Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đang diễn ra tại Thủ đô Hà Nội, trong đó công tác nhân sự là một trong những nội dung công việc quan trọng bậc nhất, nhận được sự quan tâm rất lớn của cán bộ, đảng viên và nhân dân cả nước.
Quang cảnh Đại hội XIV của Đảng. Ảnh: TTXVN
Chiều 21-1, tại phiên thảo luận ở hội trường, Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng (Đại hội XIV của Đảng) đã quyết nghị rút ngắn 1,5 ngày thời gian làm việc của Đại hội.
Theo đó, trong buổi họp báo trước Đại hội, thông tin tới báo chí về nội dung chương trình Đại hội XIV của Đảng, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú cho biết Đại hội XIV của Đảng sẽ chính thức diễn ra từ ngày 19 đến 25-1-2026.
Tuy nhiên, trong quá trình diễn ra Đại hội, với tính chất nỗ lực hành động cao nhất, làm việc rất khoa học, trách nhiệm, rất nhiều nội dung đã được Đại hội hoàn thành sớm. Chính vì thế, tại phiên làm việc chiều 21-1, Đại hội đã bỏ phiếu thông qua chương trình Đại hội điều chỉnh, rút ngắn 1,5 ngày so với dự kiến ban đầu. Dự kiến, Đại hội sẽ bế mạc vào ngày 23-1.
Thủ tướng Phạm Minh Chính và các đại biểu đến dự ngày làm việc thứ tư Đại hội XIV của Đảng, sáng 22-1. Ảnh: TTXVN
Theo thông lệ, sau khi Đại hội bầu ra Ban Chấp hành Trung ương khóa mới, Trung ương Đảng sẽ tổ chức Hội nghị lần thứ nhất ngay trong thời gian diễn ra Đại hội để bầu Bộ Chính trị, Tổng Bí thư và Ban Bí thư. Kết quả bầu cử được báo cáo và công bố trước khi Đại hội bế mạc.
Theo Quyết định 190-QĐ/TW ngày 10-10-2024 của Ban Chấp hành Trung ương về việc ban hành Quy chế bầu cử trong Đảng do Tổng Bí thư Tô Lâm ký ban hành, quy định việc bầu cử ở Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng do Đại hội quyết định.
Về nguyên tắc bầu cử, việc bầu cử trong Đảng thực hiện theo nguyên tắc tập trung dân chủ; bình đẳng, trực tiếp, đa số quá bán. Kết quả bầu cử từ chi bộ đến đảng bộ trực thuộc Trung ương phải được chuẩn y của cấp ủy có thẩm quyền theo quy định.
Hình thức bỏ phiếu kín được thực hiện trong nhiều trường hợp, trong đó áp dụng khi bầu Ban Chấp hành Trung ương Đảng, bầu Bộ Chính trị, Tổng Bí thư, Ban Bí thư, Ủy ban Kiểm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra...
Quy trình bầu Bộ Chính trị
Quyết định 190-QĐ/TW quy định quy trình bầu Bộ Chính trị gồm 9 bước.
1. Phiên họp thứ nhất của Ban Chấp hành Trung ương Đảng do Tổng Bí thư khóa trước (tái cử hoặc không tái cử) làm triệu tập viên khai mạc và chủ trì cho đến khi bầu xong Đoàn Chủ tịch hội nghị. Trường hợp Tổng Bí thư khóa trước không thể làm triệu tập viên thì Đoàn Chủ tịch đại hội cử triệu tập viên.
2. Đoàn Chủ tịch hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng báo cáo về đề án và đề nghị số lượng ủy viên Bộ Chính trị cần bầu.
3. Hội nghị thảo luận, biểu quyết về số lượng ủy viên Bộ Chính trị.
4. Đoàn Chủ tịch báo cáo danh sách những nhân sự được Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa trước đề cử vào Bộ Chính trị.
5. Tiến hành ứng cử, đề cử.
6. Họp tổ để thảo luận.
7. Đoàn Chủ tịch tổng hợp danh sách những người tự ứng cử, được đề cử; đề xuất những trường hợp được rút và không được rút khỏi danh sách bầu cử, báo cáo hội nghị xem xét, quyết định; lấy phiếu xin ý kiến của hội nghị đối với những người ứng cử, được đề cử tại hội nghị (nếu cần).
8. Lập danh sách bầu cử, hội nghị biểu quyết thông qua số lượng và danh sách bầu cử Bộ Chính trị.
9. Bầu cử, kiểm phiếu, công bố kết quả bầu cử.
Các đại biểu đến dự ngày làm việc thứ tư Đại hội XIV của Đảng, sáng 22-1. Ảnh: TTXVN
Quy trình bầu Tổng Bí thư
Quyết định 190 nêu rõ quy trình bầu Tổng Bí thư gồm 5 bước:
1. Đoàn Chủ tịch báo cáo về yêu cầu, tiêu chuẩn Tổng Bí thư và dự kiến nhân sự Tổng Bí thư được Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa trước giới thiệu, ý kiến giới thiệu của Bộ Chính trị khóa mới, kết quả giới thiệu nhân sự Tổng Bí thư của đại hội để hội nghị tham khảo.
