục pháp lý liên quan cấp sổ hồng, vấn đề bồi thường, giải phóng mặt bằng còn chậm triển khai... đã ảnh hưởng không nhỏ đến việc thu hút DN phát triển phân khúc nhà ở này.

Gỡ nút thắt để phát triển nhà ở xã hội - Ảnh 1.

Một góc khu nhà ở công nhân KCN Hòa Cầm, TP Đà Nẵng. Ảnh: HẢI ĐỊNH

Kiến nghị đấu thầu lựa chọn chủ đầu tư

Theo Bộ Xây dựng, ngày 30-1, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 11 về Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội, triển khai Nghị quyết 43/2022/QH15 của Quốc hội về chính sách tài khóa, tiền tệ hỗ trợ chương trình, trong đó có giải pháp hỗ trợ tín dụng đối với NƠXH, nhà ở cho CN và cải tạo, xây dựng lại chung cư.

Theo ông Hà Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản - Bộ Xây dựng, việc phát triển NƠXH, nhà ở cho CN trên thực tế còn nhiều khó khăn. Để Nghị quyết 11 đi vào cuộc sống, theo ông Hưng, cần phải tháo gỡ 2 vấn đề chính.

Một là, sửa đổi và đồng bộ hệ thống pháp luật, từ Luật Nhà ở đến Luật Thuế, Luật Kinh doanh. Đơn cử hiện tại, Luật Nhà ở cho phép nhà ở khai thác cho thuê có thuế thấp hơn so với nhà ở kinh doanh nhưng Luật Thuế lại không đề cập nội dung này, dẫn đến bất cập trong việc áp dụng chính sách thuế cho các dự án NƠXH. Hai là, trong quá trình triển khai các quy định của pháp luật, cần có sự quan tâm, chỉ đạo của chính quyền địa phương.

Ông Lê Hoàng Châu cho rằng thị trường bất động sản đang thiếu nguồn cung nhà ở, nhất là nhà ở thương mại bình dân và NƠXH - 2 phân khúc đáp ứng nhu cầu thực của đông đảo người dân. Nhà ở bình dân chỉ chiếm 1% tổng sản phẩm ra mắt trong năm 2020 và biến mất trong năm 2021, trong khi nhà ở cao cấp chiếm đến 74%. Điều đó dẫn đến nguồn thu ngân sách nhà nước từ đất đai và bất động sản chưa tương xứng với tiềm năng. Cung không đủ cầu khiến giá nhà đang cao hơn thu nhập trung bình của xã hội 20 lần, trong khi chỉ số này ở các nước phát triển chỉ khoảng 6-7 lần.

Do đó, HoREA kiến nghị các địa phương đấu thầu lựa chọn chủ đầu tư dự án NƠXH. Trong đó, ưu tiên đấu thầu dự án cho thuê đối với các phần diện tích đất công thuộc KCN-KCX, khu công nghệ cao được quy hoạch để phát triển khu lưu trú CN, khu nhà ở chuyên gia. Mặt khác, chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại có thể được lựa chọn hình thức dành quỹ đất 20% để xây dựng NƠXH trong dự án hoặc hoán đổi 20% quỹ đất này bằng số lượng NƠXH, diện tích đất ở tương đương.

Dành 20% quỹ đất để xây dựng nhà ở xã hội

Để kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc về chính sách trong thực tiễn, Bộ Xây dựng đã trình Chính phủ ban hành Nghị định 49/2021/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 100/2015/NĐ-CP về phát triển và quản lý NƠXH, theo đó cơ bản đã giải quyết được những bất cập, hạn chế thời gian qua.

Nghị định 49 quy định cụ thể, chi tiết hơn về quy mô dự án phát triển nhà ở thương mại, khu đô thị phải dành 20% quỹ đất để xây dựng NƠXH. Việc lựa chọn chủ đầu tư dự án NƠXH theo quy định của pháp luật nhà ở, pháp luật đầu tư và pháp luật đấu thầu được hướng dẫn chi tiết tại Thông tư 09/2021. Bên cạnh đó, sửa đổi, bổ sung một số nội dung quy định về hồ sơ chứng minh đối tượng, điều kiện để được hưởng chính sách hỗ trợ về NƠXH; trình tự, thủ tục đăng ký mua, thuê, thuê mua NƠXH; xét duyệt đối tượng... bảo đảm dễ dàng, rút ngắn thủ tục hành chính nhưng cũng bảo đảm sự chính xác, công bằng.

VĂN DUẨN

Tin liên quan

Viết bình luận

CEP hỗ trợ 469 triệu đồng cho khách hàng khó khăn tại Vĩnh Long
6 giờ trước 548 1k
(NLĐO) - Tại Vĩnh Long, CEP có nhiều hoạt động chăm lo thiết thực như: tặng Mái nhà CEP, học bổng CEP, sổ tiết kiệm, nhu yếu phẩm, bảo hiểm y tế… cho 147 khách hàng và con em họ gặp khó khăn do dịch Covid-19 với số tiền 382 triệu đồng
Đà Nẵng: Động viên con đoàn viên vượt khó
8 giờ trước 548 1k
(NLĐO) - Ngày 19-8, Công đoàn Viên chức TP Đà Nẵng tổ chức lễ báo công dâng Bác và trao học bổng cho học sinh xuất sắc, tiêu biểu là con đoàn viên, công chức, lao động năm học 2021 - 2022.
Xứng đáng là lực lượng tiên phong
9 giờ trước 548 1k
(NLĐO) - Giải thưởng Tôn Đức Thắng đã phát hiện, tôn vinh những công nhân, kỹ sư lao động sáng tạo, đào tạo thợ giỏi và phấn đấu trở thành người thợ đầu đàn
Những quy định mới nhất về tinh giản biên chế với công chức
11 giờ trước 548 1k
(NLĐO) - Bộ Nội vụ vừa có Công văn 3538/BNV-TCBC về tính hưởng chế độ, chính sách tinh giản biên chế, trong đó lưu ý 10 quy định về chế độ tinh giản biên chế mới nhất với công chức, viên chức từ năm 2022.
Nâng cao đời sống tinh thần cho đoàn viên

Nâng cao đời sống tinh thần cho đoàn viên

Vòng chung kết hội thi tân cổ "Giai điệu quê hương" vừa được LĐLĐ quận Bình Tân, TP HCM tổ chức tại Nhà Văn hóa Lao động quận.