2. Họp tổ để thảo luận và tiến hành ứng cử, đề cử.
3. Đoàn Chủ tịch tổng hợp danh sách những người tự ứng cử, được đề cử; đề xuất những trường hợp được rút và không được rút khỏi danh sách bầu cử, báo cáo hội nghị xem xét, quyết định; lấy phiếu xin ý kiến của hội nghị đối với những người ứng cử, được đề cử tại hội nghị (nếu cần).
4. Lập danh sách bầu cử, hội nghị biểu quyết thông qua số lượng và danh sách bầu cử.
5. Bầu cử, kiểm phiếu, công bố kết quả bầu cử.
Quy trình bầu Ban Bí thư
Quyết định 190-QĐ/TW quy định quy trình bầu Ban Bí thư gồm 8 bước.
1. Tổng Bí thư thay mặt Đoàn Chủ tịch hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng báo cáo về đề án và đề nghị số lượng ủy viên Ban Bí thư cần bầu.
2. Hội nghị thảo luận, biểu quyết về số lượng ủy viên Ban Bí thư.
3. Đoàn Chủ tịch báo cáo danh sách những nhân sự được Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa trước đề cử vào Ban Bí thư.
4. Tiến hành ứng cử, đề cử.
5. Họp tổ để thảo luận.
6. Đoàn Chủ tịch tổng hợp danh sách những người tự ứng cử, được đề cử; đề xuất những trường hợp được rút và không được rút khỏi danh sách bầu cử, báo cáo hội nghị xem xét, quyết định; lấy phiếu xin ý kiến của hội nghị đối với những người tự ứng cử, được đề cử tại hội nghị (nếu cần).
7. Lập danh sách bầu cử, hội nghị biểu quyết thông qua số lượng và danh sách bầu cử Ban Bí thư.
8. Bầu cử, kiểm phiếu, công bố kết quả bầu cử.
Các đại biểu đến dự ngày làm việc thứ tư Đại hội XIV của Đảng, sáng 22-1. Ảnh: TTXVN
Quy trình bầu Ủy ban Kiểm tra Trung ương
Quyết định 190-QĐ/TW quy định quy trình bầu Ủy ban Kiểm tra Trung ương gồm 7 bước.
1. Đoàn Chủ tịch báo cáo về tiêu chuẩn, cơ cấu, số lượng Ủy viên Ủy ban Kiểm tra Trung ương để hội nghị xem xét, quyết định.
2. Hội nghị tiến hành biểu quyết về số lượng Ủy viên Ủy ban Kiểm tra Trung ương.
3. Đoàn Chủ tịch đề cử danh sách do Bộ Chính trị khóa trước giới thiệu bầu Ủy ban Kiểm tra Trung ương và ý kiến của Bộ Chính trị khóa mới.
4. Tiến hành ứng cử, đề cử.
5. Đoàn Chủ tịch tổng hợp danh sách những người tự ứng cử, được đề cử; đề xuất những trường hợp được rút và không được rút khỏi danh sách bầu cử, báo cáo hội nghị xem xét, quyết định.
Lấy phiếu xin ý kiến của hội nghị đối với những người ứng cử, được đề cử tại hội nghị (nếu cần).
6. Lập danh sách bầu cử; hội nghị biểu quyết thông qua số lượng và danh sách bầu cử.
7. Bầu cử, kiểm phiếu, công bố kết quả bầu cử.
Quy trình bầu Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương
Quyết định 190 quy định quy trình bầu Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương gồm 5 bước.
1. Đoàn Chủ tịch báo cáo về yêu cầu, tiêu chuẩn Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương; nhân sự được Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa trước dự kiến giới thiệu (nếu có) và ý kiến giới thiệu của Bộ Chính trị khóa mới.
2. Tiến hành ứng cử, đề cử.
3. Đoàn Chủ tịch tổng hợp danh sách những người tự ứng cử, được đề cử; đề xuất những trường hợp được rút và không được rút khỏi danh sách bầu cử, báo cáo hội nghị xem xét, quyết định.
Lấy phiếu xin ý kiến của hội nghị đối với các trường hợp tự ứng cử, được đề cử tại hội nghị (nếu cần).
4. Lập danh sách bầu cử, hội nghị biểu quyết thông qua số lượng và danh sách bầu cử.
5. Bầu cử, kiểm phiếu, công bố kết quả bầu cử.
Trong Diễn văn khai mạc Đại hội XIV của Đảng do Chủ tịch nước Lương Cương trình bày nêu rõ Đại hội có nhiệm vụ bầu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV phải là những nhân sự thật sự tiêu biểu về phẩm chất đạo đức cách mạng, trí tuệ, bản lĩnh, năng lực lãnh đạo, "phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân", đủ sức tổ chức thực hiện thắng lợi những nhiệm vụ to lớn mà Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó trong nhiệm kỳ mới.
